Filologia obca w stulecie swego istnienia. Instytut Romanistyki Uniwersytetu Warszawskiego. W ruchu uchwycone. Philology on its 100th anniversary. Institute of Romance Studies of the University of War
Author: Krawczyk Dariusz, Smuk Maciej, Sokołowicz Małgorzata
Date: 2019-03-14 23:00:00+00:00
Keywords: filologia romańska; kształcenie filologiczne; Uniwersytet Warszawski; Instytut Romanistyki UWRomance philology; philological education; University of Warsaw; Institute of Romance Studies of the Univ
Description: Książka upamiętniająca stulecie istnienia Instytutu Romanistyki Uniwersytetu Warszawskiego. Autorzy przedstawiają przyjętą w Instytucie filozofię kształcenia, dokonania i osiągnięcia naukowe pracowników oraz aktualne wyzwania i kierunki rozwoju filologii obcych w Polsce i na świecie. Publikacja nie ogranicza się do kwestii dotyczących ściśle filologii romańskiej – ma charakter uniwersalny, jest próbą szerszego spojrzenia na miejsce i rolę akademickich kierunków filologicznych we współczesnym świecie. Może być zatem ważnym źródłem wiedzy, a nawet inspiracją dla osób decydujących o sposobie i za
Publisher: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego
Rights: © Copyright by Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2016

Recenzent

Wiesław Banyś

Redaktor prowadzący

Maria Szewczyk

Redakcja

Elżbieta Weremowicz

Korekta

Hanna Trubicka

Projekt okładki i stron tytułowych

Zbigniew Karaszewski

Skład i łamanie

Piotr Molski

Publikacja dofinansowana przez Dziekana Wydziału Neofilologii UW

Publikacja dofinansowana przez Uniwersytet Warszawski

© Copyright by Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2019

Dariusz Krawczyk ORCID0000-0002-3407-9592

Maciej Smuk ORCID 0000-0002-0911-9046

Małgorzata Sokołowicz ORCID 0000-0003-0554-8852

ISBN 978-83-235-4048-9 (druk)  ISBN 978-83-235-4056-4 (pdf online)

ISBN 978-83-235-4064-9 (e-pub)  ISBN 978-83-235-4072-4 (mobi)

Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego

00-497 Warszawa, ul. Nowy Świat 4
e-mail: wuw@uw.edu.pl
księgarnia internetowa: www.wuw.pl

Wydanie 1, Warszawa 2019

Wstęp

Rok 2019 jest wyjątkowy dla Instytutu Romanistyki Uniwersytetu Warszawskiego. W październiku 1919 roku na Uniwersytecie Warszawskim powstało Seminarium Filologii Romańskiej, które dało początek dzisiejszej romanistyce. W 2019 roku nasz Instytut obchodzi swoje setne urodziny.

To wydarzenie zachęciło nas do przygotowania niniejszej publikacji, która – wpisując się w obchody stulecia – ma dwa główne cele. Po pierwsze – ma pokazać, czym na początku XXI wieku jest filologia obca oraz uchwycić funkcjonowanie takiej organizacji w ruchu, pokazując jej obecne działania i osiągnięcia[1]. Po drugie – ma stanowić swego rodzaju prezent urodzinowy dla społeczności naszego Instytutu: studentów, absolwentów, pracowników, współpracowników i licznych przyjaciół z Polski i zagranicy, ma być pamiątką, która jak najdłużej pozwoli nam ocalić od zapomnienia tę rocznicę.

Zdajemy sobie sprawę, że uchwycenie działania instytucji w ruchu nie jest łatwe. Opisywanie teraźniejszości jest bowiem nieuchronnie obarczone fragmentarycznością, subiektywizmem i brakiem dystansu koniecznego do dostrzeżenia szerszego kontekstu i głębszych zmian, których ich uczestnicy nie są świadomi. Postanowiliśmy podjąć to wyzwanie, z całym ryzykiem, które niesie, bowiem wierzymy, że opis rzeczywistości widzianej oczami uczestników ma głęboką wartość nawet przy tej ułomności, która jest im właściwa. Dystans krytyczny i ocena będą przywilejem tych, którzy przyjdą po nas.

Na stronach tej książki czytelnicy poznają więc kształt, ramy instytucjonalne i sposób funkcjonowania Instytutu Romanistyki jako jednostki uniwersyteckiej średniej wielkości, cieszącej się autonomią w wielu obszarach działania. W opisie przejawiać się będzie ambicja dokumentalistyczna, dążąca do tego, żeby nadać chaosowi i złożoności uniwersyteckiego „teraz” weryfikowalne i przeliczalne ramy. Przejawia się ona również w chęci opisu szerszego kontekstu funkcjonowania jednostki, żeby nakreślić warunki instytucjonalne, prawne, organizacyjne, społeczne i ekonomiczne, w które wpisuje się kierunek filologiczny na początku XXI wieku. Ważnym elementem każdego z opisywanych aspektów będzie chęć przedstawienia szczególnych osiągnięć pracowników, studentów i instytucji jako całości.

Instytut Romanistyki jest dzisiaj jednym z najlepszych europejskich ośrodków badań w dziedzinie francuskiego i francuskojęzycznego literaturoznawstwa, francuskiego językoznawstwa oraz dydaktyki języka francuskiego jako języka obcego. Jest doskonałym przykładem tego, jak funkcjonuje w dzisiejszych czasach filologia obca. Choć jest to książka o naszym Instytucie, mamy nadzieję, że będzie to również publikacja przydatna dla innych ośrodków filologicznych – przedstawi stosowane przez nas rozwiązania, pozwoli na porównania, pokaże, że często borykamy się z podobnymi problemami.

Niniejsza praca składa się z trzech rozdziałów. W pierwszym jest przedstawiona koncepcja i realizacja procesu kształcenia. Ta część opiera się w całości na opisie programu studiów, który zaczął być realizowany w 2017 roku. W rozdziale drugim zostały opisane obszary badań prowadzonych przez pracowników i ich osiągnięcia w latach akademickich 2013/14–2018/19. W trzeciej części w syntetyczny sposób przedstawiono informacje o naszej kadrze.

Faktograficzny charakter niniejszej książki nie pozwolił nam na to, by ci, którzy tworzą warszawską romanistykę – wykładowcy, pracownicy administracyjni, bibliotekarze, współpracownicy, studenci i doktoranci – zaistnieli w niej w pełniejszy sposób. Chcielibyśmy jednak podkreślić, że to właśnie ten ludzki i społeczny aspekt – wspólne trudy i radości, codzienne wybory i decyzje, atmosfera zajęć, wymiana zdań ze studentami podczas zajęć i na dyżurach, przelotne korytarzowe rozmowy i zasadnicze dyskusje w ramach spot-kań w zakładach czy podczas Rad Naukowych Instytutu – tworzy romanistyczną codzienność naszych czasów i w największym stopniu decyduje o tym, jak jest postrzegana warszawska romanistyka. W pełni świadomie podkreślamy wartość tych właśnie relacji, bo to one są największą wartością Instytutu i to one sprawiają, że Instytut jest miejscem lubianym zarówno przez studentów, jak i pracowników.

Z pewnością nie wszystko udało się nam opisać, nie do wszystkich danych udało się nam dotrzeć. Mogło się więc zdarzyć, że coś umknęło naszej uwadze lub poświęciliśmy czemuś zbyt mało miejsca. Za te niedoskonałości przepraszamy, licząc, że kolejne okrągłe urodziny warszawskiej romanistyki staną się okazją do kolejnej publikacji, w której nasi następcy te niedoskonałości naprawią.

Naszą książkę dedykujemy wszystkim, obecnym i byłym pracownikom i studentom. To Państwo tworzyli i tworzą Instytut Romanistyki Uniwersytetu Warszawskiego. To Państwa pomysły, energia, praca i osiągnięcia sprawiają, że mogliśmy napisać tę książkę. Niech będzie ona zwierciadłem, w którym zobaczymy się takimi, jakimi jesteśmy w stulecie istnienia naszej jednostki.

Dariusz Krawczyk

Maciej Smuk

Małgorzata Sokołowicz

Instytut Romanistyki na Wydziale Neofilologii Uniwersytetu Warszawskiego – podstawowe informacje

15 lipca 2019 roku

Siedziba: ul. Dobra 55, 00–312 Warszawa

Liczba pracowników: 45

Liczba studentów: 390

Prowadzone studia: kierunek filologia romańska – licencjackie (dla kandydatów bez znajomości języka francuskiego i dla kandydatów ze znajomością języka francuskiego) oraz magisterskie, stacjonarne i niestacjonarne

Strona internetowa: www.irom.uw.edu.pl

Władze Wydziału Neofilologii Uniwersytetu Warszawskiego

Dziekan: prof. dr hab. Maria DAKOWSKA (Instytut Anglistyki UW)

Prodziekan ds. naukowych: prof. dr hab. Ewa GELLER (Instytut Germanistyki UW)

Prodziekan ds. studenckich: dr hab. Karolina KUMOR (Instytut Studiów Iberyjskich i Iberoamerykańskich UW)

Dyrekcja Instytutu Romanistyki Uniwersytetu Warszawskiego

Dyrektor: dr hab. Maciej SMUK

Zastępca dyrektora ds. naukowych: dr Małgorzata SOKOŁOWICZ

Zastępca dyrektora ds. studenckich: dr Dariusz KRAWCZYK

Kierownicy Zakładów i Pracowni

Zakład Dydaktyki Języków Romańskich: dr hab. Radosław KUCHARCZYK

Zakład Językoznawstwa Romańskiego: dr hab. Małgorzata IZERT

Zakład Literaturoznawstwa Francuskiego: dr hab. Monika KULESZA

Pracownia Badań nad Cywilizacją Franko-Kanadyjską i Literaturą Quebecu: prof. dr hab. Józef KWATERKO

Międzyinstytutowa Pracownia Studiów Szwajcarskich: prof. ucz. dr hab. Robert MAŁECKI (Instytut Germanistyki UW)

Inne filologie romańskie w Polsce

W roku akademickim 2018/2019 roku, oprócz Instytutu Romanistyki Uniwersytetu Warszawskiego, kształcenie na kierunku filologia romańska (nazywanym czasami na innych uczelniach romanistyką) odbywa się jeszcze w trzynastu innych uniwersytetach:

•  Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II (Instytut Filologii Romańskiej, Wydział Nauk Humanistycznych)

•  Uniwersytet Gdański (Instytut Filologii Romańskiej, Wydział Filologiczny)

•  Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (Instytut Filologii Romańskiej, Wydział Neofilologii)

•  Uniwersytet im. Mikołaja Kopernika w Toruniu (Katedra Filologii Romańskiej, Wydział Filologiczny)

•  Uniwersytet Jagielloński w Krakowie (Instytut Filologii Romańskiej, Wydział Filologiczny)

•  Uniwersytet Łódzki (Katedra Filologii Romańskiej, Wydział Filologiczny)

•  Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie (Instytut Filologii Romańskiej, Wydział Humanistyczny)

•  Uniwersytet Opolski (Katedra Kultury i Języka Francuskiego, Wydział Filologiczny)

•  Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie (Instytut Neofilologii, Wydział Filologiczny)

•  Uniwersytet Szczeciński (Katedra Filologii Romańskiej, Wydział Filologiczny)

•  Uniwersytet Śląski (Instytut Języków Romańskich i Translatoryki, Wydział Filologiczny)

•  Uniwersytet w Białymstoku (Instytut Neofilologii, Wydział Filologiczny)

•  Uniwersytet Wrocławski (Instytut Filologii Romańskiej, Wydział Filologiczny)[2].

Warto wspomnieć, że na Uniwersytecie Warszawskim istnieją także pokrewne kierunki studiów, na których jako ważny element treści studiowania pojawiają się zagadnienia związane z kulturą, historią, literaturą i językiem francuskim. Jest to lingwistyka stosowana, prowadzona przez Instytut Lingwistyki Stosowanej (Wydział Lingwistyki Stosowanej) na studiach I i II stopnia, gdzie język francuski może być wybrany jako specjalizacja w połączeniu z innym językiem nowożytnym oraz kierunek nauczanie języka francuskiego prowadzony przez Uniwersyteckie Kolegium Kształcenia Nauczycieli Języka Francuskiego (Centrum Kształcenia Nauczycieli Języków Obcych i Edukacji Europejskiej). Zgodnie ze swoimi nazwami kierunki te są zorientowane przede wszystkim na rozwijanie umiejętności praktycznych studentów – w zakresie tłumaczenia na lingwistyce stosowanej oraz w zakresie glottodydaktyki w przypadku kierunku filologia, nauczanie języka francuskiego. W przeciwieństwie do obu kierunków na filologię romańską w Instytucie Romanistyki Uniwersytetu Warszawskiego od roku akademickiego 2010/2011 rekrutowani są kandydaci bez znajomości języka francuskiego.

Rozdział 1

Dariusz Krawczyk, Maciej Smuk

Koncepcja kształcenia i programy studiów współczesnej filologii romańskiej

1. Ogólne założenia dotyczące kształcenia, czyli filozofia Instytutu

Wchodzący w skład Wydziału Neofilologii Uniwersytetu Warszawskiego Instytut Romanistyki (dalej: Instytut) jest jednym z najstarszych europejskich ośrodków naukowo-dydaktycznych, który prowadzi badania oraz kształci studentów w zakresie języka francuskiego, literatury i kultury francuskojęzycznego obszaru językowego, językoznawstwa francuskiego, przekładoznawstwa i dydaktyki języków obcych na kierunku filologia romańska.

Corocznie rekrutowanych jest łącznie około 150 studentów (studia licencjackie i magisterskie), którzy podejmują studia na jednej z wymienionych niżej ścieżek kształcenia:

•  studia licencjackie dla studentów, którzy nie znają języka francuskiego (Język francuski od podstaw); tzw. ścieżkę P prowadzimy w Instytucie od 2010 roku i cieszy się ona dużą popularnością – średnio odnotowujemy 5–6 kandydatów na jedno miejsce (2018 r. – 5,1; 2017 r. – 4,8; 2016 r. – 4,3; 2015 r. – 6,6; 2014 r. – 6,9); studia te są prowadzone w formie stacjonarnej (studia dzienne) i niestacjonarnej (studia wieczorowe);

•  studia licencjackie dla studentów ze znajomością języka francuskiego (Język francuski zaawansowany); ta ścieżka jest skierowana do studentów, którzy zdali egzamin maturalny z języka francuskiego[3] – odnotowujemy na niej 2–3 kandydatów na jedno miejsce (2018 r. – 3,1; 2017 r. – 2,4; 2016 r. – 2,3; 2015 r. – 2,5; 2014 r. – 2,3), w jej ramach można zdobyć uprawnienia nauczycielskie;

•  studia magisterskie z modułem przekładowym; ta ścieżka jest skierowana do studentów zainteresowanych pracą w zawodzie tłumacza (kandydaci poddawani są dodatkowej, wewnętrznej rekrutacji);

•  studia magisterskie z modułem metodycznym; ta ścieżka jest skierowana do studentów kontynuujących przygotowanie do wykonywania zawodu nauczyciela;

•  studia magisterskie z modułem ogólnym; te studia realizowane są w trybie dziennym i zaocznym.

Koncepcja kształcenia promowana przez Instytut opiera się na przeświadczeniu, że – pomimo pojawiających się w opinii publicznej głosów sceptycyzmu – studia filologiczne współgrają z potrzebami współczesnego świata oraz przygotowują absolwentów do podejmowania różnorakich i różnorodnych wyzwań społecznych, zawodowych czy naukowych. Pozwalają bowiem rozwijać kompetencje i postawy uniwersalne – intelektualną elastyczność, otwartość na drugiego człowieka, otwartość na różnice kulturowe i pokonywanie etnocentryzmu, który niesłusznie zakłada, że własna kultura jest wyjątkowo wartościowa czy wręcz wybrana. Misją pracowników Instytutu jest kształcenie otwartych i ciekawych świata absolwentów, którzy dzięki zdobytej wiedzy i wykształconym umiejętnościom odnajdą się w wielu kontekstach społecznych, zawodowych i naukowych w środowiskach wielokulturowych. Osiągnięcie tych rezultatów jest możliwe dzięki stałej refleksji i podejmowaniu wielopłaszczyznowych poczynań w zakresie kształcenia i wspomagania studentów oraz kadry. Należą do nich, między innymi, następujące działania:

•  stałe monitorowanie realizacji programów studiów i, w razie potrzeby, dokonywanie zmian w ofercie przedmiotowej oraz przekazywanych treściach, w tym włączanie w proces planowania wykładowców i studentów; trzeba zauważyć, że pracownicy Instytutu są autorami wielu artykułów naukowych na temat kształcenia studentów filologii romańskiej, w tym studentów Instytutu (np. Ciostek, 2015; Dryjańska, 2019 (w druku); Ducourtioux, 2015, 2016a, 2016b, 2017; Dutka-Mańkowska, 2006, 2011, 2016; Kostro, 2010; Kucharczyk, 2017; Kucharczyk i Smuk, 2013, 2015; Kucharczyk i Szymankiewicz, 2015, 2016; Okęcka, 2013; Pilecka, 2008a, 2008b; Smuk, 2015, 2017, 2018; Sokołowicz, 2014, 2015; Sujecka-Zając, 2010, 2011; Szymankiewicz, 2010, 2014a, 2014b, 2015a, 2015b; Szymankiewicz i Kucharczyk, 2016; Wróblewska-Pawlak i Okęcka, 2000)[4];

•  uwzględnianie w programach studiów przedmiotów i zagadnień odzwierciedlających bieżące potrzeby społeczne i gospodarcze, takie jak interdyscyplinarne ujmowanie treści kształcenia, rozszerzanie wiedzy o współczesnej kulturze francuskiej i frankofońskiej, doskonalenie biegłości w zakresie specjalistycznych odmian języka francuskiego, kształcenie w dziedzinie lingwistyki komputerowej lub tzw. inżynierii kulturowej;

•  wprowadzanie dużej elastyczności w planie studiów w postaci zwiększonej liczby przedmiotów do wyboru – na studiach licencjackich 48–51% ogółu zajęć stanowią zajęcia do wyboru, na studiach magisterskich aż 80%;

•  istotne zmniejszenie liczby zajęć prowadzonych tzw. tokiem podającym na rzecz innych form, umożliwiających bezpośredni kontakt i dialog z prowadzącym oraz doskonalenie umiejętności. Na przykład zmiana ta odnosi się do zajęć przygotowujących do wykonywania zawodu nauczyciela, w przypadku których już kilka lat temu w ogóle zrezygnowano z wykładów i zastąpiono je konwersatoriami i warsztatami. Od roku akademickiego 2017/2018 transformacje dotyczą też zajęć z literatury – w tym przypadku liczba godzin wykładów została zredukowana o połowę, a zwiększona została liczba zajęć konwersatoryjnych, realizowanych w mniejszych grupach;

•  integrowanie dorobku z różnych dyscyplin naukowych, co znajduje odbicie w nazwach przedmiotów i w tematyce zajęć – dotyczy to, między innymi, zajęć poświęconych socjolingwistyce, psycholingwistyce, socjokrytyce, frankofońskiemu rynkowi wydawniczemu, związkom literatury ze sztuką, kulturze popularnej, kwestiom tożsamości kulturowej i społecznej, psychologicznym aspektom uczenia się, wyzwaniom różnokulturowości i różnojęzyczności itd.;

•  ścisłe powiązanie treści przedmiotów z prowadzonymi przez pracowników badaniami, co umożliwia dostęp do najnowocześniejszego stanu wiedzy, a na studiach magisterskich uczestnictwo w badaniach. Poniżej podano przykłady takich konwersatoriów, seminariów i wykładów monograficznych:

–  Analiza interakcji – od socjolingwistyki do analizy dyskursu (dr hab. Monika Kostro)

–  Człowiek, miejsce i tożsamość we francuskojęzycznej literaturze belgijskiej (XIX–XXI w.) (dr hab. Judyta Zbierska-Mościcka)

–  Czynniki indywidualne w nauce języków obcych – perspektywa badacza (dr hab. Maciej Smuk)

–  Dyskurs społecznie zaangażowany we francuskiej przestrzeni publicznej (prof. ucz. dr hab. Elżbieta Pachocińska)

–  Francuska proza narracyjna po 1980 roku (dr Wiesław Kroker)

–  Frazeologia porównawcza w badaniach korpusowych (dr hab. Ewa Pilecka)

–  Funkcjonowanie konektorów w dyskursie (prof. ucz. dr hab. Anna Kieliszczyk)

–  Historia nowoczesności (dr Wiesław Kroker)

–  Język – historia – tożsamość. Wprowadzenie do francuskojęzycznej prozy Maghrebu (dr Małgorzata Sokołowicz)

–  Język i tożsamość (dr Magdalena Grycan)

–  Kobieta w literaturze i kulturze Francji na przestrzeni wieków (dr hab. Monika Malinowska)

–  Kulturalny Paryż XIX–XX w. (dr Dariusz Krawczyk)

–  Kwantyfikacja i intensyfikacja we współczesnym języku francuskim (dr hab. Małgorzata Izert)

–  Literackie przetworzenia początku Księgi Rodzaju w poezji francuskiej XVI–XX w. (prof. ucz. dr hab. Izabella Zatorska)

–  Literatura frankofońskich Ameryk: zagadnienia transkulturowości i metysażu (prof. dr hab. Józef Kwaterko)

–  Literatura malgaska w języku francuskim – tradycja i (po?)nowoczesność (XX–XXI w.) (prof. ucz. dr hab. Izabella Zatorska)

–  Literatura, muzyka i malarstwo – o pokrewieństwie sztuk w XIX wieku (dr Anna Opiela-Mrozik)

–  Ludzie, instytucje, wydarzenia – symbole historii i kultury francuskiej w XVII w. (dr hab. Monika Kulesza)

–  Między Scyllą a Charybdą: o podejściach mediacyjnych w glottodydaktyce (prof. dr hab. Jolanta Sujecka-Zając)

–  Mity i archetypy w literaturze (dr hab. Marcin Klik)

–  Muzyka i muzyczność w literaturze francuskiej XIX i XX wieku (dr Anna Opiela-Mrozik)

–  Nieznany Nowy Świat i egzotyczny Orient w relacjach szesnastowiecznych i siedemnastowiecznych podróżników francuskich (dr Dorota Szeliga)

–  Podróżowanie jako odkrywanie (siebie). Literatura i malarstwo podróżnicze (XVIII–XX w.) (dr Małgorzata Sokołowicz)

–  Renesans, barok, klasycyzm – historia literatury i kultury francuskiej (dr Dorota Szeliga)

–  Salony artystyczne – od Diderota do Apollinaire’a (prof. dr hab. Remigiusz Forycki)

–  Społeczeństwo i literatura Kanady francuskiej (prof. dr hab. Józef Kwaterko)

–  Społeczeństwo we francuskiej kinematografii (dr Magdalena Grycan)

–  Umiejętność uczenia się (prof. dr hab. Jolanta Sujecka-Zając)

–  Warunki kształtowania się tożsamości w belgijskiej powieści kobiet (1965–2012) (dr hab. Judyta Zbierska-Mościcka)

–  Wprowadzenie do francuskiej kultury popularnej (dr Dariusz Krawczyk)

–  Współczesne słowotwórstwo polskie i francuskie (dr Wanda Fijałkowska)

–  Wydarzenia: dyskursywna konstrukcja znaczenia w mediach francuskich (prof. ucz. dr hab. Elżbieta Pachocińska)

–  Z zagadnień relatywizmu językowego (na przykładzie kolokacji w języku polskim i francuskim) (dr hab. Ewa Pilecka)

–  Związki literatury i sztuki we francuskojęzycznej literaturze belgijskiej XIX–XX w. (dr hab. Judyta Zbierska-Mościcka);

•  stosowanie nowych metod i narzędzi dydaktycznych, a także nowoczesnych technologii, w tym wykorzystywanie platform Moodle i Spiral Connect w rozwijaniu u studentów kompetencji językowych, kulturowych i dydaktycznych, na przykład podczas praktyk pedagogicznych i wybranych modułów Praktycznej nauki języka francuskiego, które są prowadzone w formie zarówno e-learningu, jak również hybrydowych technik kształcenia (blended learning), łączących bezpośredni kontakt z prowadzącym z aktywnościami zarówno na platformie on-line, jak i na zajęciach z Historii i kultury Francji;

•  poddawanie stałej refleksji form ewaluacji procesu kształcenia – mowa tu o wstępnej diagnostyce oczekiwań związanych ze studiami, wstępnej ocenie kompetencji językowych studentów, modyfikacjach w zakresie doboru narzędzi ocen cząstkowych, regularnym monitorowaniu formuły zaliczeń i egzaminów końcowych oraz udziału różnych komponentów w ocenie końcowej itd.;

•  zachęcanie do krajowej i międzynarodowej mobilności studentów poprzez porozumienia i umowy z ośrodkami akademickimi – 20–30 studentów rocznie korzysta z tej możliwości (program MOST, Erasmus+, inne stypendia);

•  prowadzenie zajęć przez kompetentną oraz zaangażowaną kadrę pracowników i współpracowników Instytutu, którzy są rozpoznawalnymi w kraju i za granicą specjalistami w nauczanej dyscyplinie; warto dodać, że wśród pracowników są również absolwenci co najmniej dwóch (a nawet trzech) różnych kierunków i osoby wyróżnione nagrodami za działalność naukową i dydaktyczną; umożliwianie pracy pod kierunkiem wybitnych specjalistów z zagranicznych ośrodków akademickich w ramach programu Erasmus+, a także poprzez indywidualne zaproszenia dla profesorów wizytujących z dyscypliny językoznawstwo, literaturoznawstwo i glottodydaktyka, realizujących każdy po 60 godzin zajęć; od kilku lat gościmy rocznie troje visiting professors – w ciągu ostatnich dwóch lat byli to pracownicy Uniwersytetu Autonomicznego w Barcelonie, Uniwersytetu Kraju Saary w Saarbrücken, Uniwersytetu w Poitiers, Uniwersytetu Arystotelesa w Salonikach i Uniwersytetu Paris Nanterre;

•  wprowadzanie ułatwień w studiowaniu dla osób, które ze względów zdrowotnych, rodzinnych lub zawodowych tego potrzebują;

•  wspieranie rozwoju tzw. kompetencji kluczowych (key competencies) studentów, takich jak elastyczność poznawcza, kreatywność, kultura osobista, odpowiedzialność, otwartość na różnice osobnicze i kulturowe, umiejętność argumentacji itd.;

•  wspieranie rozwoju umiejętności uczenia się (ability to learn/savoir-apprendre) – w programach studiów znajduje się przedmiot dotyczący tej problematyki, poza tym pracownicy Instytutu prowadzą warsztaty dla studentów poświęcone rozwijaniu samoświadomości z perspektywy uczenia się i optymalnego planowania własnej ścieżki edukacyjnej;

•  rozwijanie kompetencji społecznych studentów poprzez zachęcanie ich do zwiększonej aktywności organizacyjnej, a także stwarzanie warunków do swobodnego rozwoju wszelkich form samorządności;

•  zapewnianie dostępu do najnowszych publikacji z dyscyplin będących przedmiotem kształcenia poprzez regularne uzupełnianie zasobów biblioteki oraz zachęcanie studentów do korzystania ze zbiorów bibliotek UW i innych bibliotek warszawskich; wzbogacanie zbiorów o książki wybrane i zaproponowane przez samych studentów;

•  zachęcanie studentów do prowadzenia własnych badań i wybrania ścieżki naukowej w przyszłości, a także wspieranie logistycznie, organizacyjnie i naukowo studenckich inicjatyw w tej dziedzinie;

•  zapewnianie studentom możliwości odbywania studiów w nowoczesnym, przestronnym i doskonale wyposażonym budynku, zaprojektowanym specjalnie dla potrzeb wydziałów językowych, a pracownikom – możliwości skutecznej pracy naukowej i przygotowania zajęć dydaktycznych przy indywidualnych stanowiskach pracy;

•  wspieranie jakości pracy dydaktycznej kadry poprzez organizację szkoleń z zakresu dydaktyki szkoły wyższej, czego przykładem może być nawiązanie współpracy ze Szkołą Edukacji Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności i UW, w ramach której odbyły się warsztaty dotyczące przekazywania informacji zwrotnej i pracy z tekstem literackim w dydaktyce akademickiej; finansowanie lub dofinansowanie udziału w zagranicznych szkoleniach, a także od roku 2018 promowanie dobrych praktyk dydaktycznych poprzez wyróżnienie najlepiej ocenianych wykładowców i wprowadzenie koleżeńskich obserwacji zajęć;

•  kierowanie większej liczby zajęć do wszystkich studentów UW (tzw. przedmioty ogólnouniwersyteckie), co pozwala z jednej strony – popularyzować kulturę francuskojęzyczną, z drugiej – promować działalność naukową i dydaktyczną Instytutu.

2. Koncepcja kształcenia w odniesieniu do różnych dyscyplin

Rozwijanie kompetencji lingwistycznych i komunikacyjnych w języku francuskim to, tradycyjnie, główny punkt kształcenia na kierunku filologia romańska. Założenia przyjęte podczas refleksji o koncepcji kształcenia w Instytucie umożliwiają studentom zdobycie znajomości języka francuskiego w zakresie różnych umiejętności:

•  na poziomie C1 Europejskiego systemu opisu kształcenia językowego w przypadku studiów licencjackich;

•  na poziomie C2 Europejskiego systemu opisu kształcenia językowego w przypadku studiów magisterskich.

Studenci mogą również zdobyć podstawowe umiejętności w zakresie posługiwania się wybranymi specjalistycznymi odmianami języka francuskiego (np. język handlowy, język dyplomacji, język nauk przyrodniczych, język gastronomii). Rozwój kompetencji językowych jest obiektem szczególnej uwagi podczas planowania i ewaluacji nauczania, czego potwierdzeniem jest wręcz rekordowa liczba godzin zajęć z języka francuskiego:

•  na studiach licencjackich – od 870 godzin dla studentów grup zaawansowanych do 1020 godzin dla studentów grup początkujących;

•  na studiach magisterskich – 180 godzin[5].

Zajęcia z Praktycznej nauki języka francuskiego są podzielone na moduły liczące od 30 do 60 godzin. W przypadku dwóch pierwszych lat studiów licencjackich ich nazwy odzwierciedlają skupienie uwagi na doskonaleniu umiejętności językowych: kompetencje zintegrowane, wypowiedź ustna, wypowiedź pisemna, gramatyka stosowana, fonetyka stosowana. Uzupełniają je zajęcia prowadzone w formie e-learningu, które są poświęcone współczesnej kulturze frankofońskiej. Poza tym studenci mogą wziąć udział w 30-godzinnym treningu strategicznym, podczas którego poznają teoretyczne i praktyczne aspekty mechanizmów uczenia się oraz poszerzają paletę stosowanych przez siebie strategii uczenia się języków obcych, zwłaszcza strategii metapoznawczych. Na III roku studiów licencjackich studenci Instytutu realizują dwusemestralny moduł dotyczący aktualności w mediach francuskojęzycznych (Aktualności francuskie i frankofońskie – łącznie 60 godzin) oraz wybierają zajęcia z dwóch koszyków zatytułowanych: Wybrane aspekty języka ogólnego (łącznie 120 godzin) i Wybrane aspekty języka specjalistycznego (łącznie 120 godzin). W przypadku pierwszego kosza doskonalone są umiejętności w odniesieniu do języka francuskiego ogólnego, a ich tematyka zależy w pewnej mierze od problemów zgłaszanych przez studentów podczas pierwszych dwóch lat studiów (np. tłumaczenie na język francuski, redagowanie tekstu argumentacyjnego, rozwijanie spójności wypowiedzi ustnej, słowotwórstwo, aspekty stylistyki). W przypadku drugiego kosza proponowane są zajęcia ze specjalistycznych odmian języka francuskiego (np. język handlowy, język nauk przyrodniczych, język medyczny, język dyplomacji). W programach studiów magisterskich w skład Praktycznej nauki języka francuskiego wchodzą zajęcia dotyczące wybranych kompetencji językowych (np. akademicka wypowiedź pisemna), tłumaczeń pisemnych i ustnych oraz społeczeństw francuskojęzycznych.

Biegłość w posługiwaniu się językiem francuskim przez studentów Instytutu jest szczególnie podkreślana przez zagraniczne ośrodki akademickie, w których odbywają oni część studiów, jak również przez francuskojęzyczne przedsiębiorstwa, w których odbywają staże i nierzadko znajdują zatrudnienie.

Równolegle do rozwijania kompetencji językowych studenci zdobywają wiedzę deklaratywną i proceduralną z humanistyki, która pozwala rozumieć i interpretować zjawiska językowe, literackie, kulturowe czy glottodydaktyczne.

Podczas studiów licencjackich z zakresu językoznawstwa studenci realizują – z jednej strony – kilka przedmiotów obowiązkowych; są to: Fonetyka języka francuskiego (I rok, 30 godzin wykładu i 30 godzin ćwiczeń z transkrypcji fonetycznej), Wstęp do językoznawstwa (I rok, 30 godzin), Gramatyka opisowa języka francuskiego (II rok, 60 godzin) i Analiza składniowa (III rok, 30 godzin). Z drugiej strony – uczestniczą w zajęciach, które bardziej przekrojowo ujmują treści i w zajęciach do wyboru: na I roku jest realizowany przedmiot o nazwie Wybrane zagadnienia językoznawcze (30 godzin), który pozwala określić swoje zainteresowania językoznawcze, a przez to ułatwia wybór konwersatoriów tematycznych na kolejnych latach – studenci II i III roku są zobowiązani do zaliczenia łącznie 90 godzin przedmiotu Konwersatorium językoznawcze (30 godzin poświęca się jednej tematyce).

Na studiach licencjackich kształcenie w zakresie literaturoznawstwa i kulturoznawstwa obejmuje zagadnienia związane z literaturą oraz kulturą Francji i krajów francuskojęzycznego obszaru językowego (Belgia, Szwajcaria, Luksemburg, Kanada, kraje Afryki, Karaiby Francuskie, Polinezja Francuska). Studenci są zobowiązani do zrealizowania łącznie 330 godzin zajęć o szeroko rozumianej tematyce literaturoznawczej, czyli integrującej wiedzę różnych dziedzin i dyscyplin. Wśród przedmiotów obowiązkowych znajdują się Wstęp do literaturoznawstwa (I rok, 30 godzin) i Analiza tekstu literackiego (II rok, 30 godzin). Poza tym uczestniczą w wykładach z Historii literatury francuskiej (podczas trzech lat studiów w sumie 90 godzin) – pozwalają one zapoznać się z najważniejszymi zjawiskami i procesami literackimi w ujęciu diachronicznym, tj. od średniowiecza do współczesności. Synchronicznie studenci zgłębiają wybrane zagadnienia podczas konwersatoriów tematycznych prowadzonych przez specjalistów w określonych obszarach badawczych, które sytuują się nierzadko na pograniczu różnych dyscyplin naukowych: filozofii, antropologii, socjologii, sztuki itd. W programach studiów figurują one pod nazwą Konwersatoria literaturoznawcze. Taka optyka sprawia, że studenci nabywają cenną umiejętność kompleksowego spojrzenia na zjawiska zachodzące w kulturze sensu largo. Ogółem należy odbyć 180 godzin zajęć (po 60 godzin na każdym roku). W przeciwieństwie do programów obowiązujących przed 2017 rokiem każdy student dysponuje absolutną dowolnością wyboru – oznacza to, że może uczestniczyć w konwersatoriach poświęconych wyłącznie jednej epoce lub zagadnieniom tematycznym, którymi się interesuje.

Od kilku lat nieco inaczej uczymy również historii i kultury Francji. Przedmioty Historia Francji (60-godzinne wykłady) i Wiedza o kulturze Francji (60-godzinne konwersatoria) zostały połączone. Aktualnie studenci I roku uczęszczają na 60-godzinny wykład Historia i kultura Francji, a od II roku swobodnie wybierają konwersatoria tematyczne – ogółem na II i III roku są zobowiązani do zaliczenia 120 godzin zajęć z przedmiotu Konwersatorium kulturoznawcze (każde po 30 godzin semestralnie). W przypadku tych zajęć również kładziemy nacisk na interdyscyplinarność.

W przypadku studiów magisterskich przyjęta w Instytucie filozofia kształcenia w jeszcze większym stopniu promuje autonomię studentów. Na I roku studenci realizują zarówno obowiązkowe i wspomniane wcześniej zajęcia z Praktycznej nauki języka francuskiego (łącznie 150 godzin), jak również wybierają po jednym przedmiocie z dwóch koszyków: Metodologia badań w glottodydaktyce/językoznawstwie/literaturoznawstwie (jeden do wyboru, 30 godzin) oraz Wybrane problemy badawcze w glottodydaktyce/językoznawstwie/literaturoznawstwie (jeden do wyboru, 30 godzin). Zajęcia te w największym stopniu uzasadniają realizację w Instytucie profilu ogólnoakademickiego. Ponadto studenci biorą udział w dowolnie wybieranych seminariach tematycznych i wykładach monograficznych, których tematyka zmienia się co roku. Uczestniczą też w wybranym przez siebie seminarium dyplomowym – zwyczajowo każdego roku uruchamianych jest ogółem 5–6 seminariów magisterskich o problematyce glottodydaktycznej, językoznawczej, kulturoznawczej i literaturoznawczej.

Obecność wszystkich innych przedmiotów w programach studiów licencjackich i magisterskich (np. Lektorat drugiego języka obcego, Technologia informacyjna, Wychowanie fizyczne) wynika z konieczności przestrzegania uregulowań ogólnouniwersyteckich.

Warto również powiedzieć, że od roku akademickiego 1994/1995 w Instytucie są prowadzone niestacjonarne (zaoczne) studia II stopnia, zwyczajowo przez pracowników zwane MUSZ (kiedyś były to Magisterskie Uzupełniające Studia Zaoczne). Jest to jedyna w Polsce szansa uzupełnienia wykształcenia nie tylko dla absolwentów studiów romanistycznych I stopnia, ale również dla osób, które posiadają dyplom licencjata, magistra, inżyniera lub równorzędny uzyskany na innym kierunku studiów. Studia trwają pięć semestrów. Zajęcia odbywają się dwa razy w tygodniu – w piątki (od godz. 16.30) oraz w soboty (do godz. 15.00) przez trzy semestry, a w czwartym semestrze co dwa tygodnie w tym samym systemie. Piąty semestr jest przeznaczony tylko na konsultacje magisterskie i przygotowywanie pracy dyplomowej. Student może ukończyć studia po czterech semestrach, jeśli do 15 września złoży gotową pracę magisterską. Program studiów obejmuje: seminarium magisterskie (do wyboru: literaturoznawcze, kulturoznawcze, glottodydaktyczne lub językoznawcze), przedmiot Praktyczna nauka języka francuskiego (wypowiedź pisemna i ustna, gramatyka, Francja współczesna) oraz zajęcia kursowe, wykłady monograficzne i seminaria specjalistyczne z następujących obszarów: kultura Francji i państw francuskojęzycznego obszaru językowego, metodologia badań językoznawczych, metodologia badań literackich, glottodydaktyka, wybrane zagadnienia literatury i językoznawstwa. Studiami kieruje dr hab. Małgorzata Izert.

Mówiąc o koncepcji kształcenia Instytutu, trzeba również powiedzieć o dużej popularności tzw. modułu metodycznego, przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela języka francuskiego. Systematycznie rosnąca popularność zajęć tego modułu wskazuje na to, że studenci dostrzegają zalety zdobytych kompetencji, nawet jeśli tylko niektórzy planują karierę nauczycielską. Zajęcia wchodzące w skład modułu metodycznego odbywają się na studiach licencjackich i magisterskich według następującego porządku: na studiach I stopnia studenci uczestniczą w obowiązkowych zajęciach z psychologii oraz pedagogiki ogólnej i szczegółowej (dotyczącej określonych grup wiekowych), następnie realizowany jest przedmiot o nazwie Psychopedagogiczne zagadnienia dydaktyki, który stanowi pomost między ogólnymi treściami psychopedagogicznymi a specyficznymi treściami glottodydaktycznymi, potem następuje przejście do zajęć skoncentrowanych na dydaktyce języków obcych. Mają one różny charakter. Na studiach licencjackich zajęcia metodyczne dotyczą nauczania w różnych grupach wiekowych (przedszkole, szkoła podstawowa…). Na studiach magisterskich przyjęto inne założenie: zajęcia nie dotyczą wprost specyfiki danych grup wiekowych, ale pozwalają spojrzeć przekrojowo na kwestie ogólnodydaktyczne i glottodydaktyczne. Filozofia ta znajduje odzwierciedlenie w nazwach przedmiotów: Ewolucja metod nauczania języków obcych, Rozwijanie kompetencji językowych, Ocenianie i jego formy. Na obu stopniach studiów przyszli nauczyciele języka francuskiego realizują obowiązkowe praktyki.

W tej części nie można nie wspomnieć o podręcznikach i skryptach autorstwa bądź współautorstwa pracowników Instytutu, które zostały opracowane specjalnie na potrzeby zajęć realizowanych w jednostce i na innych filologiach francuskich, m.in. Introduction à l’histoire de la langue française (Bogacki i Giermak-Zielińska, 1992), French-Canadian and Québécois Novels 1950–1990 (Geller, Kwaterko i Miernowski, 1996), Introduction à la phonétique du français contemporain (Dutka i Pilecka, 1998), Wstęp do językoznawstwa ogólnego (Izert i Pachocińska, 1998), Introduction à la grammaire de l’ancien français (Bogacki i Giermak-Zielińska, 1999), Exercices de grammairedescriptive du français contemporain (Kieliszczyk i Pilecka, 2001), Anthologie de l’ancien français (Bogacki, 2003), Précis de la phonétiquedu français contemporain (Dutka-Mańkowska i Pilecka, 2008), Strategie uczenia się. Poradnik dla studentów I roku Instytutu Romanistyki UW (Kucharczyk, Smuk, Szymankiewicz i Zając, 2009), Introduction à l’histoire de la langue française (Blanco i Bogacki, 2014) oraz Les temps passés de l’indicatif. Aperçu et recueil d’exercices (Zaleska i Okęcka, 2000) i Remarques sur l’emploi des articles. Aperçu et recueil d’exercices (Zaleska i Okęcka, 1989). Ze źródeł tych do dzisiaj korzystają studenci filologii romańskiej (i to nie tylko warszawskiej), co może dowodzić ich przydatności i uniwersalnego charakteru.

Absolwenci studiów romanistycznych podejmują pracę w zawodzie tłumacza mowy żywej i tekstów pisanych z różnych gatunków: literackich, publicystycznych, popularnonaukowych, handlowych, turystycznych itd. Są również chętnie zatrudniani przez firmy z francuskim kapitałem, głównie na stanowiskach związanych z zarządzaniem zasobami ludzkimi lub szkoleniami – są to międzynarodowe instytucje gospodarcze i społeczno-polityczne, instytucje kultury, administracja, wydawnictwa, redakcje i inne. Pokaźna część absolwentów, którzy zrealizowali moduł metodyczny, podejmuje pracę w zawodzie nauczyciela języka francuskiego – studia filologiczne stwarzają w zasadzie jedyną możliwość zdobycia uprawnień do nauczania. Tym, którzy wybiorą ścieżkę naukową, odpowiednie zaplecze metodologiczne pozwala rozpocząć pracę badawczą i edukację na studiach trzeciego stopnia. Zaplanowane treści kształcenia – niezależnie od dyscypliny – pomagają rozwijać kompetencje naukowca: formułować problemy badawcze, stawiać hipotezy, planować badania, dokonywać selekcji narzędzi badawczych, analizować wyniki jakościowo i/lub ilościowo, dokonywać ich syntezy i właściwie je interpretować. Już w ramach seminarium licencjackiego realizowanego na III roku studenci mogą zaprezentować wyniki samodzielnie przeprowadzonego badania, a w przypadku seminarium magisterskiego jest to wręcz wymóg.

Kompetencje i entuzjazm wykładowców Instytutu pozwalają realizować spójną koncepcję kształcenia, której atutem jest różnorodność, stałe dopasowywanie się do ewolucji myśli i badań naukowych, oczekiwań studentów i potrzeb rynku. Nasz stosunek do studentów i troska o nich wyraża się w zasadzie, którą sformułował niegdyś pracownik Instytutu, dr Ludomir Przestaszewski – „U nas są tylko sami dobrzy studenci”. Szacunek dla stuletniej historii Instytutu sprawia zaś, że na proces kształcenia patrzymy wielopłaszczyznowo – nie boimy się zmian, jesteśmy odważni, ale wprowadzamy je bardziej ewolucyjnie niż rewolucyjnie.

3. Programy studiów

W ciągu ostatnich kilkunastu lat obowiązujące w Instytucie programy studiów były kilkukrotnie modyfikowane – zmiany dotyczyły głównie zwiększenia bądź zmniejszenia liczby godzin z danego przedmiotu lub przeniesienia go na inny rok. Zasadnicza i dogłębna reforma miała miejsce niedawno. W latach 2014–2016 liczny zespół, składający się z członków dyrekcji, kierowników zakładów, pracowników, studentów i konsultantów zewnętrznych, opracował nowe programy studiów, które zostały wprowadzone na studiach licencjackich i magisterskich w roku akademickim 2017/2018.

Za gruntownymi i całościowymi zmianami stały następujące przesłanki:

•  wzmocnienie interdyscyplinarności w kształceniu studentów;

•  przeniesienie punktu ciężkości z nauczania typu chronologicznego na nauczanie o charakterze problemowym i przekrojowym, głównie w odniesieniu do zajęć literaturoznawczych i kulturoznawczych;

•  potrzeba wprowadzenia zajęć dotyczących nowych dyscyplin i zjawisk bądź rozszerzenia ich oferty (np. lingwistyka komputerowa, inżynieria kulturowa);

•  chęć położenia większego nacisku na zajęcia kulturoznawcze, w tym dotyczące kultury współczesnej i kultury frankofońskiej;

•  konieczność wzmocnienia „ścieżki badawczej”, zwłaszcza w przypadku studiów magisterskich;

•  postulat studentów (głównie studiujących dwa kierunki) dotyczący wprowadzenia jeszcze większej liczby zajęć do wyboru, a przez to – pośrednio – uelastycznienia planu zajęć.

Kilka wypunktowanych niżej zmian obrazuje stopień realizacji wstępnych założeń:

•  w zakresie zajęć z literatury francuskiej – położenie nacisku przede wszystkim na problematyzację omawianych zagadnień (w sumie 180 godzin konwersatoriów tematycznych); wykłady z historii literatury w ujęciu diachronicznym zostały zredukowane do 90 godzin;

•  zwiększenie liczby godzin konwersatoriów poświęconych zagadnieniom kulturoznawczym – na studiach licencjackich z 60 do 120 godzin;

•  pełne zintegrowanie kształcenia w zakresie historii i kultury Francji (60-godzinny wykład);

•  ze względu na dynamiczny rozwój glottodydaktyki jako subdyscypliny naukowej – na studiach magisterskich – wprowadzenie fakultatywnych przedmiotów Metodologia badań w glottodydaktyce i Wybrane problemy badawcze w glottodydaktyce;

•  analogiczna realizacja innych przedmiotów do wyboru: Metodologia badań w językoznawstwie/literaturoznawstwie i Wybrane problemy badawcze w językoznawstwie/literaturoznawstwie;

•  ze względu na bardziej kompleksową formułę zaliczenia (przygotowanie projektu badawczego, przeprowadzenie badania) – zredukowanie liczby obligatoryjnych seminariów tematycznych; uznaliśmy bowiem, że ilość nie idzie w parze z jakością;

•  zwiększenie liczby godzin z Praktycznej nauki języka francuskiego na studiach licencjackich w grupach zaawansowanych – ta decyzja była podyktowana zarówno obniżającym się poziomem znajomości języka wśród studentów, jak i dużymi rozbieżnościami poziomów w obrębie jednej grupy;

•  uwzględnienie, w większym stopniu, specjalistycznych odmian języka francuskiego (np. język dyplomacji);

•  zorganizowanie w moduły do wyboru, poza kilkoma podstawowymi i obowiązkowymi przedmiotami językoznawczymi (np. Wstęp do językoznawstwa, Gramatyka opisowa języka francuskiego), także zajęć z tej dyscypliny;

•  stałe zwiększanie liczby zajęć poświęconych współczesnej kulturze francuskojęzycznego obszaru językowego (Belgia, Szwajcaria, Kanada, kraje Afryki Północnej itd.).

W Załączniku zamieszczono szczegółowe programy studiów, które obowiązują w Instytucie od roku akademickiego 2017/2018.

4. Praktyki dla studentów

W zależności od cyklu kształcenia i ścieżki studiów studenci Instytutu odbywają różne praktyki zawodowe. Ci, którzy rozpoczęli studia licencjackie przed 2017 rokiem i realizują profil ogólny są zobowiązani do odbycia 100 godzin praktyk do końca III roku studiów i jest to warunkiem dopuszczenia do obrony pracy dyplomowej. Dzięki praktykom:

•  studenci poszerzają wiedzę zdobytą na studiach i rozwijają umiejętność jej wykorzystania w różnych kontekstach i sytuacjach;

•  zapoznają się ze specyfiką środowiska zawodowego, w tym głównie z funkcjonowaniem struktury organizacyjnej, zasadami organizacji pracy i podziału kompetencji, obowiązującymi procedurami, procesem planowania i kontroli pracy;

•  kształtują umiejętności związane bezpośrednio z miejscem odbywania praktyk i typem wykonywanej pracy;

•  kształtują liczne postawy i kompetencje społeczne, takie jak: zdolność do skutecznego komunikowania się w różnorodnych zespołach, szacunek dla różnic indywidualnych, planowanie i monitorowanie pracy własnej, odnajdywanie i czerpanie z własnego potencjału w pracy zespołowej, wzmacnianie poczucia odpowiedzialności za wykonywanie powierzonych zadań itd.;

•  doskonalą umiejętność posługiwania się językami obcymi, zwłaszcza językiem francuskim, w sytuacjach zawodowych.

W dużej mierze z racji położenia geograficznego, w najprężniejszym ośrodku gospodarczym Polski, studenci Instytutu z łatwością odnajdują instytucje i przedsiębiorstwa, w których realizują obowiązkowe staże zawodowe. Wprawdzie sami dokonują ich wyboru, ale zarówno dyrektor ds. studenckich, pełnomocnik ds. praktyk w Instytucie, jak i pracownicy jednostki służą im zawsze radą i pomocą. Miejsce odbywania praktyk można też odnaleźć poprzez elektroniczną bazę danych Biura Karier UW. Studenci mogą też (i często to robią) odbywać praktyki za granicą.

Doświadczenia ostatnich lat pokazują, że zazwyczaj studenci Instytutu realizują staże w przedsiębiorstwach międzynarodowych, w jednostkach administracji państwowej (ministerstwa, urzędy, ambasady i konsulaty krajów francuskojęzycznych w Polsce, ambasady i konsulaty Polski za granicą), w instytucjach społecznych (wolontariat, zwłaszcza w krajach frankofońskich) oraz w placówkach oświatowych i kulturalnych (teatry, kina, organizacja festiwali kulturalnych). Nieliczni studenci odbywają praktyki w biurach tłumaczeń – na studiach licencjackich ich poziom językowy nie zawsze jeszcze im na to pozwala.

Wraz z wejściem w życie w roku akademickim 2017/2018 nowych programów studiów obligatoryjne praktyki studenckie zostały zniesione – oznacza to, że studenci obecnego III roku są ostatnimi, których obowiązuje ich zaliczenie. Rezygnacja z praktyk nastąpiła z inicjatywy samych studentów, którzy podnosili wielokrotnie trudność łączenia obciążających godzinowo praktyk z bardzo napiętym planem zajęć na studiach stacjonarnych. Często w tle pojawiała się również kwestia łączenia dwóch kierunków studiów, co potęgowało wspomniany problem. Zniesienie obowiązku zaliczenia praktyk nie oznacza jednak, że studenci Instytutu są pozbawieni możliwości ich odbywania. Od kilku lat zwiększa się liczba firm i instytucji, które chcą nawiązać współpracę ze studentami, oczekując od nich przede wszystkim wsparcia w zakresie komunikacji w języku francuskim (tłumaczenia, kontakty z klientami francuskojęzycznymi). Wiele jednostkowych spotkań zaowocowało dłuższą współpracą, obejmującą liczniejszą grupę studentów (np. Schneider Electrics, Samsung Electronics).

Równolegle do fakultatywnych praktyk odbywanych w przedsiębiorstwach i instytucjach nieedukacyjnych, studenci realizujący tzw. moduł metodyczny, czyli przyszli nauczyciele języka francuskiego, mają obowiązek zaliczenia praktyk w placówkach oświatowych. Dzięki udziałowi w tych stażach studenci:

•  poznają specyfikę pracy zawodowej w szkole;

•  uczą się projektować, prowadzić i dokumentować zajęcia z języka obcego;

•  uczą się diagnozować i rozwiązywać problemy dydaktyczne oraz, w mniejszym stopniu, problemy wychowawcze;

•  rozwijają umiejętność właściwego doboru materiałów i technik dydaktycznych do specyfiki grup, z którymi pracują;

•  lepiej identyfikują lub poznają własne kompetencje do wykonywania zawodu nauczyciela, a zwłaszcza swoje mocne i słabe strony;

•  rozwijają refleksyjne podejście do własnej pracy i jej oddziaływania na pracę uczniów;

•  doskonalą umiejętność posługiwania się językiem francuskim w sytuacjach zawodowych;

•  stosują w praktyce normy i zasady etyki zawodowej.

Przyszli nauczyciele odbywają dwa rodzaje praktyk. Pierwsze to praktyki psychopedagogiczne (30 godzin podczas studiów licencjackich), na które składają się obserwacje zajęć w przedszkolu, szkole podstawowej lub innej placówce edukacyjnej. Warunkiem ich zaliczenia jest dostarczenie zaświadczenia o odbyciu wymaganej liczby godzin obserwacji i wykonaniu zadań wyznaczonych przez nauczyciela-opiekuna praktyk. Drugie to praktyki dydaktyczne (120 godzin podczas studiów licencjackich i 120 godzin podczas studiów magisterskich)[6], które są realizowane według opracowanej w Instytucie matrycy – jest ona wynikiem wielomiesięcznych prac, w toku których położono nacisk na wzmocnienie refleksyjności praktykantów i uwzględniono realne możliwości znalezienia placówek, które oferują zajęcia z języka francuskiego i są gotowe przyjąć stażystów. W przypadku obu stopni studiów rozkład godzin układa się następująco: 30 godzin – obserwacja metodyczna (każda lekcja jest obserwowana pod kątem innego aspektu), 30 godzin – prowadzenie lekcji, 60 godzin – praca własna studenta (przygotowanie materiałów do zajęć, sporządzenie konspektów lekcji, konsultacje z opiekunem praktyk, opracowanie dziennika praktyk, w tym systematyczne prowadzenie Dzienniczka uczenia się). Aby zaliczyć praktyki, student przedstawia następujące dokumenty:

•  zaświadczenie ze szkoły o odbyciu wymaganej liczby godzin obserwacji i lekcji;

•  kwestionariusz oceny wypełniony przez opiekuna praktyk – nauczyciel poddaje ewaluacji przeprowadzone zajęcia i poziom biegłości językowej praktykanta;

•  tzw. Dzienniczek uczenia się, nowatorskie narzędzie refleksji, w którym praktykant odnotowuje na bieżąco swoje uwagi, formułuje pytania do nauczyciela-opiekuna praktyk lub nauczyciela prowadzącego dane zajęcia (w przypadku obserwacji), dokonuje samooceny umiejętności („Czego się dowiedziałam/em?”, „Myślę, że potrafię dobrze…” itd.), planuje działania autokorekcyjne („Moje wątpliwości […] odnośnie do nauczania, jakie pojawiły się dzisiaj? Gdzie/w jaki sposób poszukam na nie odpowiedzi?”), wyraża swoje odczucia i emocje na temat obserwowanej/prowadzonej lekcji;

•  dwa dowolnie wybrane scenariusze samodzielnie przeprowadzonych lekcji wraz z kopiami materiałów i własnym komentarzem na temat stopnia realizacji celów, sugerowanych modyfikacji („Co zmienił(a)bym w scenariuszu?”);

•  transkrypcja jednej rozmowy z nauczycielem-opiekunem praktyk po przeprowadzonej samodzielnie lekcji z dołączonym do niej krótkim komentarzem (około 10 zdań podsumowujących rozmowę);

•  pisemna autonarracja (2–3 strony), w której praktykant dokonuje bilansu odbytego stażu. Podczas redagowania tekstu może się kierować pytaniami pomocniczymi, np. „Jakie było moje nastawienie do pracy nauczyciela języka francuskiego na niższych etapach edukacyjnych?”; „Czy prowadząc lekcję ściśle trzymam się ustalonego wcześniej scenariusza?”; „Co w czasie odbywania praktyk spodobało mi się najbardziej?”; „Czy moje oczekiwania wobec praktyk sprawdziły się? W jaki sposób?”; „W jakim stopniu zajęcia z profilu metodycznego przygotowały mnie do odbycia praktyk?” itd.

5. Rozwiązania stosowane w celu zapewnienia jakości kształcenia

Jak zasygnalizowano wcześniej, modyfikowanie programów studiów i treści kształcenia jest podyktowane zarówno czynnikami zewnętrznymi (np. zmieniające się przepisy, nowy kontekst społeczno-ekonomiczny studiowania), jak i uwarunkowaniami wewnętrznymi (np. zmieniające się oczekiwania studentów, uwagi wykładowców na temat potrzeby uwzględnienia nowych paradygmatów). Zmiany dotyczą jednak nie tylko zawartości sylabusów, ale także stosowanych metod dydaktycznych, form zajęć i sposobów weryfikacji osiągania efektów uczenia się. Pochylając się nad obowiązującymi programami, a następnie wprowadzając dogłębne zmiany w filozofii kształcenia Instytutu, zdołaliśmy wypracować w toku nie zawsze łatwych dyskusji, debat i konsultacji, własny modus operandi i zaangażować w proces decyzyjny wszystkich uczestników nauczania oraz partnerów zewnętrznych. Stosowane działania i procedury są, według nas, przejawem demokratycznego funkcjonowania naszej społeczności oraz realnej otwartości na różne głosy. Wydaje się nawet, że są one przykładem wyróżniających się praktyk w zakresie projektowania i wprowadzania zmian w programach studiów. W kolejnych akapitach omówiono niektóre z nich.

Od kilku lat wśród studentów I roku studiów licencjackich i magisterskich przeprowadzana jest ankieta dotycząca ich wyjściowych oczekiwań i nadziei związanych ze studiami. Kwestionariusz zawiera pytania zamknięte, otwarte i półotwarte, które odnoszą się do następujących obszarów: wstępnej świadomości wyboru studiów, diagnozy motywów i wstępnych oczekiwań, planów zawodowych. W kwestionariuszu wydzielono też sekcję zatytułowaną „Pytania do…”, w której każdy respondent może zadać anonimowo trzy dowolne pytania dotyczące studiów, które rozpoczyna. Pytania te są kierowane do dyrekcji jednostki, wykładowców lub studentów starszych roczników.

Od kilku lat również studenci ostatnich roczników – III roku studiów licencjackich i II roku studiów magisterskich – mogą podzielić się swoimi doświadczeniami, opiniami i odczuciami. W tym przypadku pytamy o mentalne reprezentacje studiów[7], o stopień satysfakcji ze studiów i realizacji oczekiwań oraz o plany zawodowe.

W latach 2014–2016, czyli w czasie, w którym opracowywane były nowe programy studiów, przeprowadzono liczne konsultacje ze studentami Instytutu. Poza przedstawianiem pomysłów podczas tradycyjnych zebrań, studenci mogli anonimowo opowiedzieć o własnych koncepcjach w eseju o charakterze autonarracyjnym zatytułowanym „Romanistyka moich marzeń”. W sumie zebrano około 60 prac o różnej długości. Propozycje złożone przez studentów były następnie poddane analizie i dyskusji, a część z nich znalazła odzwierciedlenie w programach studiów – mowa tu na przykład o postulacie dotyczącym większej liczby zajęć do wyboru lub życzeniu samodzielnego decydowania o tym, w których zajęciach z literatury uczestniczy się. Analogiczną pracę – „Romanistyka moich marzeń” – mogli zredagować także pracownicy Instytutu; dodajmy, że jako pierwsza podzieliła się swoją pisemną refleksją o koncepcji kształcenia prof. dr hab. Teresa Giermak-Zielińska.

Kierownicy poszczególnych zakładów konsultowali zgłaszane propozycje ze swoimi pracownikami, odnotowywali ich uwagi i sugestie. Jak powiedziano wcześniej, ostatecznie każda zmiana w programach studiów była poddana anonimowemu głosowaniu.

Nowe propozycje programowe są również opiniowane przez współpracowników zewnętrznych. Zaprzyjaźnione instytucje i przedsiębiorstwa dzielą się swoimi doświadczeniami i wskazują na możliwy potencjał studiów romanistycznych. Tę praktykę ilustrują trzy przykłady. Po pierwsze – doświadczenie współpracy pracowników Instytutu z firmami informatycznymi zaowocowało powstaniem eksperymentalnego programu studiów Magisterium z językoznawstwa komputerowego (prof. dr hab. Krzysztof Bogacki, dr hab. Ewa Pilecka). Po drugie – staże tłumaczeniowe realizowane przez studentów znalazły odbicie w obecnym kształcie zajęć modułu przekładowego oraz w formule obowiązkowych zajęć z tłumaczeń dla wszystkich studentów (prof. dr hab. Teresa Giermak-Zielińska, prof. ucz. dr hab. Anna Mańkowska, prof. ucz. dr hab. Krystyna Wróblewska-Pawlak, dr Anna Ciostek, dr Małgorzata Szymańska, mgr Zbigniew Jamrozik). Po trzecie – efektem wpływu interesariuszy zewnętrznych jest projekt „Egzamin DELF Junior w Instytucie Romanistyki Uniwersytetu Warszawskiego”, który realizujemy od 2014 roku we współpracy z Instytutem Francuskim w Warszawie. Studenci mogą zdobyć uprawnienia egzaminatora DELF (Diplôme d’études en langue française) na poziomie A1-A2 na studiach licencjackich oraz B1-B2 – na studiach magisterskich. Uczestniczą także jako egzaminatorzy w prowadzonych w Instytucie egzaminach DELF Junior, co jest niezwykle wartościowym doświadczeniem.

Niektóre rozwiązania wynikają z mniej formalnych interakcji: sugestii zgłaszanych przez absolwentów, którzy są już na rynku pracy i konfrontują swoje kompetencje z jego wymaganiami; uwag zgłaszanych przez nauczycieli oraz dyrekcje szkół i przedszkoli, w których studenci Instytutu realizują obowiązkowe praktyki; obserwacji studentów poczynionych podczas praktyk studenckich; rozmów odbywanych z koleżankami i kolegami z innych jednostek UW i innych ośrodków akademickich w kraju i za granicą. Na przykład to właśnie dzięki takiej nieformalnej wymianie wprowadzono na studiach magisterskich seminarium tematyczne pt. Kultura w praktyce, czyli podstawy inżynierii kulturowej, które prowadzi dr Małgorzata Sokołowicz. W ujęciu ogólnym zajęcia są poświęcone organizowaniu wydarzeń kulturalnych, a przedmiotem analizy i refleksji są następujące tematy szczegółowe: definiowanie odbiorcy w promowaniu kultury, wykorzystanie mediów społecznościowych, kwestie budżetowe, pozyskiwanie sponsorów w działalności poświęconej promowaniu kultury. W ramach zaliczenia studenci przygotowują w grupach projekt wydarzenia kulturalnego. Już dwukrotnie z inicjatywy studentów ich projekty doczekały się realizacji.

Pośrednim dowodem troski o wysoką jakość kształcenia w Instytucie są również wspominane już publikacje pracowników jednostki o tematyce dydaktycznej oraz inne formy działalności, takie jak sympozja czy konferencje, poświęcone różnym obliczom dydaktyki – przykłady takich działań zawarto w rozdziale 3. pkt 2.

Omówione wyżej praktyki to owoc naszych doświadczeń i atmosfery panującej w jednostce. Wszystkie zmiany to wynik wspólnych refleksji, projektów i działań.

Na zakończenie warto też wspomnieć o formalnych uwarunkowaniach wprowadzania zmian w programach studiów. Wszystkie działania muszą wpisywać się w strategię Uniwersytetu Warszawskiego oraz strategię Wydziału Neofilologii UW, a także być zgodne z systemem i zasadami zapewniania jakości kształcenia. Co najmniej kilka miesięcy przed rozpoczęciem danego cyklu akademickiego wszystkie zmiany muszą być zatwierdzone przez Radę Naukową Instytutu, a następnie przez Radę Wydziału Neofilologii UW. Potem zostają one przesłane do dalszych etapów weryfikacji i zatwierdzenia na poziomie administracji centralnej Uczelni, w tym przez Komisję Senacką UW ds. Studentów, Doktorantów i Jakości Kształcenia.

6. Najnowsze praktyki, czyli warsztaty dla studentów i wykładowców

Doświadczenia ostatnich lat uświadamiają nam wszystkim potrzebę wprowadzania nowych form zajęć i ewaluacji. Nie chodzi zatem wyłącznie o modyfikowanie treści sylabusów czy wprowadzanie nowych przedmiotów, ale także o zmianę podejścia do formuły. Pierwsza tendencja to zainteresowanie studentów udziałem w zajęciach liczących standardową liczbę godzin (np. 30 czy 60), ale organizowanych w ciągu kilku lub kilkunastu dni. Zdaniem studentów krótki czas realizacji zajęć stymuluje zainteresowanie danym aspektem tematu oraz pozwala skupić uwagę głównie na nim. Ma też istotny walor motywujący, gdyż przyrost wiedzy i umiejętności następuje szybko. W taką formułę wpisują się niemal wszystkie zajęcia prowadzone przez visiting professors.

Drugi trend to zainteresowanie uczestnictwem w zajęciach dodatkowych, które nie są uwzględnione w programie studiów, a które dotyczą samorozwoju sensu largo, pozwalają optymalizować własne kompetencje uczenia się oraz stymulują indywidualne zainteresowania i pasje. W obu przypadkach studenci niezwykle cenią niekonwencjonalność formuły spotkań oraz ich nieformalny charakter – te dwa czynniki wydają się odgrywać bardzo ważną rolę z punktu widzenia psychologicznego komfortu, przekładającego się na większą identyfikację z jednostką, w której studiują.

W roku akademickim 2018/2019 odbywały się lub odbywają warsztaty o różnej tematyce i różnym profilu.

Od października 2018 roku w ofercie Instytutu znajdują się roczne warsztaty pod tytułem Jak tłumaczyć piosenki? Warsztaty prowadzą tłumacze, którzy od wielu lat zajmują się przekładami piosenek z języków francuskiego i rosyjskiego na język polski oraz z języka polskiego na francuski – Stanisław Waszak (absolwent Instytutu, dziennikarz Agence France Presse w Polsce) oraz René Koelblen (absolwent École Centrale de Paris, były lektor języka francuskiego na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu, później związany z branżą informatyczną). Jako członkowie zespołu muzycznego „Piąty dzień” obaj panowie wykonują piosenki w swoich tłumaczeniach. Podczas warsztatów studenci zapoznają się z wybranymi zagadnieniami teoretycznymi (rymy męskie i żeńskie, transakcentacja, akcent oksytoniczny/paroksytoniczny, przekład meliczny), elementami prawa autorskiego i historią piosenki francuskojęzycznej oraz dokonują analizy i przekładu wybranych piosenek. Zwieńczeniem warsztatów jest publiczna prezentacja efektów w formie koncertu.

Inna inicjatywa realizowana w roku 2018/2019 to warsztaty z języka francuskiego nauk przyrodniczych, które zainicjował nasz doktorant Maciej Kopeć. W ich pierwszym etapie zajęcia odbywały się w salach Instytutu, a studenci zapoznawali się ze słownictwem specjalistycznym dotyczącym badań w naukach przyrodniczych, zwłaszcza w chemii, poznawali typowe dla tej dyscypliny prefiksy i sufiksy oraz uczyli się rozpoznawać znaczenia terminów. Następnie przygotowywali się teoretycznie do opisu badania: formułowali w języku francuskim hipotezy, uczyli się wykorzystywać struktury językowe zwyczajowo stosowane w analizie i syntezie zebranych danych. Lektura tekstów naukowych i popularnonaukowych była też pretekstem do przeanalizowania typowych dla tego dyskursu zabiegów lingwistycznych. W drugim etapie miały miejsce tzw. zajęcia laboratoryjne, które odbywały się w laboratoriach Zakładu Dydaktyki Chemii Uniwersytetu Warszawskiego. Podsumowanie warsztatów stanowiło mikrosympozjum naukowe, podczas którego studenci prezentowali wykonane w laboratoriach projekty badawcze.

Warsztaty o innym profilu, poświęcone rozwijaniu świadomości i samoświadomości w procesie uczenia się, prowadził dr hab. Maciej Smuk. Dzięki udziałowi w nich studenci mogli: poznać specyfikę wybranych zagadnień społecznych, psychologicznych i biologicznych, które wpływają na uczenie się (języków obcych) i w konsekwencji – na szeroko rozumiany samorozwój; zapoznać się z wybranymi stereotypami dotyczącymi nauczania i uczenia się oraz zrozumieć ich skutki dla przebiegu procesu uczenia się; zidentyfikować własne tzw. teorie subiektywne o uczeniu się; przeanalizować swoje mocne i słabe strony podczas uczenia się; zdefiniować swoje potrzeby i preferencje w uczeniu się; rozpoznać, jakie „autoblokady” stosują podczas nauki i jakie są źródła porażek, ale i sukcesów (!); zdobyć podstawowe umiejętności w zakresie strategii metakognitywnych i optymalnego planowania własnej nauki.

Warsztaty ze studentami zatytułowane „Jak radzić sobie w trudnych sytuacjach?” poprowadził Bartłomiej Heba, pedagog i szef kuchni, prywatnie i zawodowo zainteresowany pedagogiką resocjalizacyjną o profilu terapii uzależnień. Spotkanie to, na bieżąco definiowane przez uczestników, dotyczyło przede wszystkim trudności związanych z komunikacją, przemocą psychiczną i fizyczną, autoagresją i syndromem DDA.

Na przełomie 2017 i 2018 roku cykl warsztatów tłumaczeniowych i spotkań z tłumaczami zainicjowała prof. ucz. dr hab. Anna Mańkowska (koordynator modułu przekładowego w Instytucie) oraz studenci, realizujący moduł przekładowy na studiach magisterskich. W ramach dodatkowych zajęć dla studentów odbyły się wykłady prof. Daniela Maggettiego z Centre de recherches sur les lettres romandes na Uniwersytecie w Lozannie („Poètes traducteurs” i „William Ritter, passeur d’Est en Ouest”), warsztaty przekładowe prowadzone przez mgr Barbarę Kochan z Instytutu Filologii Romańskiej UJ i Katedry UNESCO do Badań nad Przekładem i Komunikacją Międzykulturową, jak również spotkanie dotyczące ewolucji zawodu tłumacza z Markiem Albinem, prezesem agencji tłumaczeniowej BTCS Best Translation & Conference Service, oraz Anną Zychowicz-Kaczyńską, koordynatorką ds. Jakości i Szkoleń Tłumaczy Pisemnych agencji Invenire. Tematyka tłumaczeniowa była kontynuowana w ramach spotkań z pracownikami Instytutu Romanistyki Uniwersytetu Gdańskiego w 2019 roku. Na zaproszenie dr. Michała Obszyńskiego prof. ucz. dr hab. Tomasz Swoboda i Paweł Łapiński, doktorant Instytutu Romanistyki UG, poprowadzili warsztaty z tłumaczeń literackich i specjalistycznych: „Krytyka przekładu w teorii i praktyce” (prof. Swoboda) i „Przekład w (dobrym) towarzystwie” (mgr Łapiński).

Wiosną 2018 roku dr hab. Judyta Zbierska-Mościcka zaprosiła do przeprowadzenia zajęć dwie literaturoznawczynie z Instytutu Filologii Romańskiej UMCS. Dr hab. Renata Bizek-Tatara, specjalistka w zakresie fantastyki belgijskiej, przeprowadziła zajęcia pt. „Oblicza fantastyki belgijskiej” i „Fantastyka ponowoczesna”. Tematami zajęć dr hab. Anny Maziarczyk, specjalizującej się we francuskiej literaturze najnowszej, były: „Między minimalizmem i fantastyką” i „Człowiek, miejsce, tożsamość w powieściach Jeana-Philippe’a Toussainta”.

W grudniu 2018 roku z inicjatywy dr hab. Małgorzaty Izert dwa seminaria tematyczne przeprowadziła prof. ucz. dr hab. Anna Krzyżanowska, specjalistka z zakresu semantyki i frazeologii porównawczej. Tematy jej zajęć to: „La combinatoire des noms d’émotion et des verbes supports en français et en polonais” („Łączliwość nazw emocji z czasownikami podporowymi w języku polskim i francuskim”) i „L’emploi standard et non standard des formules dans la presse écrite (aspects linguistiques et culturels)” („Standardowe i niestandardowe użycie związków frazeologicznych we francuskiej prasie – aspekty językowe i kulturowe”).

Na początku stycznia 2019 roku, z inicjatywy dr hab. Agaty Sobczyk, odwiedził Instytut prof. Jean-Marie Fritz z Uniwersytetu Burgundzkiego w Dijon, specjalizujący się we francuskiej literaturze średniowiecza. Tematy jego wykładów to: „Dire la mort dans la littérature française du Moyen Âge: de la Chanson de Roland à François Villon” („Dyskurs o śmierci w średniowiecznej literaturze francuskiej: od Pieśni o Rolandzie do Franciszka Villona”) i „Figure du fou au Moyen Âge” („Postać szaleńca w średniowieczu”).

Warto dodać, że od kilku lat stale w ofercie dydaktycznej Instytutu jest prowadzone przez mgr Pascale Peeters Atelier de jeux. Są to zajęcia warsztatowe poza planem studiów, podczas których studenci rozwijają swoje kompetencje językowe, interpersonalne i kulturowe podczas prostych gier towarzyskich w języku francuskim. Między innymi za tę właśnie inicjatywę mgr Pascale Peeters otrzymała w 2016 roku nagrodę dla najlepszego nauczyciela akademickiego UW w dziedzinie nauk humanistycznych.

Obserwacje i doświadczenia uczestników potwierdzają, że podjęte inicjatywy odpowiadają realnym potrzebom aktywizacji studentów, dywersyfikacji i wzbogacania kształcenia o zajęcia i warsztaty rozwijające także inne kompetencje niż te wynikające z programu studiów. Ze względu na duże zainteresowanie studentów i wykładowców udziałem w tych mniej konwencjonalnych w formule i tematyce zajęciach, które nie zawsze – z racji swojej oryginalności, specyfiki lub zasięgu – wpisują się w tradycyjnie pojmowany tok studiów, będziemy dążyli do ich stałej obecności w Instytucie, a ich oferta ma być poszerzona.

Rozdział 2

Małgorzata Sokołowicz

Badania naukowe, współpraca krajowa i zagraniczna na współczesnej filologii romańskiej

Jak już wspomniano wcześniej, badania naukowe w Instytucie są ściśle skorelowane z działalnością dydaktyczną pracowników. Dobór zajęć zawsze jest związany z zainteresowaniami naukowymi: konwersatoria tematyczne i seminaria pozwalają wykładowcom nie tylko podzielić się ze studentami najnowszym stanem badań i własnymi odkryciami, lecz także skonfrontować z nimi swoje tezy i włączyć je w proces badań.

1. Kierunki i problematyka prowadzonych badań

Badania naukowe są prowadzone w ramach trzech zakładów Instytutu: Zakładu Dydaktyki Języków Romańskich, Zakładu Językoznawstwa Romańskiego i Zakładu Literaturoznawstwa Francuskiego. Prace badawcze prowadzi też Pracownia Badań nad Cywilizacją Franko-Kanadyjską i Literaturą Quebecu. Instytut współtworzy również Międzyinstytutową Pracownię Studiów Szwajcarskich, w której prowadzone są badania nad współczesną Szwajcarią i w której narodziła się idea otworzenia nowego kierunku studiów magisterskich helwetologicznych współprowadzonych przez Instytut Germanistyki, Instytut Romanistyki oraz Katedrę Italianistyki. Pracownia dała także początek Ośrodkowi Studiów Szwajcarskich, nowemu ośrodkowi badawczemu powstałemu w 2019 roku na UW za zgodą Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

Badania z zakresu językoznawstwa w Instytucie dotyczą następujących obszarów:

•  językoznawstwo komputerowe (kategorie gramatyczne dla platformy NooJ);

•  morfologia derywacyjna a prefiksacja w językach francuskim i polskim;

•  sposoby intensyfikacji i kwantyfikacji w językach francuskim i polskim;

•  analiza interaktywna w wymianie epistolarnej;

•  mowa relacjonowana w językach polskim i francuskim;

•  dyskursywne strategie wywierania wpływu na odbiorców;

•  system adresatywny w językach polskim i francuskim;

•  kulturowe aspekty przekładu.

W dyscyplinie literaturoznawstwa są to badania:

•  literatury i kultury francuskiej od średniowiecza po czasy współczesne, np. relacje z podróży, kwestie inności, zagadnienie kobiet i kobiecości;

•  literatury frankofońskiej, np. migracje dyskursu w literaturze Quebecu i Karaibów, frankofonia Oceanu Indyjskiego, dyskurs kolonialny i kwestie tożsamościowe, proza narracyjna europejskiego obszaru francuskojęzycznego po 1980 roku;

•  wyzwań stojących przed nauczaniem literatury na poziomie uniwersyteckim;

•  szeroko pojętej komparatystyki literackiej, obejmującej związki między literaturami różnych krajów oraz związki literatury i sztuk pięknych czy literatury i muzyki;

•  metodologii badań literackich;

•  związków literatury i filozofii, teologii, religii i nauki.

Badania z zakresu glottodydaktyki obejmują następujące tematy:

•  strategiczne podejście ucznia i nauczyciela języków obcych do procesów dydaktycznych;

•  rozwój kompetencji pragmatycznej na lekcji języka francuskiego na poziomie zaawansowanym;

•  wpływ czynników indywidualnych (osobowość, inteligencja, zdolności specjalne, przekonania, poczucie własnej wartości itd.) na uczenie się języków i rozwijanie komunikacyjnych kompetencji językowych;

•  rozwijanie kompetencji różnojęzycznej w kontekście procesu uczenia się i nauczanie drugich (i kolejnych) języków obcych, wczesnoszkolnej nauki języków obcych oraz kształcenia dwujęzycznego;

•  zadania multimedialne w dydaktyce języków obcych;

•  kształtowanie postaw oraz role i funkcje nauczyciela w polskiej edukacji językowej.

2. Wydarzenia naukowe

W ciągu ostatnich pięciu lat (rok akademicki 2013/2014–2018/2019) w Instytucie zorganizowanych zostało 26 konferencji naukowych. Były to wydarzenia bardzo różnorodne. Pracownicy Instytutu organizują nie tylko konferencje duże, kilkudniowe, ale i mniejsze, jednodniowe sesje, tak zwane journée d’études. Są to albo wydarzenia krajowe, albo międzynarodowe, które przyciągają publiczność z całego świata. Oprócz stałych gości z europejskich krajów francuskojęzycznych (głównie Francja, Belgia, Szwajcaria), na konferencjach organizowanych przez Instytut pojawiają się również badacze z Kanady, Argentyny, Algierii, Tunezji czy Maroka.

Po kilkuletniej przerwie, od roku akademickiego 2018/2019, pracownicy Instytutu powrócili do współorganizowania międzynarodowych sesji wyjazdowych, które pozwalają na jeszcze lepszą integrację z instytucjami zagranicznymi i przyczyniają się do wzrostu zauważalności i międzynarodowej pozycji Instytutu. W ramach projektu Crises en littérature, który Instytut realizuje z Uniwersytetem Paul-Valéry, 29 listopada 2018 roku w Montpellier została zorganizowana wspólna jednodniowa sesja naukowa Les crises dans la littérature du Moyen Âge à nos jours. Wzięło w niej udział trzech badaczy i jeden doktorant z Montpellier oraz trzech badaczy i jeden doktorant z Instytutu. W roku akademickim 2019/2020 kolejna taka sesja zostanie zorganizowana w Warszawie. Natomiast w dniach 10–11 grudnia 2018 roku w paryskiej Stacji Naukowej Polskiej Akademii Nauk oraz Bibliotece Polskiej w Paryżu odbyła się międzynarodowa konferencja naukowa, która jest pierwszą odsłoną projektu Voyager pour (se) découvrir i była poświęcona postaci podróżnika w literaturze francuskiej XVIII i XIX wieku. Organizatorem wydarzenia oprócz Instytutu, paryskiej Stacji Naukowej Polskiej Akademii Nauk oraz Biblioteki Polskiej w Paryżu był też Ośrodek Kultury Polskiej przy Uniwersytecie Sorbońskim. Na 2019 rok planowana jest również wspólna językoznawcza sesja naukowa na Uniwersytecie w Poitiers i literaturoznawcza w Lyonie, jako efekt współpracy pomiędzy Instytutem i Uniwersytetami Lumière Lyon 2 oraz Jean Moulin Lyon 3.

Konferencje naukowe

Zestawienie konferencji zorganizowanych w Instytucie w latach akademickich 2013/2014–2018/2019 (do końca pierwszego semestru)

Rok akademicki 2013/2014

Camus essayiste en Europe centrale (autour de L’Homme révolté), 18 listopada 2013 roku, budynek Instytutu.

Jednodniowa sesja naukowa organizowana przez Instytut oraz Ośrodek Kultury Francuskiej i Studiów Frankofońskich, podczas której specjaliści z Czech, Francji i Polski dyskutowali nad miejscem twórczości Alberta Camusa we współczesnym świecie oraz aktualnością jego pism wobec ostatnich wydarzeń politycznych i społecznych.

Akta nie zostały opublikowane.

Rousseau et Diderot: traduire, interpréter, connaître, 2–4 grudnia 2013 roku, budynek Instytutu.

Międzynarodowa konferencja naukowa zorganizowana z okazji trzechsetlecia urodzin Denisa Diderota oraz podobnego jubileuszu Jean-Jacques’a Rousseau (ur. 1712). Wzięło w niej udział wielu najwybitniejszych specjalistów literatury XVIII wieku z kraju i zagranicy, między innymi prof. Teresa Kostkiewiczowa, prof. Michel Delon, prof. Jacques Berchtold oraz prof. Hans-Jürgen Lüsebrink, a także kilku doktorantów z ośrodków polskich i francuskich.

Publikacja: Rousseau et Diderot: traduire, interpréter, connaître, red. Izabella Zatorska, Warszawa, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2016.

Déclinaisons identitaires et invention littéraire entre la belgitude et la postmodernité (1970–2012), 5–6 grudnia 2013 roku, budynek Instytutu.

Konferencja naukowa, ostatnia z pierwszej serii trzech sesji naukowych poświęconych belgijskiej literaturze francuskojęzycznej zorganizowanych w Polsce w ramach umowy łączącej w latach 2011–2013 Archives et Musée de la Littérature w Brukseli i trzy uczelnie polskie: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie oraz Uniwersytet Warszawski. Skupiła się ona na problematyce literatury najnowszej związanej ze współwystępowaniem w historii literatury belgijskiej zjawiska ponowoczesności i tzw. ideologii belgitude, będącej wyrazem niepokojów tożsamościowych charakterystycznych dla literatur frankofońskich. W konferencji wzięło udział ustalone już grono badaczy zajmujących się literaturą belgijską w Polsce, reprezentujących romanistyki w Poznaniu, Krakowie, Lublinie, Sosnowcu i Warszawie oraz gość specjalny, przedstawiciel Archives et Musée de la Littérature i jednocześnie teoretyk belgitude, Marc Quaghebeur.

Publikacja: Entre belgitude et postmodernité. Textes, thèmes et styles, red. Marc Quaghebeur, Judyta Zbierska-Mościcka, Bruxelles,P.I.E. Peter Lang, coll. Documents pour l’Histoire des Francophonies, 2015.

Vers une redéfinition de la notion de compétence linguistique en classe de langue. Hommage à Ludomir Przestaszewski, 4 marca 2014 roku, budynek Instytutu.

Jednodniowa sesja naukowa zorganizowana przez Zakład Dydaktyki Języków Romańskich poświęcona pamięci dr. Ludomira Przestaszewskiego, wieloletniego pracownika Instytutu Romanistyki. Tematem sesji była redefinicja pojęcia kompetencji językowej na lekcji języka obcego, kompetencji, którą przez całe swoje życie zawodowe zajmował się dr Ludomir Przestaszewski. Specjaliści z kraju i z zagranicy wygłosili 10 referatów.

Publikacja: Redéfinir la compétence linguistique en classe delangue. Hommage à Ludomir Przestaszewski, red. Radosław Kucharczyk, Maciej Smuk, Warszawa, Publications de l’Institut d’études romanes, 2015.

Quantification et intensification – différents aspects. Hommage à Halina Lewicka, 5 marca 2014 roku, budynek Instytutu.

Jednodniowa sesja naukowa zorganizowana przez Zakład Językoznawstwa Instytutu Romanistyki, podczas której wystąpiło jedenastu językoznawców, między innymi francuscy goście: Salah Mejri z Uniwersytetu Paris XIII i Clara Roméro z Uniwersytetu Paris Descartes. Badacze dyskutowali przede wszystkim nad niemożnością przypisania pojęcia intensywności do jednej wybranej dziedziny językoznawstwa, a także o trudności w jednoznacznym zdefiniowaniu procesu intensyfikacji.

Publikacja: L’intensification et ses différents aspects, red. Krystyna Wróblewska-Pawlak, Anna Kieliszczyk, Warszawa, Publications de l’Institut d’études romanes, 2015.

L’ écriture entre mémoire et oubli. Hommage à Krystyna Kasprzyk, 6 marca 2014 roku, budynek Instytutu.

Jednodniowa sesja naukowa zorganizowana przez Zakład Literaturoznawstwa Francuskiego dedykowana pamięci prof. dr hab. Krystyny Kasprzyk, wybitnej specjalistki literatury francuskiej okresu średniowiecza i renesansu. W konferencji wzięło udział trzech badaczy z zagranicy, pięcioro pracowników Instytutu i pięć osób z innych polskich ośrodków. Prelegenci wskazywali na liczne i wielopłaszczyznowe związki między pisarstwem a pamięcią w literaturze francuskiej od średniowiecza do współczesności.

Publikacja: L’écriture entre mémoire et oubli. Hommage à Krystyna Kasprzyk, red. Wiesław Kroker, Agata Sobczyk, Warszawa, Publications de l’Institut d’études romanes, 2016.

La perception en langue et en discours, 24–26 kwietnia 2014 roku, budynek Instytutu.

Ta trzydniowa międzynarodowa konferencja naukowa, organizowana przez Instytut oraz Uniwersytet Opolski, Uniwersytet Śląski, Uniwersytet Wrocławski i Uniwersytet Strasburski, zgromadziła ponad 40 badaczy z Polski, Francji, Włoch, Hiszpanii, ale także Izraela, Stanów Zjednoczonych i Meksyku. Deliberowano o postrzeganiu w perspektywie językoznawczej, temacie do tej pory mało zbadanym. Konferencja zapoczątkowała cykl międzynarodowych konferencji pod tym samym tytułem. W 2016 i 2018 roku przy współpracy z Katedrą Kultury i Języka Francuskiego Uniwersytetu Opolskiego zorganizowano dwie kolejne edycje.

Publikacja artykułów pod redakcją Wiesława Banysia w czasopiśmie „Neophilologica”, 2015, nr 27.

Rok akademicki 2014/2015

Międzynarodowa konferencja Société Internationale de Linguistique Fonctionnelle: Oral et Écrit, 15–17 października 2014 roku, budynek Instytutu.

Instytut Romanistyki UW pod przewodnictwem prof. dr hab. Teresy Giermak-Zielińskiej był organizatorem 36. międzynarodowej konferencji SILF (Société Internationale de Linguistique Fonctionnelle) pod tytułem „Oral et Écrit”. W spotkaniu wzięło udział wielu specjalistów przybyłych z różnych ośrodków w kraju i zagranicą (z Francji, Czech, Rumunii, Belgii, Argentyny, USA, Japonii, Rosji, Algierii, Białorusi, Niemiec, Hiszpanii, Grecji), zarówno lingwistów, jak i dydaktyków języków obcych. Wśród 46 wygłoszonych referatów znalazł się odczyt wybitnej językoznawczyni i przewodniczącej SILF, Henriette Walter.

Publikacja: Regards sur l’oral et l’écrit, red. Krystyna Wróblewska-Pawlak, Jolanta Sujecka-Zając, Elżbieta Pachocińska, Warszawa, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2015.

Bernardin de Saint-Pierre et sa fin de siècle, 20 października 2014 roku, budynek Instytutu.

Jednodniowa sesja naukowa zorganizowana w dwusetną rocznicę śmierci Bernardina de Saint-Pierre’a, w której, oprócz badaczy reprezentujących polskie ośrodki akademickie, wzięło udział troje najwybitniejszych obecnie specjalistów twórczości pisarza: Hélène Cussac z Tuluzy, Colas Duflo z Paryża oraz inicjator odnowy badań nad twórczością Bernardina de Saint-Pierre, Jean-Michel Racault, emerytowany profesor uniwersytetu w Saint-Denis de la Réunion.

Publikacja artykułów pod redakcją prof. ucz. dr hab. Izabelli Zatorskiej w czasopiśmie „Wiek Oświecenia”, 2015, nr 31.

XVII Spotkania Specjalistów Dawnych Literatur Romańskich: Przejścia/przemiany w dawnych literaturach romańskich, 19–21 listopada 2014 roku, budynek Instytutu.

Konferencja poświęcona pamięci prof. dr hab. Krystyny Kasprzyk zorganizowana przez Instytut Romanistyki i Katedrę Italianistyki Uniwersytetu Warszawskiego. Były to już siedemnaste Spotkania Specjalistów Dawnych Literatur Romańskich integrujące środowisko polskich romanistów. Trzydzieści trzy wygłoszone referaty poruszały wiele wątków związanych z przejściami i przemianami, dwoma pojęciami głęboko wpisanymi w ludzką egzystencję i w jej literackie odbicia.

Publikacja: Przejścia i przemiany w dawnych literaturach romańskich, red. Jolanta Dygul, Monika Kulesza, Agata Sobczyk, Warszawa, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2016.

Konferencja Polskiego Towarzystwa Neofilologicznego: Wielojęzyczność i międzykulturowość w glottodydaktyce, 7–9 września 2015 roku, budynek Instytutu.

Na konferencji wystąpiło prawie 90 badaczy z całej Polski i wspólnie debatowało nad zagadnieniem wielojęzyczności i międzykulturowości w nauczaniu języków obcych. Warto podkreślić, że oprócz wielu wybitnych polskich specjalistów (prof. dr hab. Mirosław Pawlak, prof. dr hab. Halina Widła) jeden z wykładów plenarnych wygłosił prof. Michael Byram z angielskiego Uniwersytetu Durham.

Publikacje: Wielojęzyczność i międzykulturowość na lekcji języka obcego – między teorią a praktyką nauczania, red. Anna Jaroszewska, Beata Karpeta-Peć, Maciej Wojciech Smuk, Joanna Sobańska-Jędrych, Jolanta Sujecka-Zając, Warszawa, Wydawnictwa Instytutu Romanistyki i Instytutu Germanistyki Uniwersytetu Warszawskiego, 2016; „Neofilolog”, nr 46 (2), 2016: Rozwijanie kompetencji międzykulturowej w różnych kontekstach glottodydaktycznych, red. Maciej Smuk, Joanna Sobańska; „Neofilolog”, nr 47 (1), 2016: Interdyscyplinarne ujęcia wielojęzyczności i międzykulturowości, red. Anna Jaroszewska, Maciej Smuk; „Neofilolog” nr 47 (2), 2016: Badania nad wielojęzycznością i rozwojem kompetencji międzykulturowej, red. Anna Jaroszewska, Jolanta Sujecka-Zając.

Rok akademicki 2015/2016

Kobiety epok dawnych – źródła i perspektywy, 24–25 października 2015 roku, budynek Instytutu.

Interdyscyplinarna konferencja naukowa zorganizowana wspólnie przez Instytut Germanistyki UW, Instytut Romanistyki UW oraz Interdyscyplinarny Zespół Badawczy „Badania nad kulturą dawną”. Została pomyślana jako pierwsze spotkanie z cyklu poświęconego kobietom. Od tej pory, regularnie, na jesieni na Wydziale Neofilologii UW odbywają się konferencje poświęcone kwestiom kobiecym. Podczas dwudniowego spotkania zostało wygłoszonych ponad 80 referatów z dziedziny prawa, polityki, religii, architektury, malarstwa czy literaturoznawstwa.

Publikacje: Od mistyczki do komediantki. Kobiety Europy epok dawnych – źródła i perspektywy, red. Joanna Godlewicz-Adamiec, Piotr Kociumbas, Małgorzata Sokołowicz, Warszawa, Wydawnictwa Instytutu Germanistyki Uniwersytetu Warszawskiego, 2016 oraz Kobieta w kulturze i literaturze – od antyku po XXI wiek, red. Monika Malinowska, Wydawnictwa Instytutu Romanistyki Uniwersytetu Warszawskiego, 2017.

Europe et ses intellectuels, 30 maja–2 czerwca 2016 roku, budynek Instytutu.

Konferencja, która odbyła się w ramach jubileuszu 200 lat UW, była częścią europejskiego programu „Kultury europejskie – tożsamość europejska” realizowanego we współpracy z Uniwersytetem w Bonn, Uniwersytetem Sorbońskim, Uniwersytetem St. Andrews, Uniwersytetem Florenckim, Uniwersytetem w Salamance, Uniwersytetem Le Mirail w Tuluzie, Bułgarską Akademią Nauk i Uniwersytetem Fryburskim. W wystąpieniach, prezentowanych przez wybitnych specjalistów, nie zabrakło ważnych dla Europy i jej dziedzictwa pytań: na jakich wartościach osadzona jest Europa; jakie są jej intelektualne imponderabilia; czy istnieją jakieś zapomniane a ważne dla dzisiejszego pokolenia zjawiska kulturowe, o których warto, a nawet trzeba pamiętać; czy funkcjonuje jeszcze – a jeśli tak, to na jakich poziomach – literacki i artystyczny kanon europejski.

Publikacja: w przygotowaniu, ukaże się nakładem Wydawnictw Uniwersytetu Warszawskiego.

Quantification et intensification: métaphore, métonymie, hyperbole, 14–15 czerwca 2016 roku, budynek Instytutu.

Konferencja zorganizowana w ramach polsko-francuskiego projektu Partnerstwo Hubert Curien Polonium „Comparaison et intensité – du grammatical au phraséologique”. Wzięli w niej udział francuskojęzyczni badacze-językoznawcy z kilkunastu uczelni polskich, francuskich i tunezyjskich.

Publikacja akt pod redakcją Ewy Pileckiej w czasopiśmie „Acta Philologica”, nr 53, 2018.

Rok akademicki 2016/2017

Intelektualiści afrykańscy wobec doświadczenia dyktatur, 21–22 października 2016 roku, budynek Instytutu.

Dzięki inicjatywie Instytutu Studiów Iberyjskich i Iberoamerykańskich UW, Instytutu Filologii Romańskiej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, Katedry Języków i Kultur Afryki UW oraz Polskiego Towarzystwa Afrykanistycznego, Instytut miał zaszczyt współorganizować konferencję, podczas której specjaliści reprezentujący różne ośrodki naukowe (w tym prof. Félix Kaputu z Konga) dyskutowali o związkach polityki i literatury w krajach Afryki.

Publikacja: Intelektualiści afrykańscy wobec doświadczenia dyktatur, red. Wojciech Charchalis, Marcin Krawczuk, Renata Diaz-Szmidt, Małgorzata Szupejko, Warszawa, Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR, 2018.

Kobieta – wiedza, nauka, uniwersytety, 21–23 października 2016 roku, budynek Instytutu.

W ramach jubileuszu 200 lat UW, w murach Instytutu Romanistyki odbyły się dwie, współorganizowane z Instytutem Germanistyki, konferencje pod wspólnym tytułem „Kobieta – wiedza, nauka, uniwersytety”. Jedna – krajowa – zgromadziła specjalistów z wielu polskich ośrodków krajowych; w ramach drugiej – trójjęzycznej (francuski, niemiecki, angielski) – wystąpili nie tylko naukowcy z Europy, ale również z miejsc bardziej odległych, takich jak Brazylia czy Algieria. W trakcie obu sesji badacze dyskutowali o miejscu kobiety w nauce w czasach dawnych i tych zupełnie współczesnych.

Publikacja polskich artykułów pod redakcją Moniki Malinowskiej jest planowana na 2019 rok w Domu Wydawniczym Elipsa. Artykuły francuskie, angielskie i niemieckie pod redakcją Joanny Godlewicz-Adamiec, Dariusza Krawczyka, Małgorzaty Łuczyńskiej-Hołdys, Pawła Piszczatowskiego i Małgorzaty Sokołowicz złożone zostały do druku w paryskim wydawnictwie Classiques Garnier.

Le discours représenté dans les genres écrits et oraux, 26 listopada 2016 roku, budynek Instytutu.

W trakcie tej jednodniowej sesji naukowej specjaliści z ośrodków zagranicznych (Uniwersytet w Poitiers, Uniwersytet Haute-Alsace w Miluzie, Uniwersytet Lyon 2, Uniwersytet Dunarea de Jos de Galati w Rumunii) i polskich (Uniwersytet Wrocławski, Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II, Uniwersytet Warszawski) przedstawiali swoje badania z zakresu analizy dyskursu, obejmujące najbardziej aktualne problemy mowy przytoczonej: opcje ujmowania mowy przytoczonej w gatunkach klasycznych, takich jak teksty literackie, naukowe czy prasowe, aż po wyodrębnione od niedawna gatunki związane z nowymi mediami, takimi jak forum dyskusyjne, memy czy debaty prezydenckie. Referaty były poświęcone kolejno: gatunkom występującym w mediach i w Internecie, tekstom naukowym i literackim oraz polemice.

Publikacja: Le discours représenté dans les genres écrits et oraux, red. Anna Dutka-Mańkowska, Monika Kostro, Lublin, Wydawnictwo Werset, 2017.

Formes du voyage dans la littérature belge francophone (1970–2016), 5–6 grudnia 2016 roku, budynek Instytutu.

Konferencja zorganizowana w ramach współpracy między Instytutem a Arichives et Musée de la Littérature w Brukseli, Uniwersytetem Pedagogicznym w Krakowie, Uniwersytetem im. Adama Mickiewicza w Poznaniu i Uniwersytetem Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. Tematyka konferencji wpisywała się w najnowszy nurt badań literaturoznawczych skupionych na zagadnieniu przestrzeni. Zaprezentowane referaty były poświęcone różnym przedstawieniom tematu podróży: podróż jako poszukiwanie tożsamości, podróż do korzeni, podróż jako warunek pracy twórczej czy podróż w poszukiwaniu języka artystycznego. Referaty dotyczyły współczesnych twórców belgijskich, takich jak Nicole Malinconi, André Sempoux, Christian Dotremont, François Emmanuel, Jean-Philippe Toussaint.

Publikacja pod redakcją Judyty Zbierskiej-Mościckiej i Małgorzaty Sokołowicz w czasopiśmie „Acta Philologica” nr 51, 2017.

Le roman de l’extrême contemporain: formes, esthétiques, généalogies (domaine français et francophone), 23–24 marca 2017 roku, budynek Instytutu.

Konferencja wpisana w cykl spotkań organizowanych od 2013 roku z inicjatywy prof. dr. hab. Jerzego Lisa (Uniwersytet im. Adama Mickiewicza) poświęconych literaturze francuskiej i francuskojęzycznej powstałej po roku 2000. W spotkaniu wzięli udział badacze z Uniwersytetu Warszawskiego, Uniwersytetu im. Mikołaja Kopernika, Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Uniwersytetu Śląskiego, Uniwersytetu w Liège i Uniwersytetu Masaryka w Brnie. W centrum ich zainteresowań znalazły się zagadnienia estetyczne i formalne powieści najnowszej: innowacje formalne a tematyka, powieść najnowsza wobec tradycji, propozycje nowych modeli narracyjnych. Referaty dotyczyły m.in. takich pisarzy jak: Claude Duneton, Dominique Jamet, François Blais, Laurent Mauvignier.

Publikacja pod redakcją Wiesława Krokera i Judyty Zbierskiej-Mościckiej w czasopiśmie „Kwartalnik Neofilologiczny”, nr LXV (3), 2018.

Quand regarder fait lire. Nouveaux défis dans l’enseignement des littératures française et francophones, 29 września 2017 roku, budynek Instytutu.

Jednodniowa sesja naukowa poświęcona nauczaniu literatury francuskiej i francuskojęzycznej była swego rodzaju kontynuacją sesji zorganizowanej w naszym Instytucie w 1996 roku, której akta zostały wydane w 25. numerze czasopisma „Cahiers de Varsovie”: Enseigner la littérature. Podobnie jak ponad dwadzieścia lat temu w murach Instytutu gościli wybitni specjaliści z Francji (prof. Michel Delon) i z Uniwersytetu Kraju Saary w Saarbrücken (prof. Hans-Jürgen Lüsebrink i dr. Christoph Vatter) oraz z kilku polskich romanistyk.

Publikacja w przygotowaniu, ukaże się nakładem Wydawnictw Uniwersytetu Warszawskiego.

Rok akademicki 2017/2018

Od „Pieśni nad pieśniami” po „50 twarzy Greya” – kobieta i dyskurs miłosny od Starożytności po współczesność, 21–22 października 2017 roku, budynek Instytutu.

Kolejna interdyscyplinarna konferencja poświęcona tematyce kobiecej została zorganizowana przez Instytut i Instytut Studiów Iberyjskich i Iberoamerykańskich UW w ramach projektu naukowo-badawczego „Kobieta epok dawnych” oraz prac grupy badawczej „Genia: Género, identidad y discurso en España y América Latina”. Na konferencję przyjechali naukowcy oraz młodzi badacze z 17 ośrodków naukowych, by wygłosić w sumie 44 referaty.

Publikacja w przygotowaniu.

Wyrażanie Niewyrażalnego. Mistycyzm w sztuce: literaturze, malarstwie, muzyce… W 100-lecie śmierci Léona Bloy, 15–16 grudnia 2017 roku, budynek Instytutu i ASP.

Konferencja naukowa zorganizowana przy współpracy z Wydziałem Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie, poświęcona mistycyzmowi w sztukach i upamiętniająca setną rocznicę śmierci Léona Bloy, wybitnego acz niedocenianego pisarza i mistyka francuskiego. Dwudniowe obrady miały na celu pobudzić odbiorcę do refleksji nad życiem, stawiając pytania o relacje między materią a duchem i możliwość opisania obrazem lub słowem spotkania z Absolutem. Konferencji towarzyszyła wystawa Niewyrażalne, prezentująca prace wybitnych polskich malarzy współczesnych.

Publikacja: Wyrażanie Niewyrażalnego. Mistycyzm w sztuce: literaturze, malarstwie, muzyce… W 100-lecie śmierci Léona Bloy, red. Arkadiusz Karapuda, Agnieszka Włoczewska, Warszawa, Wydawnictwa Instytutu Romanistyki Uniwersytetu Warszawskiego i Akademii Sztuk Pięknych, 2018.

Du mot à la phrase: la problématique des unités linguistiques (linguistique, didactique, traduction, lexicologie et traitement informatique), 12 października 2018 roku, budynek Instytutu.

Jednodniowe, międzynarodowe sympozjum naukowe zorganizowane przez Zakład Językoznawstwa Romańskiego i Zakład Dydaktyki Języków Romańskich Instytutu we współpracy z Uniwersytetem Artois. Czterech naukowców z Francji (Uniwersytet Artois, Uniwersytet Sorboński i Paryż XIII), trzech z Litwy (Uniwersytet Wileński) i czterech z Polski (Uniwersytet Warszawski) wygłosiło referaty, w których podjęto próbę zdefiniowania i określenia różnego typu jednostek językowych głównie z perspektywy językoznawstwa ogólnego, dydaktyki, tłumaczeń i frazeologii.

Publikacja w przygotowaniu.

XXI Spotkania Specjalistów Dawnych Literatur Romańskich: Podróż/ucieczka/wygnanie, 21–23 listopada 2018 roku, budynek Instytutu.

Doroczna konferencja polskich romanistów odbyła się w Instytucie po raz piąty. Uczestnicy reprezentujący 10 polskich uczelni wygłosili 26 referatów, obejmujących różne aspekty tematu przewodniego: podróż filozoficzną, podróż jako metaforę życia, relacje z podróży, wygnanie, ucieczkę przed wygnaniem i wiele innych. Referaty dotyczyły literatury francuskiej, włoskiej i hiszpańskiej wieków dawnych.

Publikacja w przygotowaniu, ukaże się nakładem Wydawnictw Uniwersytetu Warszawskiego.

Les crises en littérature du Moyen-Age à nos jours: représentations et expressions, 29 listopada 2018 roku, Uniwersytet Paul-Valéry w Montpellier.

Jednodniowa międzynarodowa sesja naukowa zorganizowana przez Uniwersytet Paul-Valéry w Montpellier i Instytut była pierwszą z czterech sesji wpisujących się w projekt Les crises en littérature, realizowany w latach 2018–2022 w ramach umowy bilateralnej między wydziałem filologicznym Uniwersytetu Paul-Valéry i Instytutem. Wygłoszono w sumie osiem referatów (trzech badaczy i jeden doktorant z Warszawy, trzech badaczy i jedna doktorantka z Montpellier) i debatowano o przejawach różnego typu kryzysów w literaturze.

Publikacja w przygotowaniu.

La figure du voyageur dans la littérature du XVIIIe et du XIXe siècle, 10–11 grudnia 2018 roku, Paryż.

Współorganizowana przez Instytut, Stację Naukową Polskiej Akademii Nauk w Paryżu, Bibliotekę Polską w Paryżu oraz Ośrodek Kultury Polskiej przy Uniwersytecie Sorbońskim dwudniowa konferencja naukowa miała na celu przedstawienie postaci podróżnika wyłaniającej się z literatury (przede wszystkim francuskiej) XVIII i XIX wieku. Podczas sesji specjaliści z Polski i z zagranicy wygłosili trzynaście referatów, pokazując postaci najróżniejszych podróżników literackich i nie tylko.

Publikacja w przygotowaniu.

3. Publikacje

Jak widać, Instytut dba o to, żeby akta zorganizowanych konferencji były jak najszybciej wydawane w postaci wieloautorskich monografii pod redakcją jednego lub kilku pracowników jednostki. Warto przypomnieć, że Instytut sam jest wydawcą, dysponuje numerami ISBN i poprzez publikacje monografii pokonferencyjnych lub prac doktorskich czy habilitacyjnych swoich pracowników buduje dobrze kojarzoną markę. Prace publikowane są również w Wydawnictwach Uniwersytetu Warszawskiego czy domu wydawniczym Werset. Niemniej, mając na celu łatwiejsze umiędzynarodowienie wyników swoich badań, coraz częściej pracownicy Instytutu publikują swoje francuskojęzyczne monografie w zagranicznych wydawnictwach: Brill, Honoré Champion, Peter Lang czy Presses universitaires européennes. W latach 2013–2018 ukazało się drukiem 29 monografi wieloautorskich i aż 22 monografie autorskie. Poniższa tabela (Tabela 1.) pokazuje aktywność naukową naszych pracowników i doktorantów. Ci ostatni są autorami około 13% artykułów i rozdziałów afiliowanych do Instytutu[8].

Tabela 1. Publikacje pracowników i doktorantów Instytutu w latach 2013–2018

Rok

Artykuły

Rozdziały

Monografie wieloautorskie (redakcja)

Monografie autorskie

2013

38

43

2

2

2014

45

48

9

6

2015

56

71

10

3

2016

55

61

6

7

2017

41

42

2

2

2018

40

39

0

2

Widoczne w powyższej tabeli publikacje w rozdziałach to zazwyczaj publikacje pokonferencyjne. Pracownicy i doktoranci Instytutu biorą czynny udział w konferencjach organizowanych w kraju i za granicą. Jest to średnio 40–50 wyjazdów rocznie.

Instytut nie wydaje własnego pisma. Pracownicy Instytutu należą jednak do komisji redakcyjnej „Acta Philologica”, czasopisma naukowego Wydziału Neofilologii UW. Co roku, jesienią, ukazują się dwa numery pisma: numer literacko-kulturoznawczy i numer językoznawczy.

4. Granty

Pracownicy Instytutu są coraz bardziej skuteczni w zdobywaniu tak istotnych w nowej wizji nauki polskiej grantów:

•  2015 i 2016, Polonium-Partenariat Hubert Curien (PHC) „Porównania i intensyfikacja: od konstrukcji gramatycznych do frazeologii”, kierownik ze strony polskiej: dr hab. Ewa Pilecka, kierownik ze strony francuskiej: prof. Salah Mejri, Université Paris XIII. Instytucje współpracujące: Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie (prof. ucz. dr hab. Teresa Muryn), Université Paris Sorbonne (prof. Olivier Soutet). Kwota dofinansowania ze strony francuskiej: 7 820 euro;

•  2015, grant Funduszu Innowacji Dydaktycznych UW na projekt „Nauczanie transkrypcji fonetycznej języka francuskiego w warunkach autonomii częściowo kontrolowanej (na platformie internetowej)”, kierownik: dr hab. Ewa Pilecka. Dofinansowanie z Funduszu Innowacji Dydaktycznych: 39 000 PLN;

•  2016, grant Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój – umiędzynarodowienie szkolnictwa wyższego (fundusze strukturalne UE) na program dydaktyczno-wdrożeniowy MaJKo (Magisterium z Językoznawstwa Komputerowego) we współpracy z Université Paris XIII. Dofinansowanie z Narodowego Centrum Badań i Rozwoju: 165 369,67 PLN;

•  2014–2016, projekt współfinansowany przez Wallonie-Bruxelles International „Historia, literatura i społeczeństwo Belgii francuskojęzycznej po II wojnie światowej. Wymiar frankofoński i europejski”, kierownik ze strony Instytutu: dr hab. Judyta Zbierska-Mościcka. Współpraca: Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Archives et Musée de la Littérature w Brukseli;

•  2014–2017, OPUS, grant Narodowego Centrum Nauki, „Fikcja i tożsamość. Francuskojęzyczna literatura współczesnej Belgii”, kod projektu: 2013/09/B/HSZ/01168777. Kierownik projektu: dr hab. Renata Bizek-Tatara (Instytut Filologii Romańskiej, Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej). Współpraca: Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Uniwersytet Warszawski (Instytut, dr hab. Judyta Zbierska-Mościcka), Archives et Musée de la Littérature w Brukseli. Dofinansowanie: 189 540 PLN;

•  2015–2018, FUGA, grant Narodowego Centrum Nauki, „Status literatury frankofońskiej we współczesnych strategiach wydawniczych oraz dyskursie metaliterackim we Francji i w pozaeuropejskich krajach francuskojęzycznych”, kod projektu: 2015/16/S/HS2/00124. Kierownik projektu: dr Michał Obszyński (grant realizowany na Uniwersytecie Gdańskim). Dofinansowanie: 461 000 PLN;

•  2018–2020, PRELUDIUM 14, grant Narodowego Centrum Nauki, „Literackie obrazowanie katastrof naturalnych w prozie haitańskiej i antylskiej”, kod projektu: 2017/27/N/HS2/00671. Kierownik projektu: mgr Alessia Vignoli. Dofinansowanie: 120 000 PLN;

•  2018–2020, PRELUDIUM 14, grant Narodowego Centrum Nauki, „Dynamika rozwoju haitańskiej opowieści ludowej”, kod projektu: 2017/27/N/HS2/00675. Kierownik projektu: mgr Sara Del Rossi. Dofinansowanie: 120 000 PLN.

Kilku pracowników, nawet ci którzy nie pracują na stanowiskach naukowo-dydaktycznych, współrealizuje granty otrzymane przez inne polskie ośrodki akademickie. Mgr Krystyna Zaleska wzięła udział w grancie prof. dr hab. Zofii Zielińskiej z Wydziału Historycznego UW na wydanie korespondencji Stanisława Augusta z Katarzyną II i jego najbliższymi współpracownikami [Correspondance de Stanislas-Auguste avec Catherine II et ses plus proches collaborateurs (1774–1796), Kraków, Arcana, 2015]. Opracowywała tekst językowo oraz tłumaczyła na język francuski wstęp, komentarze do listów oraz przypisy. Realizowała również projekt dr hab. Urszuli Kosińskiej, finansowany przez Fundację Lanckorońskich, trzyjęzycznego wydania pamiętników J.H. Flemminga. Mgr Krystyna Zaleska zajęła się opracowaniem językowym tekstu francuskiego, tłumaczeniem na francuski aparatu naukowego (wstęp, przypisy) oraz tłumaczeniem pamiętników na język polski (publikacja ukazała się w Wydawnictwie Neriton w 2017 roku). Tłumaczeniem zaś w grancie Narodowego Centrum Nauki dr hab. Elżbiety Kossewskiej „Korespondencja i publicystyka Dawida Lazera z Palestyny/Izraela (1941–1974)” (numer projektu 2013/11/B/HS2/02755) zajmowała się dr hab. Monika Malinowska.

5. Udział doktorantów i studentów w życiu naukowym Instytutu

W życiu naukowym Instytutu uczestniczą oczywiście również doktoranci. Ich publikacje są liczone do dorobku Instytutu, a badania dofinansowane z Dotacji dla Młodych Naukowców (DSM). Ten fundusz pełni również funkcję motywacyjną: najaktywniejsi naukowo doktoranci dostają wyższe fundusze na dalsze badania.

Do działalności naukowej od pierwszego roku studiów doktoranckich zachęcają swoich podopiecznych promotorzy. Często promotor i doktorant biorą udział w tych samych konferencjach (por. II Rencontres franco-polonaises we wrześniu 2016 roku w Poznaniu czy La figure du voyageur dans la littérature du XVIIIe et du XIXe siècles i wystąpienie prof. ucz. dr hab. Izabelli Zatorskiej i jej doktoranta mgr. Stanisława Świtlika). Doktoranci pomagają też aktywnie w organizacji sesji naukowych (np. mgr Julia Łukasiak przy organizacji sesji Formes du voyage dans la littérature belge francophone [1970–2016] czy mgr Joanna Augustyn przy XXI Spotkaniach Specjalistów Dawnych Literatur Romańskich: Podróż/ucieczka/wygnanie). W 2017 roku to doktorant, mgr Maciej Kopeć, zaproponował temat konferencji i zrealizował ją wraz ze swoją promotorką dr hab. Agnieszką Włoczewską we współpracy z Wydziałem Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych (Wyrażanie Niewyrażalnego. Mistycyzm w sztuce: literaturze, malarstwie, muzyce… W 100-lecie śmierci Léona Bloy).

Doktoranci często debiutują na sesjach organizowanych przez Instytut. Stanowi to dla nich zachętę do prezentowania wyników swoich badań i ośmiela do brania udziału w innych konferencjach organizowanych poza Instytutem. Poznają też w ten sposób środowisko polskich oraz zagranicznych specjalistów w danej dziedzinie, którzy nierzadko służą im potem radą lub pomocą. Żeby doktoranci mieli szanse zawiązywać takie cenne naukowe znajomości, często proponuje się im organizowanie czasu wolnego zaproszonym w ramach programów Erasmus+ czy visiting professor gościom z zagranicy. Doktoranci pokazują gościom Warszawę, a jednocześnie rozmawiają o swoich badaniach. Często, podczas pobytu w Polsce, goście Instytutu służą indywidualnymi konsultacjami doktorantom, tak jak prof. Jean-Marie Fritz z Uniwersytetu Bourgogne w Dijon czy, zaproszony w ramach umowy o współpracy między Uniwersytetem Warszawskim a Uniwersytetem Haitańskim, prof. Jean-Marie Théodat.

Instytut Romanistyki UW nie zorganizował jeszcze sesji naukowej przeznaczonej tylko dla doktorantów. Sesje takie są jednak regularnie organizowane przez Wydział Neofilologii UW. W trakcie dwudniowych sympozjów, w obecności profesorów z różnych instytutów, doktoranci mogą przedstawić wyniki swoich badań, ale również lepiej się poznać. Po każdej z takich sesji doktoranci Wydziału sami wydają akta pokonferencyjne. Jednym z redaktorów monografii Transgresja – Interdyscyplinarność – Dyskurs. Paradygmaty współczesnej neofilologii, opublikowanej w 2017 roku nakładem Instytutu Germanistyki UW, był doktorant naszego Instytutu mgr Stanisław Świtlik.

Od wielu lat doktoranci Instytutu biorą również udział w tak zwanych szkołach doktorskich krajów Wyszehradu organizowanych przez Akademickie Towarzystwo Romanistów Polskich „Plejada”. Co roku doktoranci z Polski, Czech, Słowacji i Węgier spotykają się na uniwersytecie jednego z tych krajów i zdobywają często pierwsze doświadczenia udziału w konferencji międzynarodowej.

Do aktywności naukowej są zachęcani również studenci studiów I i II stopnia. Licencjatki dr hab. Moniki Malinowskiej wzięły udział w sesji Kobiety epok dawnych – źródła i perspektywy, wygłaszając własne referaty. W konferencji doktorancko-studenckiej Romantyzm między sztukami organizowanej w Warszawie w 2017 roku wzięła udział studentka II roku studiów licencjackich Marta Ścisło. Warto wspomnieć o tym, że studenci są także organizatorami konferencji naukowych: 12 marca 2019 roku odbyła się Studencka Konferencja Naukowa Instytutu Romanistyki UW „Rewolucje w XIX wieku we Francji: literackie/kulturowe/społeczne”, pod opieką naukową prof. dr. hab. Remigiusza Foryckiego i dr hab. Judyty Zbierskiej-Mościckiej, przyciągając studentów-referentów z różnych polskich ośrodków naukowych. W planie jest także konferencja socjolingwistyczna (dr Magdalena Grycan), a także projektowana 17–19 października, w tym samym czasie co konferencja jubileuszowa na stulecie Instytutu, Au croisement des cultures, des discours et des langues. Cent ans d’études romanes à l’Universitéde Varsovie. Inicjatywy te są wyjątkowo cenne i doskonale pokazują rosnącą aktywność naukową studentów.

Jest to efektem działań, podejmowanych w Instytucie w celu aktywizacji badawczej studentów od pierwszych miesięcy studiów. Zachęcani są do niej, uczestnicząc na przykład jako publiczność w konferencjach organizowanych przez Instytut. Zdarza się, że potem na zajęciach odnoszą się do wysłuchanych referatów i dyskutują na ten temat z wykładowcami. Pokazuje to doskonale, że najważniejszy dla rozwoju naukowego studentów jest kontakt z pracownikami Instytutu, realizowany na kilku płaszczyznach:

•  Podczas licznych zajęć konwersatoryjnych wykładowcy sami wybierają temat kursu oraz układają swój autorski program. Najczęściej prowadzą zajęcia o tym, co najbardziej ich interesuje. Wprowadzają więc studentów w świat dokładnych analiz, opowiadają o odkryciach, czasem zapraszają do współprowadzenia zajęć specjalistów z kraju i z zagranicy i poprzez własny entuzjazm zaszczepiają studentom chęć zgłębiania danego tematu czy wręcz prowadzenia własnych badań. Najczęściej takie zajęcia są zakończone pracą semestralną. Jeśli praca jest dobra, wykładowca zachęca do jej opublikowania i/lub podjęcia dalszych badań w ramach pracy licencjackiej lub magisterskiej.

•  Seminaria licencjackie i magisterskie, w czasie których studenci pod okiem promotorów starają się już prowadzić swoje własne badania, kończące się obroną pracy dyplomowej.

•  Indywidualne konsultacje. Studenci są zachęcani, żeby korzystać z cotygodniowych godzinnych konsultacji, do których udzielania są zobowiązani wszyscy pracownicy Instytutu. I rzeczywiście studenci czasem przychodzą omawiać swoje pomysły badawcze czy też dzielić się przemyśleniami dotyczącymi dodatkowych lektur.

•  Tutorowanie studentów Międzywydziałowych Studiów Humanistycznych (MISH). Kilku pracowników Instytutu zostało poproszonych o podjęcie się roli tutora, czyli o współkonstruowanie planu zajęć studentów MISH, wspomaganie ich rozwoju naukowego i prowadzenie prac rocznych. Te dość bliskie kontakty przypominają dawne relacje mistrz-uczeń i rzeczywiście bardzo wspomagają rozwój studenta.

Ze względu na charakter badań humanistycznych studenci rzadziej mają szansę współrealizować temat badawczy wraz z pracownikami naukowymi, są raczej przez nich zachęcani do własnych badań. Pracownicy starają się więc przekazywać studentom informacje o konferencjach studenckich lub studencko-doktoranckich organizowanych w innych ośrodkach oraz wskazują pisma, w których studenci mogą publikować swoje pierwsze teksty naukowe, np. czasopismo „Meluzyna” wydawane przez Wydawnictwa Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Nieco inaczej wygląda to w przypadku doktorantów: na przykład mgr Joanna Augustyn współpracuje ze swoją promotorką dr hab. Agatą Sobczyk i z dr. Wiesławem Krokerem nad projektem grantu wydawniczego, który ma być ukoronowany antologią tekstów traktujących o motywie odmieńca. Mgr Stanisław Świtlik jest współrealizatorem grantu złożonego przez jego promotorkę, prof. ucz. dr hab. Izabellę Zatorską (tłumaczenie korespondencji pani Geoffrin). Dwie doktorantki prof. dr. hab. Józefa Kwaterki, mgr Alessia Vignoli i mgr Sara Del Rossi dostały w 2018 roku granty Narodowego Centrum Nauki, które mają im pomóc w przygotowaniu rozpraw doktorskich. Opiekunem naukowym obu grantów jest ich promotor.

Pokazuje to doskonale, że studenci i doktoranci mogą liczyć na logistyczne i finansowe wsparcie dyrekcji Instytutu, a merytoryczne – wykładowców od etapu pomysłu naukowego do opublikowania badań.

6. Infrastruktura wspomagająca dydaktykę i badania naukowe

Od roku akademickiego 2012/2013 Instytut mieści się w nowym budynku Wydziału Neofilologii i Wydziału Lingwistyki Stosowanej przy ul. Dobrej 55, na trzecim piętrze. Tam są prowadzone zajęcia dydaktyczne, organizowane konferencje i tam również pracownicy mają swoje biura. Kierownikiem obiektu jest mgr Krystyna Kochman.

Przeprowadzka do nowego budynku znacznie poprawiła komfort pracy wykładowców, studentów i pracowników administracyjnych. Wcześniej, przez wiele lat, Instytut działał w dwóch budynkach: przy ul. Oboźnej (tam wciąż mieści się biblioteka Instytutu) oraz nieistniejącym już budynku przy ul. Browarnej, na którego miejscu powstanie niebawem drugie skrzydło nowoczesnego budynku Wydziału Neofilologii. Obecna siedziba jest wyjątkowo nowoczesna: pracownicy i studenci korzystają z jedenastu sal dydaktyczno-wykładowych i jednej pracowni komputerowej. Sale są wyposażone w komputery, rzutniki, tablice multimedialne i tablice suchościeralne. Każdy pracownik ma też gabinet (który w zależności od powierzchni dzieli z jedną do trzech osób), a w nim własne biurko, komputer z dostępem do Internetu i drukarkę. Może tam odbywać konsultacje oraz przygotowywać się do zajęć czy też pracować naukowo w komfortowych warunkach.

Dodatkowo, w razie konieczności, Instytut ma dostęp do innych sal budynku przy ul. Dobrej 55, między innymi do auli 1.007, w której zazwyczaj organizowane są konferencje i wykłady otwarte.

W poniższych tabelach (Tabela 2. i 3.) przedstawiono syntetycznie informacje o salach dydaktyczno-wykładowych i innych pomieszczeniach wykorzystywanych przez Instytut.

Tabela 2. Sale dydaktyczno-wykładowe Instytutu

Numersali

Typ sali

Powierzchnia w m^2

Liczba miejsc

3.014

Sala dydaktyczno-wykładowa

111,01

120

3.015

Sala dydaktyczno-wykładowa

31,00

31

3.016

Sala dydaktyczno-wykładowa

31,54

17

3.017

Sala dydaktyczno-wykładowa

47,33

50

3.018

Sala dydaktyczno-wykładowa

41,68

25

3.019

Sala dydaktyczno-wykładowa

38,40

37

3.021

Sala dydaktyczno-wykładowa

38,62

30

3.022

Sala dydaktyczno-wykładowa

39,49

30

3.024

Sala dydaktyczno-wykładowa

31,40

30

3.025

Sala dydaktyczno-wykładowa

30,53

30

3.057

Pracownia komputerowa

22,97

11

Tabela 3. Inne pomieszczenia Instytutu

Numer pomieszczenia

Typ pomieszczenia

Powierzchnia w m^2

3 005

Pokój pracowników naukowych

18,35

3.006

Pokój pracowników naukowych

19,28

3.026

Studio nagrań

18,56

3.027

Sekretariat

17,78

3.028

Pokój lektorów

15,17

3.029

Sekretariat

28,37

3.030

Pokój lektorów

18,24

3.031

Sekretariat

16,16

3.032

Pokój lektorów

17,01

3.033

Pokój dyrektora/kwestora

17,47

3.034

Pokój pracowników naukowych

17,79

3.036

Pokój pracowników naukowych

16,25

3.037

Sala konferencyjna

24,14

3.038

Pokój pracowników naukowych

22,99

3.039

Pomieszczenie socjalne Instytutu + Katedra Hungarystyki

12,48

3.040

Pokój pracowników naukowych

22,01

3.041

Magazyn

27,05

3.053

Pokój pracowników naukowych

18,39

3.055

Pokój pracowników naukowych

21,46

3.056

Pracownia kanadyjska

22,06

3.059

Pokój doktorantów

10,73

3.060

Pokój doktorantów

10,19

3.061

Pokój pracowników naukowych

10,94

3.062

Pokój pracowników naukowych

10,77

3.063

Pokój pracowników naukowych

10,97

3.064

Pomieszczenie samorządu studentów

10,90

7. Biblioteka

Biblioteka Instytutu mieści się przy ul. Oboźnej. Od 2013 roku jest to właściwie Biblioteka trzech instytutów: Iberystyki, Italianistyki i Romanistyki UW. Gromadzi ona zbiory biblioteczne – książki, czasopisma, zbiory specjalne i audiowizualne dostosowane do potrzeb pracowników i studentów tych trzech jednostek.

Na księgozbiór Instytutu Romanistyki składają się teksty literackie w języku francuskim z obszarów Francji, Szwajcarii, Belgii, Afryki, Kanady (Quebec) i ich opracowania krytyczne; publikacje z dziedziny językoznawstwa z uwzględnieniem dydaktyki języków obcych; publikacje z historii powszechnej, w szczególności z historii obszarów francuskojęzycznych, głównie Francji; piśmiennictwo dotyczące kultury i sztuki obszarów francuskojęzycznych; polskie przekłady literatury francuskojęzycznej; podręczniki do nauki języka francuskiego; prace magisterskie wykonane w Instytucie Romanistyki UW; czasopisma oraz zbiory audiowizualne.

W 2013 roku księgozbiór Pracowni Badań nad Kulturą Kanadyjsko-Francuską i Literaturą Quebecu UW został przeniesiony do nowego pomieszczenia – pracowni w budynku Wydziału Neofilologii UW przy ul. Dobrej 55. W tym samym roku księgozbiór Biblioteki Ośrodka Kultury Francuskiej i Studiów Frankofońskich został podzielony i jest obecnie dostępny w dwóch lokalizacjach. Biblioteka Iberystyki, Italianistyki, Romanistyki UW przejęła książki i czasopisma z zakresu literatury pięknej, nauki o literaturze, językoznawstwa oraz tak zwane Fonds Ancien w liczbie 16 801 woluminów. Pozostała część księgozbioru znajduje się nadal w Ośrodku i jest dostępna dla pracowników, doktorantów i studentów Instytutu w czytelni im. Michela Foucault przy ul. Dobrej 55.

Biblioteka wypożycza swoje zbiory, obejmujące ponad 70 000 woluminów, oraz udostępnia je na miejscu, w czytelni, która dysponuje 44 miejscami oraz jednym stanowiskiem komputerowym z dostępem do katalogów on-line Bibliotek Uniwersytetu Warszawskiego. Pracownicy i studenci mają dostęp do Internetu z własnych komputerów, korzystając z sieci bezprzewodowej Eduroam. W przyszłości, po wybudowaniu drugiego skrzydła budynku Neofilologii UW przy ul. Dobrej, Biblioteka ma zostać tam przeniesiona. Czytelnia będzie wtedy znacznie nowocześniejsza i pojawi się tam wyposażenie, które ułatwi pracę studentom i badaczom.

Warto jeszcze wspomnieć, że księgozbiór podręczny Czytelni zawiera m.in. dział encyklopedii ogólnych i dziedzinowych, dział słowników języków obcych, specjalistycznych, językoznawczych, fonetycznych, antonimów, synonimów, idiomów, terminologii specjalistycznej oraz słowników języka polskiego, dział gramatyk oraz zbiór lektur dla studentów trzech kierunków studiów.

W roku akademickim 2017/2018 i 2018/2019 Instytut, korzystając z wysokiej dotacji projakościowej, zakupił dla Biblioteki 428 nowych książek za łączną sumę 57 338,75 złotych. Zakupy były sugerowane przez pracowników i miały, zgodnie z celem dotacji, podnieść jakość prowadzonych przez nich zajęć. Są to przede wszystkim pozycje z najnowszej literatury francuskojęzycznej, które mają wspomóc zajęcia z literatury najnowszej (bardzo cenna inicjatywa dr. Wiesława Krokera), uzupełnić księgozbiór francuskojęzycznej literatury Afryki Północnej omawianej na zajęciach Współczesne proza Maghrebu dr Małgorzaty Sokołowicz czy pozwolić dr. Dariuszowi Krawczykowi poprowadzić zajęcia z utopii literackiej. Udało się także uzupełnić i uaktualnić zbiory helwetologiczne oraz dotyczące historii i kultury współczesnej Francji.

Studenci, doktoranci i pracownicy Instytutu mają również dostęp do Biblioteki Uniwersytetu Warszawskiego, w której także znajduje się wiele pozycji z zakresu literatury, kultury czy językoznawstwa francuskiego i, przede wszystkim, podarowany Bibliotece w 2009 roku przez Barbarę Strynkiewicz-Żurowską, liczący około 10 000 woluminów, księgozbiór prof. dr. hab. Macieja Żurowskiego.

8. Współpraca Instytutu z polskimi instytucjami naukowymi

Współpraca Instytutu z instytucjami naukowymi to przede wszystkim współpraca z koleżankami i kolegami z innych polskich romanistyk. Ma ona charakter bardziej lub mniej formalny (z wieloma z nich łączą nas więzy autentycznej przyjaźni), ale zawsze przynosi wymierne korzyści: pozwala konfrontować różne doświadczenia, prowadzi do organizacji wspólnych przedsięwzięć naukowych, skutkuje wymianą nauczycieli akademickich, których bardzo chętnie zapraszamy do Instytutu w ramach wykładów gościnnych. Cieszymy się mogąc stwierdzić, że wszystkie romanistyki polskie współtworzą z nami jedną dużą romanistyczną rodzinę. W grudniu 2017 roku, z okazji jubileuszu Akademickiego Towarzystwa Romanistów Polskich „Plejada”, w naszym Instytucie odbyło się spotkanie dyrektorów wszystkich polskich romanistyk, podczas którego dyskutowano o bieżących i przyszłych wyzwaniach stojących przed kierunkami filologicznymi oraz dzielono się dobrymi praktykami realizowanymi w różnych jednostkach. Spotkanie to było tak cennym doświadczeniem, że dyrektorzy postanowili spotykać się co roku. W związku z tym 21 stycznia 2019 roku odbyło się w gmachu Instytutu kolejne spotkanie, tym razem poświęcone głównie reformie szkolnictwa wyższego w Polsce i stojącymi przed romanistykami wyzwaniami. Na koniec spotkania prof. dr hab. Wacław Rapak, dyrektor Romanistyki na Uniwersytecie Jagiellońskim powiedział: „Bądźmy razem”. Mamy wrażenie, że polskie romanistyki rzeczywiście są razem i integracja środowiska romanistów przynosi bardzo dużo korzyści. W końcu wszyscy zmagamy się często z podobnymi problemami. Rozwiązania zastosowane w jednej jednostce mogą być z powodzeniem wykorzystane w innej. Najlepszym przykładem rozwiązań zapożyczonych w Instytucie z innych jednostek było wprowadzenie w 2011 roku nowego programu studiów I stopnia „Język francuski od podstaw” dla osób bez znajomości języka. Te programy już od dłuższego czasu sprawdzały się na innych polskich romanistykach i rzeczywiście program „Język francuski od podstaw” również w Instytucie spotkał się z bardzo dużym zainteresowaniem, choć wymaga ciągłej refleksji nad (re)definicją współczesnego filologa.

Warto podkreślić, że także studenci Instytutu są zainteresowani historią kontaktów i współpracy polskich romanistyk. Jedna z magistrantek przygotowuje obecnie, w ramach pracy dyplomowej, studium komparatystyczne polskich filologii romańskich. A co roku w programie wymiany studenckiej pomiędzy polskimi uczelniami – MOST uczestniczy kilku studentów Instytutu, którzy odbywają semestr lub rok studiów w innym uniwersytecie.

Pracownicy Instytutu współpracują także z kolegami z innych polskich romanistyk przy realizacji projektów naukowych czy grantów.

Dr hab. Judyta Zbierska-Mościcka realizowała grant Narodowego Centrum Nauki OPUS wraz z Uniwersytetem Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie i Uniwersytetem im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Prof. ucz. dr hab. Izabella Zatorska wielokrotnie współpracowała z Uniwersytetem w Białymstoku oraz Instytutem Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk. Co ciekawe, często publikacje, które przy tej współpracy powstają stają się cennymi materiałami dydaktycznymi, które wzbogacają programy kształcenia wszystkich polskich romanistyk. Doskonałym przykładem jest książka Belgiem być. Fikcja i tożsamość we francuskojęzycznej literaturze Belgii (od końca XIX do początku XXI wieku) napisana przez Renatę Bizek-Tatarę, Marca Quaghebeura, Joannę Teklik i Judytę Zbierską-Mościcką. Jest to publikacja, której długo brakowało na polskim rynku wydawniczym i która pozwala włączać treści belgijskie do zajęć uniwersyteckich w języku polskim.

Wiosną 2019 roku dr hab. Maciej Smuk zainicjował ogólnopolskie badanie pod roboczą nazwą „NEOFILOLOG 2020” i zaprosił do wspólnego koordynowania projektu dr Monikę Grabowską z Uniwersytetu Wrocławskiego oraz prof. ucz. dr hab. Magdalenę Sowę z Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. Badanie, dotyczące profilu współczesnego studenta neofilologii (nie tylko filologii romańskiej), zostanie przeprowadzone na 18 polskich uniwersytetach. Patronat nad badaniem objęło już Polskie Towarzystwo Neofilologiczne.

Specjaliści z innych polskich uniwersytetów są częstymi gośćmi naszego Instytutu. Są zapraszani, jak już wspomniano, do prowadzenia zajęć, ale również do przedstawiania wyników swoich badań na otwartych zebraniach zakładów Instytutu. Dużą popularnością cieszą się przede wszystkim otwarte zebrania Zakładu Językoznawstwa, które przyciągają kolegów językoznawców z innych ośrodków.

O bardzo silnej wspólnocie wytworzonej między polskimi romanistykami świadczy również fakt, że sami studenci wychodzą z inicjatywą zaproszenia do Instytutu określonych wykładowców z innych filologii romańskich. W kwietniu 2016 roku, na zaproszenie Samorządu Studentów Instytutu, warsztat tłumaczeniowy dla studentów poprowadził prof. ucz. dr hab. Tomasz Swoboda z Uniwersytetu Gdańskiego. Aby wyjść naprzeciw potrzebom studentów właśnie, seminaria magisterskie na niestacjonarnych studiach zaocznych II stopnia (MUSZ) prowadzi specjalistka w dziedzinie nauczania języka obcego specjalistycznego prof. ucz. dr hab. Magdalena Sowa z Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie oraz dr hab. Agnieszka Włoczewska z Uniwersytetu w Białymstoku, specjalizująca się w teatrze XX wieku. Jest to doskonały przykład wzbogacania oferty zajęciowej i wpływu pracowników innych romanistyk na proces kształcenia studentów Instytutu.

Instytut współpracuje nie tylko z innymi polskimi romanistykami. Nawiązuje współpracę również z innymi ośrodkami nauki. W grudniu 2017 roku zorganizowano, we współpracy z Wydziałem Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych, wspólną sesję naukową. W grudniu 2018 roku wspominana już paryska sesja dotycząca literatury podróżniczej zacieśniła współpracę między paryską Stacją Polskiej Akademii Nauk, Biblioteką Polską w Paryżu oraz Ośrodkiem Kultury Polskiej przy Uniwersytecie Sorbońskim. Od dawna Instytut współpracuje również z Ośrodkiem Kultury Francuskiej i Studiów Frankofońskich działającym przy Uniwersytecie Warszawskim. Pracownicy Instytutu są regularnie zapraszani do udziału w debatach i konferencjach organizowanych przez ten Ośrodek.

Instytut jest również bardzo dumny ze współpracy naukowej i dydaktycznej z innymi jednostkami UW:

•  wraz z Instytutem Anglistyki, Katedrą Italianistyki, Instytutem Germanistyki i Instytutem Studiów Iberyjskich i Iberoamerykańskich Instytut prowadzi, w ramach Wydziału Neofilologii, kierunek studiów „studia filologiczno-kulturoznawcze”. Studenci tego kierunku uczęszczają na zajęcia w trzech wybranych jednostkach, doskonaląc swoje kompetencje językowe w trzech językach Europy Zachodniej. Dla pracowników Instytutu możliwość goszczenia na zajęciach studentów tego kierunku jest ważnym doświadczeniem dydaktycznym i wpływa na sposób prowadzenia zajęć i ewaluacji osiągania efektów kształcenia;

•  wraz z Instytutem Germanistyki i Katedrą Italianistyki Instytut współtworzy kierunek studiów dotyczący Szwajcarii: Helwetologia – Studia szwajcarskie. Pierwsza rekrutacja na ten kierunek odbędzie się w 2019 roku;

•  Instytut jest jednostką chętnie wybieraną przez studentów Kolegium MISH (Międzyobszarowe Indywidualne Studia Humanistyczne) koordynowanego przez Wydział Artes Liberales UW. Wiedza, kompetencje i zainteresowania (a czasem wręcz pasje) tych studentów stanowią wspaniałe wyzwanie dla każdego wykładowcy Instytutu;

•  pracownicy, doktoranci i współpracownicy Instytutu koordynują oraz prowadzą lektoraty dla studentów UW z języków francuskiego i włoskiego;

•  pracownicy Instytutu czynnie uczestniczą w procesie certyfikacji językowej z języka francuskiego w ramach Rady Koordynacyjnej ds. Certyfikacji Biegłości Językowej UW – zarówno w obszarze administracyjnym (pracownicy Instytutu zasiadają we władzach Rady), jak i merytorycznym jako eksperci, tworzący wzór egzaminów certyfikacyjnych i przygotowujący co roku egzaminy z języka francuskiego. To niezwykle cenne doświadczenie stanowi ważny punkt odniesienia podczas definiowania treści kształcenia w ramach Praktycznej nauki języka francuskiego i określania kryteriów oceniania kompetencji językowych studentów Instytutu Romanistyki;

•  pracownicy Instytutu prowadzą szkolenia specjalistyczne dla innych jednostek UW (Szkoła Języków Obcych, Rada Koordynacyjna ds. Certyfikacji Biegłości Językowej);

•  Instytut zorganizował kilka konferencji naukowych przy bliskiej współpracy z innymi jednostkami UW, między innymi Instytutem Germanistyki, Instytutem Anglistyki czy Instytutem Studiów Iberyjskich i Iberoamerykańskich. Obecnie planowana jest kolejna konferencja naukowa organizowana przy współpracy z Wydziałem Historycznym UW;

•  wraz z Instytutem Germanistyki, Instytut realizuje projekt „Pogranicza i obrzeża”, w ramach którego nie tylko będą prowadzone wspólne literaturoznawcze projekty naukowe (np. organizacja konferencji), ale również regularne wzajemne wizyty pracowników w ramach prowadzonych zajęć, dzięki którym studenci mogliby poznać kontekst realizacji danego zagadnienia, odpowiednio w literaturze niemieckiej lub francuskiej.

9. Współpraca Instytutu z instytucjami zewnętrznymi

Bardzo ważna z punktu widzenia budowania profilu współczesnego filologa jest współpraca z instytucjami zewnętrznymi. Na pierwszy plan wysuwa się współpraca z instytucjami kultury, przede wszystkim z muzeami. Pracownicy Instytutu są często zapraszani do współpracy przy organizacji sesji naukowych w Zamku Królewskim czy Muzeum Narodowym. Jako swoiste przedłużenie takiej współpracy studenci jednej z grup Praktycznej nauki języka francuskiego pod koniec 2013 roku zwiedzali wystawę o Marii Leszczyńskiej. Przewodnik, oprowadzając po wystawie, przekazywał informacje po francusku. Na podobne zwiedzanie Muzeum Pałacu Króla Jana III Sobieskiego w Wilanowie wybrali się studenci w trakcie zajęć Inżynieria kulturowa. Tym razem wizyta w muzeum posłużyła jako punkt wyjścia do refleksji nad dostosowaniem muzeum do potrzeb francuskojęzycznych zwiedzających.

Pracownicy Instytutu współpracują z instytucjami kultury również przy publikacjach. Mgr Krystyna Zaleska tłumaczyła kilka rozdziałów w książce Władza symbole i rytuały wydanej w 2016 roku przez Zamek Królewski. Również Muzeum w Wilanowie zwracało się kilkakrotnie do Instytutu z prośbą o współpracę nad tłumaczeniami ich publikacji, np. specjalistycznych słowników. Dr hab. Monika Malinowska bierze udział w bardzo trudnym projekcie transkrypcji niedawno odnalezionych listów Królowej Marysieńki prowadzonym przez to Muzeum. Rozważane jest włączenie do tego projektu również naszych doktorantów.

Jest jednak wiele więcej osób i instytucji zewnętrznych, z którymi Instytut współpracuje. Są to między innymi:

•  nauczyciele szkół podstawowych i liceów warszawskich, do których Instytut kieruje ofertę otwartych wykładów z literatury, kultury i języka francuskiego przeznaczonych dla młodzieży szkolnej. Inicjatywa ta, rozpoczęta w 2013 roku przez dr. hab. Radosława Kucharczyka, cieszy się bardzo dużą popularnością. Korzysta z niej co roku kilkuset uczniów warszawskich szkół. Dla pracowników Instytutu jest to okazja do spotkania z nauczycielami i młodzieżą, która przyczynia się do redefiniowania własnej praktyki dydaktycznej. Jest to też z pewnością istotna płaszczyzna promowania Instytutu wśród młodzieży szkolnej, naszych potencjalnych przyszłych studentów;

•  Instytut Francuski w Warszawie, z którym – jak wspomniano już w poprzednim rozdziale – Instytut Romanistyki podpisał umowę o współpracy w celu promocji języka francuskiego i wspólnej organizacji egzaminów z języka francuskiego (DELF Junior); jest również w stałym kontakcie z Instytutem, który nie raz służył mu radą w sprawie promocji języka francuskiego na polskich uniwersytetach;

•  instytucje państwowe, takie jak Ministerstwo Edukacji Narodowej i Centralna Komisja Egzaminacyjna, w których pracownicy Instytutu występują w roli ekspertów – recenzentów i weryfikatorów sprawdzianów i egzaminów na różnych poziomach edukacji, a także rzeczoznawców i konsultantów w sprawach polityki edukacyjnej w dziedzinie języków obcych;

•  instytucje miejskie, jak Biuro Edukacji Miasta Stołecznego Warszawy, przy organizacji wydarzeń dla uczniów warszawskich szkół i przez to promocję języka i kultury francuskiej;

•  Campus France – od 2018 roku pracownik Instytutu dr Małgorzata Sokołowicz jest korespondentką sieci Campus France, oferującej polskim studentom i badaczom stypendia i pomagającej w organizacji pobytów we Francji. W ramach Dni Campus France 4 grudnia 2018 roku w Instytucie odbyło się spotkanie z przedstawicielami tej organizacji, które spotkało się z dużym zainteresowaniem studentów;

•  przedsiębiorstwa i instytucje, na przykład ambasady, ośrodki kultury, organizacje pozarządowe i in., które współpracują z Instytutem na różnych płaszczyznach, na przykład praktyki studenckie, inne formy stażu, oferty pracy skierowane do studentów. Instytut był partnerem Fundacji Rozwoju Systemu Edukacji (FRSE) przy organizacji kilku edycji Europejskiego Dnia Języków Obcych i wydarzeń towarzyszących (z udziałem studentów Instytutu), w tym dorocznych konferencji naukowych o zasięgu międzynarodowym;

•  wielu wykładowców Instytutu współpracuje z Uniwersytetem Otwartym Uniwersytetu Warszawskiego;

•  w 2018 roku pracownicy Instytutu zostali poproszeni o sporządzenie ekspertyzy tłumaczenia przez Miasto Stołeczne Warszawa;

•  przedsiębiorstwa i inne instytucje, do których pracownicy Instytutu są regularnie zapraszani w roli ekspertów do prowadzenia wykładów i szkoleń (np. Orange Polska, Centrum Innowacji i Badań Edukacyjnych, Szkoła Biznesu Politechniki Warszawskiej) Patrz też: Rozdział 3.

10. Działalność popularyzatorska

Ze względu na profil swojej działalności naukowej i dydaktycznej Instytut zawsze chętnie włącza się we wszystkie działania, mające na celu promowanie kultury francuskiej i frankofońskiej oraz języka francuskiego.

Wspomniano już, że od 2013 roku w każdym semestrze są organizowane przynajmniej cztery wykłady otwarte dla uczniów warszawskich szkół średnich. Nauczyciele bardzo cenią sobie tę inicjatywę i z uwagą śledzą ogłaszaną ofertę zajęć. Niektóre wykłady cieszą się taką popularnością, że są w ciągu roku kilkakrotnie powtarzane.

We wrześniu 2018 roku Instytut po raz pierwszy wziął udział w warszawskim Festiwalu Nauki. Wykłady przeprowadziło aż pięciu wykładowców Instytutu. Wykładowcy Instytutu są też zapraszani na wykłady organizowane przez inne instytucje. Od dawna współpracujemy z dwujęzycznymi liceami warszawskimi. W czasie Dni Frankofonii w XV LO im. Narcyzy Żmichowskiej nie raz występowali prof. dr hab. Józef Kwaterko, dr Sébastien Ducourtioux i dr Dariusz Krawczyk. Ten ostatni od lat prowadzi również wykłady promujące kulturę Francji dla pracowników Orange Polska. Rawę Mazowiecką i działającą tam fundację FIDEO regularnie odwiedza z wykładami dr Małgorzata Sokołowicz. W 2017 roku na organizowanych przez tę fundację Rawskich Dniach Frankofonii wystąpiło jeszcze czterech innych wykładowców i nasi studenci, którzy przygotowali recital piosenki francuskiej. Warto zaznaczyć przy tej okazji, że takie inicjatywy promowania kultury Francji i krajów frankofońskich bardzo dobrze wpływają na kształcenie postaw społecznych studentów.

O tym, jak cenieni są nasi pracownicy najlepiej świadczy fakt, że są zapraszani na wykłady nie tylko do Warszawy i innych miast w Polsce.

W grudniu 2018 roku wykład „Polscy Kreole na Haiti. Pamięć i tożsamość kulturowa” wygłosił w Krakowie prof. dr hab. Józef Kwaterko. Podczas swoich pobytów zagranicznych wykładowcy Instytutu są też często proszeni o wygłoszenie wykładu. W Académie Stanislas w Nancy wielokrotnie występowała prof. ucz. dr hab. Izabella Zatorska. Kilku pracowników Instytutu wygłaszało wykłady w Instytucie Historii Kultury Europejskiej im. Bronisława Geremka w Lunéville. W 2018 roku w ramach współpracy między Instytutem a paryską Stacją Polskiej Akademii Nauk w Paryżu wykłady wygłosili prof. dr hab. Józef Kwaterko i dr Małgorzata Sokołowicz. W tym samym roku, na zaproszenie prof. A. Ganei, prof. ucz. dr hab. Anna Mańkowska wygłosiła w Universitatea „Dunarea de Jos” din Galati (Rumunia) dwa wykłady, które rozpoczęły cykl konferencji z zakresu Sciences du langage. W listopadzie 2017 roku, na zaproszenie Polskiej Akademii Nauk, pojechał do Moskwy dr hab. Maciej Smuk, gdzie prowadził zajęcia dla nauczycieli języka polskiego z Rosji.

Działalność popularyzatorka Instytutu przejawia się też we współpracy z instytucjami promującymi kulturę francuską i frankofońską. Instytut obejmuje patronatem i włącza się w prace jury licznych konkursów szkolnych, np. „Odpowiednie dać obce słowo” w XXI LO im. Hugona Kołłątaja w Warszawie, „Języki w nas i wokół nas” w Starachowicach, „Dzień Języków Obcych w Bożonarodzeniowym Nastroju” w Ciechanowcu czy „Poezja i proza frankofońska” (wraz z Towarzystwem Przyjaźni Polsko-Francuskiej). Współpraca ta nie tylko waloryzuje pracę nauczycieli przygotowujących konkursy, ale również pomaga wykładowcom w ich pracy dydaktycznej. Są na przykład w stanie lepiej ocenić przygotowanie pierwszorocznych studentów, a nieraz sami dowiadują się wielu ciekawostek na temat Francji i frankofonii, którymi dzielą się później ze studentami.

11. Współpraca zagraniczna i mobilność

Ze względu na oferowany profil kształcenia oraz tematykę badań Instytut regularnie współpracuje z zagranicznymi ośrodkami naukowymi. Współpraca ta odbywa się na kilku poziomach.

Historyczne związki między Instytutem a zagranicznymi uniwersytetami kształtowały się na poziomach zakładów. W ten sposób pracownicy Zakładu Językoznawstwa bardzo blisko współpracują z kolegami z Uniwersytetu Autonomicznego w Barcelonie, a przede wszystkim z prof. Xavierem Blanco Escoda, który w roku akademickim 2018/2019 prowadził w Instytucie zajęcia jako visiting professor. Dzięki współpracy z tym ośrodkiem powstało wiele publikacji wykorzystywanych na zajęciach w Instytucie, głównie dotyczących zagadnień z historii języka. Współpraca z uniwersytetem Paris XIII, a przede wszystkim z prof. Salah Mejrim, zaowocowała opracowaniem koncepcji kształcenia studentów II stopnia w zakresie językoznawstwa komputerowego (program wzorowany na Master professionnel en Traitement Informatique et Linguistique des Documents Écrits, TILDE realizowanym na tej uczelni). Językoznawcy bardzo blisko współpracują również z Uniwersytetem w Poitiers (organizowanie wspólnych sesji, wymiana pracowników). Niedawno zacieśniła się również współpraca z Uniwersytetem Artois (zorganizowanie wspólnej sesji Du mot à la phrase: la problématique des unités linguistiques (linguistique, didactique, traduction, lexicologie et traitement informatique) w Warszawie 12 października 2018 roku oraz Uniwersytetem Wileńskim. Kolejne spotkanie naukowe odbyło się 6–7 czerwca 2019 na Uniwersytecie Artois). Wspólne plany grantowe (opracowanie elektronicznego słownika struktur intensyfikujących w języku francuskim) pracownicy Zakładu Językoznawstwa mają także z Uniwersytetem Paris-Descartes.

Zakład Dydaktyki również bardzo blisko współpracuje z Uniwersytetem w Poitiers. Prof. Freiderikos Valetopoulos dwukrotnie już gościł w Warszawie jako visiting professor. Studenci bardzo cenili sobie jego zajęcia i z tego powodu prof. Valetopoulos został po raz trzeci poproszony o poprowadzenie miesięcznego intensywnego kursu w roku akademickim 2018/2019. Dzięki prof. Valetopoulosowi zacieśniły się również kontakty naukowe Instytutu z Uniwersytetem Arystotelesa w Salonikach. Pracownicy zaczęli częściej wyjeżdżać na ten uniwersytet w ramach mobilności Erasmus+. W roku akademickim 2017/2018 jako visting professor przyjechała do nas również prof. Evangelia Moussouri z tej uczelni. Dzięki współpracy pracowników Zakładu Dydaktyki z pracownikami Uniwersytetu Côte d’Azur w Nicei została podpisana umowa Erasmus+, która jest wykorzystywana praktycznie co roku. Uniwersytet Côte d’Azur, Uniwersytet w Poitiers oraz Uniwersytet w Lille przysyłają również do Zakładu Dydaktyki swoich studentów na praktyki i do tej pory gościły u nas cztery praktykantki. Obserwowały zajęcia prowadzone przez pracowników, same przeprowadziły kilka lekcji oraz proponowały dodatkowe zajęcia z konwersacji dla naszych studentów. Dla obu stron były to cenne i ciekawe doświadczenia.

Zakład Literaturoznawstwa blisko współpracuje z brukselskim Archives et Musée de la Littérature. Pracownicy, doktoranci i studenci zajmujący się literaturą belgijską mogą w ramach umowy bilateralnej pojechać do Brukseli na krótki staż badawczy. Pracownicy Archives et Musée de la Littérature również często przyjeżdżają do Instytutu z wykładami. Bardzo dobrze układa się również współpraca pracowników Zakładu Literatury z Uniwersytetem Kraju Saary w Saarbrücken. Praktycznie co roku przynajmniej jeden pracownik tamtejszej romanistyki odwiedza Warszawę, a pracownik Instytutu odbywa w Saarbrücken staż badawczy, korzystając z doskonałej biblioteki tej uczelni. Pracownicy Uniwersytetu Kraju Saary są też regularnie obecni na organizowanych przez Instytut sesjach naukowych. Literaturoznawcy Instytutu mają również bardzo dobre kontakty z Uniwersytetem Lotaryńskim. Dr Małgorzata Sokołowicz została zaproszona do współpracy z laboratorium Centre de recherche sur les littératures et cultures européennes w Nancy, a inne laboratorium w Metz to zadeklarowany partner do grantu Narodowego Centrum Nauki poświęconemu Biblii w literaturze. W grudniu 2018 roku została wznowiona długoletnia tradycja organizowania co roku wspólnych jednodniowych literackich sesji naukowych z Uniwersytetem w Montpellier.

Inny poziom i wymiar współpracy międzynarodowej to zaproszenia do projektów naukowych określonych pracowników Instytutu – wybitnych specjalistów w danej dziedzinie. W ten sposób prof. ucz. dr hab. Izabella Zatorska uczestniczy w wydaniu dzieł wszystkich Bernardina de Saint-Pierre’a pod redakcją prof. Jean-Michela Racaulta, a prof. dr hab. Józef Kwaterko był jednym ze współredaktorów książki Kanade, di Goldene Medine? Perspectives on Canadian-Jewish Literature and Culture/Perspectives sur la littérature et la culture juives canadiennes, która ukazała się w 2019 roku w wydawnictwie Brill/Rodopi. Wielu naszych pracowników uczestniczy w obronach doktoratów, a nawet procedurach habilitacyjnych i konkursach profesorskich na zagranicznych uczelniach. Prof. dr hab. Krzysztof Bogacki oceniał projekty naukowe zgłoszone do konkursów w Czechach, na Węgrzech i Francji, a dr hab. Radosław Kucharczyk współpracował z Komisją Europejską jako reprezentant Polski przy sporządzaniu raportu dotyczącego egzaminów zewnętrznych z języków obcych. Nasi pracownicy pełnią też ważne funkcje w międzynarodowych organizacjach, o których bardziej szczegółowo będzie jeszcze mowa w Rozdziale 3. Kolejny poziom współpracy z zagranicą to współpraca na poziomie uniwersytetów. Od 2018 roku Uniwersytet Warszawski wraz z Uniwersytetem Sorbońskim, Uniwersytetem Karola w Pradze, Uniwersytetem w Heidelbergu i Uniwersytetem Mediolańskim tworzą europejskie konsorcjum, które ma stać się jednym Uniwersytetem Europejskim. Pracownicy Instytutu, między innymi dr Małgorzata Molska i dr Agnieszka Dryjańska, prof. ucz. dr hab. Anna Mańkowska i dr hab. Monika Kostro, włączają się w projekty prowadzone przez pracowników wszystkich pięciu uniwersytetów, co ma zaowocować wspólnymi programami studiów oraz wspólnymi grantami europejskimi.

Współpraca Instytutu z uczelniami zagranicznymi to przede wszystkim działalność naukowa, ale nie tylko. Nasi pracownicy bardzo często wykorzystują swoje zagraniczne kontakty, by uatrakcyjnić ofertę zajęć Uniwersytetu Warszawskiego. Bardzo dobrym przykładem takiej działalności jest projekt realizowany w roku akademickim 2015/2016 z Uniwersytetem w Louvain. Dzięki mgr Pascale Peeters i dr hab. Ewie Pileckiej studenci mogli wziąć udział w ośmiu wideo-konferencjach z belgijskimi wykładowcami.

Nie bez znaczenia dla studentów oraz dla prestiżu Instytutu jest fakt, że coraz częściej odwiedzają nas goście z ośrodków zagranicznych. W latach 2013–2018 odwiedziło Instytut przeszło 60 wykładowców z innych krajów. Oczywiście takie wizyty zawsze zacieśniają naukowe kontakty międzynarodowe, ale również są ważne dla naszych studentów i ich rozwoju. Mogą posłuchać specjalistów z danej dziedziny, którzy przyjeżdżają do nich z Kanady, Belgii czy Francji, autorów książek i opracowań, z których przygotowują się do egzaminów czy korzystają podczas przygotowywania prac dyplomowych. Takie spotkania także bardzo pozytywnie wpływają na motywację i zachęcają do dalszych wysiłków.

Jak już wspomniano, od roku akademickiego 2015/2016 Instytut zaprasza również do prowadzenia zajęć zagranicznych specjalistów, tzw. visiting professors. W maju 2016 roku intensywny miesięczny kurs o emocjach w dydaktyce nauczania języka francuskiego poprowadził wspominany już wcześniej prof. Freiderikos Valetopoulos. W lutym 2017 roku kurs o interkulturowości zaproponował prof. Hans-Jürgen Lüsebrink. W tym samym roku akademickim Instytut odwiedził prof. Salah Mejri, wieloletni współpracownik Zakładu Językoznawstwa. W roku akademickim 2017/2018 bardzo popularne wśród studentów zajęcia z motywu miłości w literaturze poprowadziła prof. Véronique Ferrer z Uniwersytetu Paris Nanterre. Ten pobyt zaowocuje zapewne podpisaniem umowy Erasmus+ z jej macierzystą uczelnią oraz wspólną konferencją o literaturze XVI wieku. Natomiast dzięki wizycie prof. Evangelii Moussouri z Uniwersytetu Arystotelesa w Salonikach Instytut zyskał interesującego greckiego partnera naukowego. W tym sam roku akademickim zajęcia językoznawcze prowadził zaprzyjaźniony z Instytutem prof. Fabrice Marsac. W roku 2018/2019 Instytut odwiedził prof. Xavier Escoda Blanco, autor słowników hiszpańsko-francuskich oraz specjalista z semantyki i językoznawstwa komputerowego (m.in. automatycznego tłumaczenia tekstów), prof. Sarga Moussa, wybitny specjalista od literatury orientalnej, oraz ponownie prof. Freiderikos Valetopoulos. Możliwości zapraszania visiting professors to doskonała okazja dla pracowników, żeby omówić wspólne projekty i odkryć nowe płaszczyzny współpracy, a dla studentów – żeby poznać autorytety w dziedzinie i pomyśleć o podwójnym dyplomie czy mobilności.

Aby pielęgnować dobre kontakty z zagranicznymi placówkami oraz je rozwijać, Instytut dba o umowy międzynarodowe. Poza umowami Erasmus+ (21 czynnych umów, głównie we Francji, ale także w Hiszpanii, Czechach czy Grecji), Instytut zabiega też o umowy bilateralne, zakładające jeszcze bliższą współpracę między instytucjami. Przykładem jest umowa naukowa z Uniwersytetem w Poitiers, która przewiduje poza współpracą naukową również podwójne dyplomy. W ten sposób kilku studentów Instytutu już zakończyło studia z dyplomem UW i Uniwersytetu w Poitiers, a co roku planują to kolejne osoby. Umowa z Montpellier zakłada głównie organizowanie wspólnych sesji naukowych, ale nie jest wykluczone, że odpowiadając na zapotrzebowanie studentów, zostanie poszerzona o podwójne dyplomy. Umowa o współpracy z Saarbrücken zakłada natomiast wyjazdy badawcze pracowników i doktorantów Instytutu na Uniwersytet Kraju Saary. Zgodnie z nowymi założeniami, wedle których frankofonia ma stać się istotną częścią nowych programów nauczania, Instytut stara się właśnie nawiązać bliższą współpracę z ośrodkami w Belgii, Kanadzie i Afryce Północnej.

Współpraca zagraniczna łączy się oczywiście z mobilnością. Podstawową formą mobilności zagranicznej kadry i studentów Instytutu jest uczestnictwo w programie Erasmus+. Studenci bardzo chętnie korzystają z możliwości zrealizowania części studiów za granicą, średnio z mobilności korzysta około dwudziestu osób rocznie. Przynajmniej częściowa realizacja studiów w Instytucie jest również atrakcyjna dla studentów przyjeżdżających. Co roku gościmy ich około 5–6.

Istnieją jeszcze inne formy mobilności studenckiej. Studenci Instytutu mają możliwość uczestniczenia w tzw. szkole letniej, inicjatywie polsko-niemiecko-francuskiej, organizowanej przez Uniwersytet w Bonn, Uniwersytet w Strasbourgu, Uniwersytet Sorboński i Uniwersytet Warszawski. Studenci tych czterech ośrodków spędzają lipcowy tydzień na jednym z uniwersytetów (w 2016 roku w Warszawie), aby rozmawiać o integracji europejskiej i wyzwaniach stojących przed Unią.

Również doktoranci mają wiele możliwości wyjazdu: oprócz umów bilateralnych, które zakładają wyjazdy badawcze doktorantów oraz bardzo popularnych w Instytucie studiów w ramach podwójnego promotorstwa (co-tutelle), zakładających kilka dłuższych pobytów zagranicą, doktoranci często zdobywają stypendia i wyjeżdżają na kilka miesięcy do Francji, Szwajcarii, a nawet Kanady.

W przypadku pracowników dydaktycznych i dydaktyczno-naukowych podstawową formą mobilności jest uczestnictwo w programie Erasmus+, który przewiduje możliwość wyjazdu w celu odbycia zajęć (STA). Średnio w roku wyjeżdża 5–6 pracowników. Co roku przyjmujemy również przynajmniej 5 gości z uczelni zagranicznych. Pozostałe formy mobilności pracowniczej to udział w zagranicznych konferencjach naukowych, sympozjach i seminariach; wyjazdy pracowników jako tzw. visiting professors do zagranicznych ośrodków naukowych oraz wyjazdy na kwerendy naukowe.

Na koniec warto wspomnieć, że mobilność międzynarodowa nie obejmuje jedynie naukowców. Dla studentów być może jeszcze ważniejsze są spotkania z francuskojęzycznymi ludźmi kultury. Instytut wspomaga tu blisko z nim współpracujący Ośrodek Kultury Francuskiej i Studiów Frankofońskich, który regularnie organizuje spotkania z historykami, socjologami i pisarzami, głównie francuskimi. Zawsze informuje o tym studentów i pracowników, którzy często w takich spotkaniach uczestniczą. Sam Instytut w maju 2014 roku odwiedził aktor i reżyser francuski Dany Boon, a w marcu 2017 roku pisarz belgijski Frank Andriat.

Rozdział 3

Dariusz Krawczyk, Maciej Smuk

Profil i osiągnięcia pracowników współczesnej filologii romańskiej

1. Dane liczbowe

Zatrudnienie w Instytucie utrzymuje się od kilku lat na podobnym poziomie. Stan liczbowy przedstawia się następująco:

a) dnia 15 lipca 2019 roku zatrudnionych było ogółem 45 pracowników, w tym:

• 20 pracowników naukowo-dydaktycznych (etaty adiunkta i profesora);

• 18 pracowników dydaktycznych (etaty wykładowcy i starszego wykładowcy);

• 2 pracowników administracyjnych;

• 5 pracowników biblioteki.

b) Proporcja pracowników naukowo-dydaktycznych do pracowników dydaktycznych wynosi 53% do 47%.

c) Z perspektywy przynależności do trzech zakładów struktura zatrudnienia wśród pracowników naukowo-dydaktycznych i dydaktycznych Instytutu układa się następująco:

• Zakład Dydaktyki Języków Romańskich – 16 pracowników;

• Zakład Językoznawstwa Romańskiego – 8 pracowników;

• Zakład Literaturoznawstwa Francuskiego – 14 pracowników.

d) Z perspektywy posiadanych stopni i tytułów naukowych struktura zatrudnienia wśród pracowników naukowo-dydaktycznych i dydaktycznych Instytutu jest następująca:

• tytuł magistra – 5 pracowników;

• stopień doktora – 15 pracowników;

• stopień doktora habilitowanego – 15 pracowników;

• tytuł profesora – 3 pracowników.

e) Rozwój naukowy pracowników Instytutu jest istotny i regularny – w ciągu ostatnich pięciu lat:

• dwóm pracownikom Instytutu nadano tytuł profesora: w 2015 roku – prof. dr. hab. Remigiuszowi Foryckiemu, a w 2018 roku – prof. dr hab. Jolancie Sujeckiej-Zając;

• dziewięciu pracowników uzyskało stopień doktora habilitowanego – średni okres, jaki upływa od uzyskania stopnia doktora do uzyskania stopnia doktora habilitowanego, wynosi obecnie 10 lat i 6 miesięcy (najkrótszy czas to 6 lat);

• od 2014 roku sześć osób, które uzyskały stopień doktora na Wydziale Neofilologii UW zostało zatrudnionych w Instytucie (dr Agnieszka Dryjańska, dr Magdalena Grycan, dr Dariusz Krawczyk, dr Małgorzata Molska, dr Michał Obszyński, dr Sylwia Sawicka).

Tabela 4. Wykaz pracowników Instytutu – stan na 15 lipca 2019 r.

Pracownicy dydaktyczni i naukowo-dydaktyczni

1.

dr

Hanna Borkowska

literaturoznawstwo

2.

mgr

Elżbieta Burska

językoznawstwo

3.

dr

Anna Ciostek

językoznawstwo

4.

dr

Agnieszka Dryjańska

językoznawstwo (glottodydaktyka)

5.

dr

Sébastien Ducourtioux

językoznawstwo(glottodydaktyka)

6.

dr

Wanda Fijałkowska

językoznawstwo

7.

prof. dr hab.

Remigiusz Forycki

literaturoznawstwo

8.

dr

Magdalena Grycan

językoznawstwo

9.

dr hab.

Małgorzata Izert

językoznawstwo

10.

dr hab., prof. uczelniany

Anna Kieliszczyk

językoznawstwo

11.

dr hab.

Marcin Klik

literaturoznawstwo

12.

dr hab.

Monika Kostro

językoznawstwo

13.

mgr

Beata Kowalska

literaturoznawstwo

14.

dr

Dariusz Krawczyk

literaturoznawstwo

15.

dr

Wiesław Kroker

literaturoznawstwo

16.

dr hab.

Radosław Kucharczyk

językoznawstwo

(glottodydaktyka)

17.

dr hab.

Monika Kulesza

literaturoznawstwo

18.

prof. dr hab.

Józef Kwaterko

literaturoznawstwo

19.

dr hab.

Monika Malinowska

literaturoznawstwo

20.

dr hab., prof. uczelniany

Anna Mańkowska

językoznawstwo

21.

dr

Małgorzata Molska

językoznawstwo

(glottodydaktyka)

22.

dr

Michał Obszyński

literaturoznawstwo

23.

mgr

Helena Okęcka

językoznawstwo

24.

dr

Anna Opiela-Mrozik

literaturoznawstwo

25.

dr hab., prof. uczelniany

Elżbieta Pachocińska

językoznawstwo

26.

mgr

Pascale Peeters

literaturoznawstwo

27.

dr hab.

Ewa Pilecka

językoznawstwo

28.

dr

Kamil Popowicz

literaturoznawstwo

29.

dr

Sylwia Sawicka

literaturoznawstwo

30.

dr hab.

Maciej Smuk

językoznawstwo

(glottodydaktyka)

31.

dr hab.

Agata Sobczyk

literaturoznawstwo

32.

dr

Małgorzata Sokołowicz

literaturoznawstwo

33.

prof. dr hab.

Jolanta Sujecka-Zając

językoznawstwo

(glottodydaktyka)

34.

dr

Dorota Szeliga

literaturoznawstwo

35.

dr hab.

Krystyna Szymankiewicz

językoznawstwo

(glottodydaktyka)

36.

mgr

Krystyna Zaleska

literaturoznawstwo

37.

dr hab., prof. uczelniany

Izabella Zatorska

literaturoznawstwo

38.

dr hab.

Judyta Zbierska-Mościcka

literaturoznawstwo

Pracownicy administracyjni

39.

Wiesława Kaczmarek

40.

Janina Sas

Pracownicy Biblioteki Iberystyki, Italianistyki i Romanistyki(sekcja francuska)

41.

Magdalena Barczuk

42.

Bożenna Borówko

43.

Edyta Jachimowicz-Gaweł (Kierownik Biblioteki)

44.

Beata Just

45.

Joanna Kiwilszo

2. Profil kadry

Pracownicy dydaktyczni i naukowo-dydaktyczni Instytutu są przypisani do jednego z jego trzech zakładów: Zakładu Dydaktyki Języków Romańskich, Zakładu Językoznawstwa Romańskiego lub Zakładu Literaturoznawstwa Francuskiego. Przynależność ta ma przede wszystkim charakter naukowy, ponieważ wiąże się ze ścieżką naukową pracownika, ale w zdecydowanej większości przypadków decyduje ona również o prowadzonych zajęciach. Dotyczy to zwłaszcza osób zatrudnionych na etatach naukowo-dydaktycznych. Jak już powiedziano, tematyka zajęć, głównie seminariów licencjackich, seminariów magisterskich i seminariów tematycznych, a w mniejszym stopniu także konwersatoriów językoznawczych, kulturoznawczych i literaturoznawczych na studiach licencjackich jest związana z zainteresowaniami naukowymi pracowników i badaniami prowadzonymi w jednostce. Zajęcia translatoryczne prowadzone w ramach Praktycznej nauki języka francuskiego i zajęcia wchodzące w skład modułu przekładowego na studiach magisterskich prowadzą czynni tłumacze. Zajęcia stanowiące część modułu metodycznego prowadzą pracownicy Wydziału Psychologii UW i Wydziału Pedagogiki UW oraz filolodzy romańscy, posiadający dorobek naukowy z glottodydaktyki. Zajęcia z pedagogiki prowadzi od wielu lat zaprzyjaźniony z Instytutem dr Dobromir Dziewulak. Dodatkowo – co ważne – niektórzy łączą działalność dydaktyczną i naukową w Instytucie z pracą w warszawskich szkołach podstawowych i liceach: XVI LO im. Stefanii Sempołowskiej i XV LO im. Narcyzy Żmichowskiej (do 2016 roku dr Sylwia Sawicka była wicedyrektorem i koordynatorem sekcji dwujęzycznej w tym liceum). Od kilku lat częściej zatrudniane są osoby, które posiadają co najmniej podwójne wykształcenie. Przekłada się to wprost na możliwość bardziej interdyscyplinarnego kształcenia i wielokierunkowy dobór tematyki zajęć, np. dr Agnieszce Dryjańskiej (absolwentce radioelektroniki na Politechnice Warszawskiej i filologii romańskiej) powierzono seminarium licencjackie z lingwistyki komputerowej, dr Sébastien Ducourtioux (magisterium z ekonomii i filologii romańskiej) prowadzi zajęcia z języka francuskiego handlowego, dr hab. Monika Kostro (stopień doktora uzyskany w Instytucie Filozofii i Socjologii PAN) prowadzi zajęcia z socjolingwistyki, tematyka zajęć prowadzonych przez dr. Kamila Popowicza (romanisty i magistra nauk politycznych) dotyczy geografii i kolonizacji francuskiej, natomiast dr Małgorzata Sokołowicz (absolwentka filologii romańskiej, angielskiej i polskiej) współprowadzi zajęcia przekładowe.

Wszyscy pracownicy zatrudnieni na etatach naukowo-dydaktycznych systematycznie publikują w polskich i zagranicznych czasopismach i monografiach oraz uczestniczą w konferencjach organizowanych w kraju i za granicą (Por. Rozdział 2. „Badania naukowe….”). Trzeba powiedzieć, że także większość pracowników zatrudnionych na etatach dydaktycznych czynnie uczestniczy w życiu naukowym, czego dowodem są ich publikacje – na przykład w 2016 roku dwoje wykładowców prowadzących zajęcia z Praktycznej nauki języka francuskiego opublikowało autorskie monografie: Językowe wykładniki kształtowania postaw etycznych uczniów w nauczaniu/uczeniu się języka obcego (na przykładzie polskiego szkolnictwa katolickiego) (Dryjańska, 2016) i La tâche multimédia dans un enseignement/apprentissage hybride du FLE en philologie (Ducourtioux, 2016a). W tym samym roku ukazała się obszerna publikacja pt. Panie Prezydencie, Monsieur le Président… Formy adresatywne w polskim i francuskim dyskursie polityczno-medialnym (Kostro i Wróblewska-Pawlak, 2016).

Treść niektórych artykułów i rozdziałów autorstwa pracowników Instytutu odzwierciedla zaś naukowy wymiar ich zainteresowania kształceniem studentów, co należy traktować jako jeden ze wskaźników jego wysokiej jakości:

•  w zakresie językoznawstwa, np. La diversité linguistique de l’espace francophone: quelle place dans l’enseignement universitaire? (Pilecka, 2008b); Mowa przytoczona w analizie dyskursu – propozycje dydaktyczne dla II etapu studiów (Dutka-Mańkowska, 2016);

•  w zakresie kulturoznawstwa i literaturoznawstwa, np. Nauczanie języka obcego poprzez literaturę. Co zrobić, żeby porażkę zamienić w sukces? (Sokołowicz, 2014); E-kształcenie a humanistyka: założenia i realizacja kursu. Artystyczno-literackie życie Paryża (Krawczyk, 2015); Enseignement de la culture à l’université à l’heure du numérique – deux cas pratiques (Krawczyk, 2019 – w druku); De variables pouvant influencer la lecture en langue étrangère (Smuk, 2019 – w druku); Quand regarder fait lire. Nouveaux défis dans l’enseignement des littératures (française et francophones) (Zatorska i Sokołowicz, 2019 – w druku);

•  w zakresie nauki języka francuskiego w kontekście filologicznym, np. Studia filologiczne od poziomu A1. Strategiczny punkt widzenia (Sujecka-Zając, 2010); Quelques principes de l’enseignement bilingue au service des études philologiques pour les débutants en FLE (Szymankiewicz, 2010); Besoins communicatifs en L1 comme sourced’erreurs sociolinguistiques en LE chez les étudiants débutants en philologie romane (Sujecka-Zając, 2011); Nowy profil studenta filologii romańskiej a jego specyficzne potrzeby. Kilka słów o treningu strategicznym (Kucharczyk, 2017); Représentations envers les difficultés de la grammaire française – cas de futurs philologues polonais (Smuk, 2018);

•  w zakresie nauki specjalistycznych odmian języka francuskiego, np. Peut-on enseigner la langue de la médecine n’étant pas médecin? (Wróblewska-Pawlak, 1997); Apprentissage du français face aux défis posés par la terminologie et le jargon de l’Union européenne: eurolangue en cours de FOS (Ciostek, 2015);

•  w zakresie różnojęzycznej kompetencji i kwestii wrażliwości interkulturowej studentów, np. Kompetencja różnojęzyczna w początkowym kształceniu nauczycieli (Kucharczyk i Szymankiewicz, 2015); Mapy myśli jako narzędzie badania reprezentacji społecznych wielojęzyczności – przypadek przyszłych nauczycieli języka francuskiego (Szymankiewicz i Kucharczyk, 2016);

•  w zakresie kształcenia nauczycieli, np. monografia nosząca tytuł Przyszli nauczyciele języków obcych na drodze budowania kompetencji zawodowej. Refleksja – Uczenie się – Rozwój (Szymankiewicz, 2017);

•  w zakresie społecznych uwarunkowań studiowania na filologii romańskiej i wyzwań związanych z prowadzeniem takich studiów, np. Socjologiczny portret studentów Romanistyki UW: motywacje, wyobrażenia, plany i potrzeby (Wróblewska-Pawlak i Okęcka, 2000)[9]; Le nouveau défi des études du 2e cycle. Comment empêcher la fuite des titulaires d’une licence? (Kostro, 2010); Oczekiwania studentów a profil absolwenta warszawskiej romanistyki. Ku redefinicjom czy modyfikacjom? (Smuk, 2015).

Inne formy działalności pracowników Instytutu również obrazują ich naukowe zainteresowanie działalnością dydaktyczną na filologii romańskiej. Na przykład we wrześniu 2017 roku, z inicjatywy prof. ucz. dr hab. Izabelli Zatorskiej i dr Małgorzaty Sokołowicz, odbyła się w Instytucie międzynarodowa konferencja pt. Quand regarder fait lire. Nouveaux défis dans l’enseignement des littératures (françaiseet francophones) poświęcona nauczaniu literatury francuskojęzycznej. Monografia, będąca pokłosiem tego wydarzenia, ukaże się w 2019 roku. Pracownicy Instytutu wypowiadają się również o miejscu filologii – w szczególności filologii romańskiej – w bardziej uniwersalnym wymiarze, czego przykładem jest artykuł autorstwa prof. dr hab. Teresy Giermak-Zielińskiej pt. La philologie romane en Pologne mérite-t-elle encore son nom?

Trzeba też wspomnieć o współpracy zatrudnionych w Instytucie z różnymi instytucjami. Z jednej strony – zaproszenie do współpracy z innymi podmiotami dowodzi ich wysokich kompetencji i zaangażowania. Z drugiej strony – doświadczenia zdobyte w tym kontekście niejednokrotnie znajdują odzwierciedlenie w pracy naukowej i dydaktycznej realizowanej w macierzystej jednostce. Przede wszystkim bardzo ścisła jest współpraca z innymi polskimi romanistykami – częstokroć łączą nas z ich pracownikami relacje koleżeńskie, a nawet więzi przyjaźni. Pracownicy Instytutu prowadzą również zajęcia w innych ośrodkach romanistycznych: na Uniwersytecie w Białymstoku, na Uniwersytecie Gdańskim i na Uniwersytecie Łódzkim. Współpraca zatacza szersze kręgi i dotyczy także kierunków nieromanistycznych, na których pracownicy Instytutu prowadzą zajęcia językowe i niejęzykowe – są to: Collegium Civitas, Krajowa Szkoła Administracji Publicznej, Szkoła Biznesu Politechniki Warszawskiej, Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina, Wyższa Szkoła Bankowa. Wśród instytucji, z którymi współpracują obecnie osoby zatrudnione w Instytucie, znajdują się: Centralna Komisja Egzaminacyjna, Centrum Innowacji i Badań Edukacyjnych, Centrum Otwartej i Multimedialnej Edukacji UW, Instytut Francuski, Instytut Historyczny PAN, Ministerstwo Edukacji Narodowej, Rada Koordynacyjna ds. Certyfikacji Biegłości Językowej UW, Szkoła Edukacji Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności i UW, Uniwersytet Otwarty UW, czasopisma polskie i zagraniczne, inne placówki oświatowe (np. Centre de recherches sur les lettres romandes na Uniwersytecie w Lozannie), fundacje (np. Fundacja Lanckorońskich), muzea (np. Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie), wydawnictwa, studia nagraniowe, zagraniczne przedsiębiorstwa (np. Orange Polska, Samsung Electronics) itd. Prof. dr hab. Jolanta Sujecka-Zając kieruje kwalifikacyjnymi studiami podyplomowymi Szkoły Edukacji Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności i UW. Pracownicy Instytutu są silnie zaangażowani w prace Rady Koordynacyjnej ds. Certyfikacji Biegłości Językowej UW – od 2012 roku przewodniczy jej prof. dr hab. Jolanta Sujecka-Zając, dr hab. Radosław Kucharczyk jest jej koordynatorem merytorycznym, dr Sébastien Ducourtioux przewodniczy komisji egzaminacyjnej języka francuskiego, mgr Helena Okęcka jest weryfikatorem merytorycznym egzaminów, mgr Pascale Peeters sprawdza egzaminy pod kątem językowym, a dr Małgorzata Molska, dr Małgorzata Sokołowicz i dr Dariusz Krawczyk są autorami testów egzaminacyjnych. Prof. dr hab. Józef Kwaterko czynnie działa na rzecz promocji i popularyzacji frankofonii – jest m.in. członkiem Rady Naukowej Polskiego Towarzystwa Badań Kanadyjskich oraz Rady Naukowej i Zarządu Association Internationale des Études Québécoises (AIEQ). W uznaniu dla kompetencji i dorobku dr hab. Judyty Zbierskiej-Mościckiej powierzono jej funkcję sekretarza redakcji czasopisma Wydziału Neofilologii UW Acta Philologica. Dr hab. Monika Malinowska była zaś jedną z inicjatorek powstania na Wydziale Neofilologii UW międzyinstytutowego zespołu badawczego „Badania nad Kulturą Dawną”. Prof. dr hab. Jolanta Sujecka-Zając pełni funkcję Przewodniczącej Akademickiego Towarzystwa Romanistów Polskich „Plejada”, a dr Dariusz Krawczyk jest w nim skarbnikiem. W latach 2016–2018 funkcję wiceprzewodniczącej „Plejady” pełniła dr hab. Małgorzata Izert. Dr hab. Radosław Kucharczyk jest skarbnikiem i przewodniczącym komisji rewizyjnej w Polskim Towarzystwie Neofilologicznym. Powiedzieć też trzeba o dużym zaangażowaniu dr. hab. Radosława Kucharczyka w zadania związane z kształceniem obcojęzycznym w Polsce, m.in. jest rzeczoznawcą podręczników do nauki języka francuskiego w MEN, członkiem Rady programowej czasopisma Języki Obce w Szkole, członkiem grupy roboczej opracowującej makietę egzaminu z języka obcego nowożytnego w klasie ósmej szkoły podstawowej i egzaminu maturalnego od 2021 roku. Ekspertem merytorycznym Polskiej Komisji Akredytacyjnej (PKA) jest od 2018 roku dr hab. Maciej Smuk (wcześniej, przez wiele lat był nim prof. dr hab. Krzysztof Bogacki)[10].

Nie można w tym miejscu nie wspomnieć również o zaangażowaniu pracowników w działalność społeczną i charytatywną, m.in. dr Sylwia Sawicka jest wiceprezesem Stowarzyszenia „To Ma Sens”, zajmującego się akwaterapią dla dzieci chorych i dzieci z niepełnosprawnościami oraz szkoleniem nurków z niepełnosprawnościami.

Jak pokazują doświadczenia ostatnich lat, współpraca z instytucjami zewnętrznymi owocuje wymiernymi korzyściami z perspektywy funkcjonowania Instytutu. Niektóre z doświadczeń zdobytych w środowisku zewnętrznym znajdują odbicie w formule i jakości prowadzonych zajęć, m.in. promowaniu nowych dyscyplin, doborze tematyki kursów, sposobie ujmowania wybranych treści kształcenia, integrowaniu wiedzy akademickiej z wyzwaniami środowiska społeczno-biznesowego. Przykładem tego jest wspomniana już wcześniej współpraca grupy dydaktyków (nauczycieli, doktorantów i studentów) z Instytutem Francuskim i współpraca językoznawców z przedsiębiorstwem Samsung (dr hab. Ewa Pilecka, dr Agnieszka Dryjańska).

O rozpiętości zainteresowań i potencjału pracowników Instytutu może też świadczyć ich członkostwo w organizacjach i stowarzyszeniach naukowych – są to: L’Académie de Stanislas, Akademickie Towarzystwo Romanistów Polskich „Plejada”, Associação Brasileira de Estudos Canadenses, Association des Chercheurs et Enseignants Didacticiens des Langues Étrangères, Association des Jeunes Chercheurs Européens en Littérature Québécoise, Association des Sciences du Langage, Association européenne des Études francophones, Association Française d’Études Canadiennes, Association Internationale des Études Québécoises, Association Réforme, Humanisme et Renaisance, Centre de Recherche sur la Littérature de Voyages, Centre de recherche interuniversitaire en littérature et culture québécoises, Ci-dit. Circulation de discours, GRREA 17/18 – Groupe de Recherches sur les Représentations Européennes de l’Afrique aux XVIIe et XVIIIe siècles, Modern Language Association, Polskie Towarzystwo Badań Kanadyjskich, Polskie Towarzystwo Językoznawcze, Polskie Towarzystwo Neofilologiczne, Polskie Towarzystwo Tłumaczy Przysięgłych i Specjalistycznych TEPIS, PROF-EUROPE Stowarzyszenie Nauczycieli Języka Francuskiego w Polsce, Société Française d’Étude du Seizième Siècle, Société Internationale pour l’Étude des Femmes de l’Ancien Régime, Société de Langue et de Littérature médiévales d’Oc et d’Oïl, Société des études romantiques et dix-neuviémistes, Société Marivaux, Société Française d’Étude du Dix-huitième Siècle, Stowarzyszenie E-learningu Akademickiego, British Association for Canadian Studies, Towarzystwo Popularyzowania Wiedzy o Komunikacji Językowej „Tertium”.

Na zakończenie tej części nie można pominąć nagród, jakimi w ciągu ostatnich pięciu lat zostali uhonorowani pracownicy Instytutu. Aż czterem wykładowcom studenci przyznali nagrody dla najlepszego wykładowcy Uniwersytetu Otwartego UW – dr. Dariuszowi Krawczykowi i dr Małgorzacie Sokołowicz oraz dwóm doktorantkom: mgr Sarze del Rossi i mgr Alessi Vignioli. W 2016 roku Rektor Uniwersytetu Warszawskiego prof. ucz. dr hab. Marcin Pałys przyznał Medale 200-lecia UW szczególnie zasłużonym pracownikom UW, w tym trzem pracownikom naszego Instytutu: prof. dr hab. Teresie Giermak-Zielińskiej, prof. dr. hab. Krzysztofowi Bogackiemu i dr. hab. Radosławowi Kucharczykowi. Trzykrotnie pracownicy naukowo-dydaktyczni Instytutu otrzymali Nagrodę Rektora UW za wybitne osiągnięcia naukowe i „zasługi dla prestiżu i rozwoju UW”. W uznaniu dla zasług za popularyzowanie kultury francuskojęzycznej w Polsce w kwietniu 2014 roku dr hab. Ewie Pileckiej, ówczesnej dyrektor Instytutu, oraz dr Sylwii Sawickiej wręczono odznaczenie Kawalera Orderu Palm Akademickich (Chevalier dans l’Ordre des Palmes Académiques). W 2015 roku International Council for Canadian Studies/Conseil International d’Études Canadiennes (Ottawa, Kanada) wyróżniło prof. dr. hab. Józefa Kwaterkę Certificate of Merit/Certificat de Mérite, a w listopadzie 2018 roku Rząd Prowincji Québec przyznał mu L’Ordre des Francophones d’Amérique. W 2016 roku medalem KEN zostali uhonorowani prof. dr hab. Remigiusz Forycki i prof. dr hab. Józef Kwaterko. Od ubiegłego roku dyrekcja Instytutu typuje do medalu za długoletnią służbę pracowników, których działalność naukowa, dydaktyczna i administracyjna wyróżnia się szczególnie – są to Medal Złoty, Medal Srebrny i Medal Brązowy, a w 2017 roku otrzymały je: prof. ucz. dr hab. Izabella Zatorska, dr hab. Małgorzata Izert i dr hab. Monika Kostro. W 2016 roku mgr Pascale Peeters została uhonorowana nagrodą dla najlepszego nauczyciela akademickiego UW w dziedzinie nauk humanistycznych. Tylko trzy takie nagrody – w dziedzinie nauk przyrodniczych i ścisłych, społecznych oraz humanistycznych – zostały przyznane po raz pierwszy w historii Uczelni. Wyróżnienie to miało wyjątkowe znaczenie nie tylko dla laureatki nagrody, ale również dla promocji studiów filologicznych, zwłaszcza studiów romańskich. W udzielonym portalowi UW wywiadzie nasza koleżanka podzieliła się dydaktyczną refleksją: „Zawsze staram się pamiętać o tym, że język jest nie tylko nośnikiem obyczajowości, ale też wartości, emocji, poglądów, po prostu innych światów” (https://www.uw.edu.pl/nagroda-dydaktyczna-rektora-uw/).

Wsparcie administracyjne zapewniają pracownikom i studentom Instytutu panie Wiesława Kaczmarek i Janina Sas. Chociaż nieco inna jest specyfika ich zadań (jedna zajmuje się głównie sprawami pracowniczymi, druga obsługą studentów), to w ciągu ostatnich kilku lat udało się wypracować model pełnej wymienialności, co oznacza, że w razie nieobecności jednej z pań druga jest w stanie ją zastąpić we wszystkich zadaniach. Obie panie – poza bezcenną pomocą w sprawach administracyjnych – służą nam często radą i są wyjątkowo serdeczne.

3. Sylwetki pracownikówdydaktycznych i naukowo-dydaktycznych

HANNA BORKOWSKA

Magisterium – 1981, doktorat – 1985.

Zajęcia dydaktyczne: Język włoski z elementami sztuki; Lektorat języka włoskiego.

Zainteresowania naukowe: literaturoznawstwo włoskie; sztuka.

Najważniejsze publikacje:

Przekłady z języka włoskiego

•  Bussagli M. (2013), Galerie Rzymu. Arcydzieła malarstwa, Warszawa: Wydawnictwo Arkady.

•  Lauber R. (2014), Pinakoteka Brera w Mediolanie, Warszawa: Wydawnictwo Arkady.

ELŻBIETA BURSKA

Magisterium – 1978.

Zajęcia dydaktyczne: Praktyczna nauka języka francuskiego.

Zainteresowania naukowe: gramatyka języka francuskiego; metodyka nauczania języka francuskiego jako języka obcego.

ANNA CIOSTEK

Magisterium – 1989, doktorat – 2017.

Zajęcia dydaktyczne: Język handlowy; Praktyczna nauka języka francuskiego; Przekład na język polski; Tłumaczenie ustne.

Zainteresowania naukowe: tłumaczenia; terminologia Unii Europejskiej; kulturemy.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Ciostek A. (2014), L’ eurolangue et sa productivité: quelques tendances [w:] Śliwa D. (red.) „Roczniki Humanistyczne”, tom LXII, KUL, Lublin, 65–77.

•  Ciostek A. (2015), Titres officiels français et polonais des directives européennes et ce qu’on en fait dans l’emploi courant [w:] Wróblewska-Pawlak K., Sujecka-Zając J., Pachocińska E. (red.), Regards sur l’ oral et l’ écrit, Warszawa: WUW, 25–33.

•  Ciostek A. (2015), Apprentissage du français face aux défis posés par la terminologie et le jargon de l’Union européenne: eurolangue en cours de FOS [w:] Sowa M. (red.), Enseignement/apprentissage du français face aux défis de demain, Lublin: Werset, 135–146.

AGNIESZKA DRYJAŃSKA

Magisterium – radioelektronika (Politechnika Warszawska) – 1994, magisterium – filologia romańska(Instytut Romanistyki Uniwersytet Warszawski) – 2010, doktorat – 2015.

Zajęcia dydaktyczne: Praktyczna nauka języka francuskiego; Seminarium dyplomowe z zakresu lingwistyki komputerowej.

Zainteresowania naukowe: wczesnoszkolne nauczanie języków obcych; wykorzystanie technologii informacyjnych w nauczaniu języków obcych; rozwijanie kompetencji interkulturowej poprzez nauczanie słownictwa w perspektywie kontrastywnej w oparciu o badania korpusowe.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Dryjańska A. (2013), Kształtowanie postaw etycznych uczniów na lekcji języka obcego w szkołach katolickich [w:] Stańczyk J., Nowikiewicz E. (red.), Dydaktyka językowa a kompetencje ogólne, Bydgoszcz: Nauczycielskie Kolegium Języków Obcych, 197–211.

•  Dryjańska A. (2014), Sukces dydaktyki języków obcych w kolegiach jezuickich [w:] Karpeta-Peć B., Kucharczyk R., Smuk M., Torenc M. (red.), Wyznaczniki sukcesu nauczyciela i ucznia w glottodydaktyce, Warszawa: Instytut Germanistyki UW i Instytut Romanistyki UW, 219–231.

•  Dryjańska A., Wawrzonek K. (2014), Dydaktyczne wykorzystanie sensomotorycznej aktywności dziecka na lekcji języka obcego [w:] „Języki Obce w Szkole”, 04/2014, 85–90.

•  Dryjańska A. (2016), Językowe wykładniki kształtowania postaw etycznych uczniów w nauczaniu/uczeniu się języka obcego (na przykładzie polskiego szkolnictwa katolickiego), Warszawa: Instytut Romanistyki UW.

•  Dryjańska A. (2016), Słowa–wartości: interkulturowość ukryta w językach [w:] Smuk M., Sobańska J. (red.), Rozwijanie kompetencji międzykulturowej w różnych kontekstach glottodydaktycznych, „Neofilolog”, 2016,46 (2), 37–51.

SÉBASTIEN DUCOURTIOUX

Magisterium – ekonomia (Wyższa Szkoła Handlu Zagranicznego w Dunkierce) – 1997, magisterium – filologia romańska(Instytut Romanistyki Uniwersytet Warszawski) – 2010, doktorat – 2015.

Zajęcia dydaktyczne: Praktyczna nauka języka francuskiego; Seminarium tematyczne z zakresu ekonomii.

Zainteresowania naukowe: rozwijanie kompetencji transwersalnych poprzez e-learning.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Ducourtioux S. (2016), Creating an e-learning module to help language teaching: an example of Development Research [w:] Smyrnova-Trybulska E. (red.), E-learning, vol. 8 – E-learning Methodology-Implementation and Evaluation, Katowice-Cieszyn: Studio NOA, 441–450.

•  Ducourtioux S. (2016), La tâche multimédia dans un enseignement/apprentissage hybride du FLE en philologie, Varsovie: Publications de l’Institut d’études romanes de l’Université de Varsovie.

•  Ducourtioux S. (2017), Why using blended learning to help language teaching [w:] Collection of scholarly papers of Dniprovsk State Technical University, numer specjalny – Proceedings of International conference Innovations in higher education–2017, Dniprovsk, 32–38.

WANDA FIJAŁKOWSKA

Magisterium – 1998, doktorat – 2003.

Zajęcia dydaktyczne: Gramatyka kontrastywna; Gramatyka opisowa języka francuskiego; Konwersatoria i seminaria tematyczne z zakresu językoznawstwa; Metodologia badań w językoznawstwie; Praktyczna nauka języka francuskiego; Wybrane problemy badawcze w językoznawstwiwe.

Zainteresowania naukowe: badania nad prefiksacją wymienną w języku polskim i francuskim; badania nad adekwatnością pojęć modyfikacji i mutacji w rozumieniu M. Dokulila; redefinicja cząstek słowotwórczych, m.in. prefiksoidu.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Fijałkowska W. (2015), Ce qui est et ce qui n’est pas un dérivé adjectival modificatif en polonais et en français [w:] Wróblewska-Pawlak K., Kieliszczyk A. (red.), L’intensification et ses différents aspects, Warszawa: WUW, 17–28.

•  Fijałkowska W. (2015), Limites de la modification dans les substantifs dénominaux polonais et français [w:] Pilecka E., Kieliszczyk A. (red.), Être philologue. Études dédiées à Teresa Giermak-Zielińska, Warszawa: WUW, 69–79.

•  Fijałkowska W. (2016), La dérivation par échange de préfixes en tant que problème de recherche en linguistique contrastive [w:] „Kwartalnik Językowy”, LXIII, zeszyt 4/2016, 500–506.

•  Fijałkowska W., La comparaison des dérivés français et polonais comme un test d’universalité d’une technique de construction de mots [w:] „Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska”, 87– –96 (w druku).

REMIGIUSZ FORYCKI

Magisterium – 1973, doktorat – 1977, habilitacja – 1987, profesura – 2015.

Zajęcia dydaktyczne: Konwersatoria kierunkowe, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu literaturoznawstwa i helwetologii.

Zainteresowania naukowe: historia literatury francuskiej ze szczególnym uwzględnieniem XIX wieku, polityczno-kulturalne stosunki francusko-rosyjsko-polskie.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Forycki R. (2013), Podróż do Rosji. Spór o imperium carów (1761–1839), Warszawa: WUW.

•  Forycki R. (2013), Jean Potocki et la Russie ou l’identité en crise [w:] Jean Potocki: pérégrinations, Toulouse: Presses Universitaires du Mitrail, 61–67.

•  Forycki R. (2013), Stendhal et le docteur Gall [w:] Médecine et littérature”, Varsovie: Publications de l’Institut d’études romanes de l’Université de Varsovie, 85–97.

•  Forycki R. (2015) Astolphe de Custine i jego Rosja w roku 1839 [w:] „Przegląd Wschodni”, Warszawa.

MAGDALENA GRYCAN

Magisterium – 2011, doktorat – 2017.

Zajęcia dydaktyczne: Fonetyka języka francuskiego; Gramatyka opisowa języka francuskiego; Praktyczna nauka języka francuskiego; Seminaria tematyczne z zakresu socjolingwistyki i kinematografii francuskiej.

Zainteresowania naukowe: badania nad tożsamością i akulturacją imigrantów; związki języka i tożsamości; współczesna tożsamość żydowska.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Grycan M. (2013), O skomplikowanej sytuacji językowej Żydów żyjących w Polsce w okresie międzywojennym, „Acta Philologica”, 44.

•  Grycan M. (2016), Zakazane słowo »Żyd« – o ukrywaniu tożsamości żydowskiej w rodzinach po Zagładzie w świetle wywiadów z przedstawicielami drugiego pokolenia [w:] Chymkowski R., Koprowicz A. (red.), Pongo, tom XVIII, Ukryte w kulturze, Katowice-Warszawa: Stowarzyszenie Katedra Kultury, 197–213.

•  Grycan M. (2016), »Nie podarowałam dzieciom języka polskiego«. O transmisji językowej i wielojęzycznej edukacji w sytuacji emigracji na przykładzie rodzin emigrantów żydowskich z Polski [w:] Jaroszewska A., Karpeta-Peć P., Smuk M., Sobańska J., Sujecka-Zając J. (red.), Wielojęzyczność i międzykulturowość na lekcji języka obcego, Warszawa: Instytut Germanistyki UW i Instytut Romanistyki UW, 215–231.

•  Grycan M. (2016), Kręgi obcości. O doświadczeniu nieprzynależności w świetle wywiadów z polskimi Żydami/Polakami pochodzenia żydowskiego emigrującymi do Francji w latach 1967–1980 [w:] Korczyński T., Orla-Bukowska A. (red.), Obcy w labiryncie kultur, Warszawa: Warszawskie Wydawnictwo Socjologiczne, 195–209.

MAŁGORZATA IZERT

Magisterium – 1991, doktorat – 2002, habilitacja – 2016.

Zajęcia dydaktyczne: Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu językoznawstwa; Leksykologia; Wstęp do językoznawstwa; Zarys historii języka francuskiego.

Zainteresowania naukowe: semantyka i morfologia leksykalna, frazeologia (ze szczególnym uwzględnieniem zjawiska intensyfikacji i kwantyfikacji), językoznawstwo korpusowe.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Izert M. (2014), Les préfixes supra- et hypra- comme intensificateurs de la propriété en français familie [w:] L’Information grammaticale, 140, Paris: Éditions Peeters, 32–38.

•  Izert M. (2015), La construction préfixale de forte intensité en français contemporain, Łask: Oficyna Wydawnicza Leksem.

•  Izert M. (2016), La valeur du suffixe -issime en français du XXIe siècle [w:] Krzyżanowska A., Wołowska K. (red.), Les émotions et les valeurs dans la communication I. Découvrir l’univers de la langue, Frankfurt am Main: Peter Lang, 101–108.

•  Izert M. (2016), Remarques sur un peu modificateur de trop Adj./Adv. ou de très Adj./Adv. [w:] Miziołek M., Romero C. (red.), L’intensité entre langue et discours, „Revue du GERFLINT: Synergies Pologne”, 13/2016, 11–27.

•  Izert M., Pilecka E. (2018), Quelques moyens d’intensification »non-standard« et leurs usages en français contemporain: une recherche sur corpus [w:] Blanco X., Sfar I. (red.), Lexicologie(s): approches croisées en sémantique lexicale, série Linguistic Insights, Bern: Peter Lang, 67–89.

ANNA KIELISZCZYK

Magisterium – 1985, doktorat – 1996, habilitacja – 2007.

Zajęcia dydaktyczne: Gramatyka opisowa języka francuskiego; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu językoznawstwa.

Zainteresowania naukowe: analiza specyfiki gatunku prasowego „Listy czytelników”; wybrane zagadnienia z teorii interakcji, np. uwidocznienie relacji pomiędzy uczestnikami interakcji w tekście; ewolucja wyrażeń rytualnych otwarcia i zamknięcia interakcji w językach polskim i francuskim; badanie funkcjonowania konektorów w dyskursie (zwłaszcza konektorów przeciwstawienia i przyczyny).

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Kieliszczyk A. (2013), L’ analyse interactive de textes monologaux choisis sur l’exemple de l’avant-propos [w:] Représentations du sens linguistique, 5, Chambéry: Université de Savoie, 323–332.

•  Kieliszczyk A., Pachocińska E. (2014), L’ analyse du discours: de la théorie à la pratique, Warszawa: WUW.

•  Kieliszczyk A. (2015), La perception de l’autre ou les relations entrel’auteur et le lecteur. L’exemple de l’avant-propos et du courrier des lecteurs [w:] Muryn T., Mejri S. (red.), Linguistique du discours: de l’intra- à l’interphrastique, Frankfurt am Main-Bern-Bruxelles-New York-Oxford-Warszawa- Wien: Peter Lang,191–204.

•  Kieliszczyk A. (2015), Le courrier des lecteurs sur l’internet [w:] Wróblewska-Pawlak K., Sujecka-Zając J., Pachocińska E. (red.), Regards sur l’ oral et l’ écrit, Warszawa: WUW, 80–88.

•  Kieliszczyk A. (2016), L’évaluation et les émotions dans le courrier des lecteurs [w:] Krzyżanowska A., Wołowska K. (red.), Les émotions et les valeurs dans la communication. Entrer dans l’univers du discours, Frankfurt am Main-Bern-Bruxelles-New York-Oxford-Warszawa-Wien: Peter Lang, 93–102.

MARCIN KLIK

Magisterium – 2000, doktorat – 2004, habilitacja – 2016.

Zajęcia dydaktyczne: Analiza tekstu literackiego; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu literaturoznawstwa; Wstęp do literaturoznawstwa.

Zainteresowania naukowe: teorie mitu literackiego; tożsamość narracyjna; wykorzystanie metod literaturoznawczych w psychologii narracyjnej.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Klik M., Zych J. (red.) (2014), Palingeneza mitu w literaturze XX i XXI wieku, Warszawa: WUW.

•  Klik M. (2015), The Crisis of the Notion of Literary Myth in French Literary Studies [w:] Lipscomb A., Losada J.M. (red.), Mythsin Crisis. The Crisis of Myth, Cambridge: Cambridge Scholars Publishing, 91–102.

•  Klik M. (2016), Jak zdefiniować mit literacki, czyli o (rozwiązanym) problemie francuskich literaturoznawców [w:] „Przegląd Humanistyczny”, 2016/1, 147–157.

•  Klik M. (2016), Teorie mitu. Współczesne literaturoznawstwo francuskie (1969–2010), Warszawa: WUW.

MONIKA KOSTRO

Magisterium – 1997, doktorat z socjologii (Instytut Filozofii i Socjologii PAN) – 2005, habilitacja – 2019.

Zajęcia dydaktyczne: Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu językoznawstwa, socjolingwistyki i analizy dyskursu; Praktyczna nauka języka francuskiego; Wstęp do językoznawstwa.

Zainteresowania naukowe: analiza dyskursu polityczno-medialnego – reprezentacje polityki i płci; językowe środki kreowania wizerunku polityka (m.in. formy adresatywne i mowa przytoczona).

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Kostro M. (2014), Łagodny uśmiech żelaznych dam…Argument płci w dyskursie o kobietach politykach w prasie społeczno-politycznej [w:] „Socjolingwistyka”, 28, 165–186.

•  Kostro M. (2015), La France en quête de confiance: la construction des émotions dans les vœux des hommes politiques pour la nouvelle année [w:] „Studia Romanica Posnaniensia”, XLII/4, 47–62.

•  Kostro M. (2015), L’image de l’homme politique construite à travers le décryptage médiatique de son discours: vers un ethos postdiscursif? [w:] K. Wróblewska-Pawlak, J. Sujecka-Zając, E. Pachocińska (red.), Regards sur l’oral et l’écrit, Warszawa: WUW, 89–98.

•  Kostro M., Wróblewska-Pawlak K. (2016), Panie Prezydencie, Monsieur le Président... Formy adresatywne w polskim i francuskim dyskursie polityczno-medialnym, Warszawa: WUW.

•  Dutka-Mańkowska A., Kostro M. (red.) (2017), Le discours représenté dans les genres écrits et oraux, Lublin: Werset.

BEATA KOWALSKA

Magisterium – 1982.

Zajęcia dydaktyczne: Listy dialogowe; Praktyczna nauka języka francuskiego; Przekład na język francuski.

Zainteresowania naukowe: francuskojęzyczna proza Maghrebu.

DARIUSZ KRAWCZYK

Magisterium – 2001, doktorat – 2007.

Zajęcia dydaktyczne: Historia i kultura Francji; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu literaturoznawstwa i kulturoznawstwa.

Zainteresowania naukowe: literatura francuskiego renesansu; poezja pierwszego renesansu francuskiego (1500–1550); renesansowa poezja religijna.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Krawczyk D. (2018), Mroczne pejzaże miłości w stancach Agrippy d’Aubigné [w:] „Acta Philologica”, 52, 69–79.

•  Krawczyk D. (2017), Więzienie miłości i uwięzienie w poezji. Alegoryczna architektura miłosna Małgorzaty z Nawarry [w:] Literatura a architektura, Kraków-Warszawa: Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie, Uniwersytet Warszawski, 75–89.

•  Krawczyk D. (2017), Z niemych i martwych zrobię je mówiące i żywe. O statusie obrazu i poezji w Imaginacji poetyckiej Barthélemy Aneau [w:] Literatura a malarstwo, Kraków-Warszawa: Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie, Uniwersytet Warszawski, 87–102.

•  Krawczyk D. (2016), Antéros évangélique. Esthétique du discours érotique de François Habert [w:] L’Unique change de scène – Écritures spirituelles et discours amoureux (XIIe–XVIIe siècle), Paryż: Classiques Garnier 287–301.

•  Krawczyk D. (2014), Les préceptes de la lecture évangéliquedans la poésie religieuse de Charles Fontaine [w:] Charles Fontaine: un humaniste parisien à Lyon, Genève: Droz, 73–84.

WIESŁAW KROKER

Magisterium – 1991, doktorat – 2000.

Zajęcia dydaktyczne: Historia literatury francuskiej XX w.; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu literaturoznawstwa; Metodologia badań w literaturoznawstwie; Praktyczna nauka języka francuskiego; Tłumaczenie pisemne.

Zainteresowania naukowe: najnowsza francuska proza narracyjna (w szczególności Patrick Modiano); najnowsza proza narracyjna Belgii francuskojęzycznej (w szczególności François Emmanuel i Stéphane Lambert).

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Kroker W. (red.) (2015), Apollinaire à travers l’Europe, Warszawa: WUW.

•  Kroker W., Sobczyk A. (red.) (2016), L’ écriture entre mémoire et oubli. Hommage à Krystyna Kasprzyk, Warszawa: Instytut Romanistyki UW.

•  Kroker W., Zbierska-Mościcka J. (red.) (2018), Le roman de l’extrême contemporain: formes, esthétiques, généaologies (domaine français et francophone), „Kwartalnik Neofilologiczny” , 3/2018.

RADOSŁAW KUCHARCZYK

Magisterium – 2005, doktorat – 2010, habilitacja – 2018.

Zajęcia dydaktyczne: Dydaktyka języków obcych w klasach 0–3/4–8; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu dydaktyki języków obcych; Ocenianie i jego formy; Praktyczna nauka języka francuskiego; Rozwijanie kompetencji językowych.

Zainteresowania naukowe: implementacja założeń europejskiej polityki językowej do polskiego systemu oświaty (uczenie się i nauczanie języków obcych); rola kompetencji różnojęzycznej w procesie uczenia się i nauczania języków tercjalnych; testowanie kompetencji językowych (ze szczególnym uwzględnieniem językowych działań mediacyjnych).

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Kucharczyk R. (2014), Développer la compétence pragmatique à l’oral dans l’enseignement/apprentissage des langues (exemple du FLE), Varsovie: Publications de l’Institut d’études romanes de l’Université de Varsovie.

•  Kucharczyk R. (2018), Nauczanie języków obcych a dydaktyka wielojęzyczności (na przykładzie francuskiego jako drugiego języka obcego), Lublin: Werset.

MONIKA KULESZA

Magisterium (Paris IV Sorbonne) – 1987, doktorat – 2000, habilitacja – 2011.

Zajęcia dydaktyczne: Historia i kultura Francji; Historia literatury francuskiej XVII–XVIII w.; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu literaturoznawstwa.

Zainteresowania naukowe: francuski teatr kobiet XVII–XVIII w.; francuska literatura epistolarna.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Kulesza M. (2014), Quand les érudits sont amis: exemple de la correspondance de Jean Chapelain avec Nicolas Heinsius [w:] Daumas M. (red.), L’ amitié dans les écrits du fort privé et les correspondances du Moyen-Age à 1914, Pau: Presses Universitaires de Pau et des Pays de l’Adour, 97–109.

•  Kulesza M. (2014), L’ auteur, le personnage, le lecteur dans les Lettres galantes de Monsieur le Chevalier d’Her*** [w:] Chrobak M., Kornhauser J., Rapak W. (red.), L’ auteur, le personnage, le lecteur dans les lettres romanes, Kraków: Księgarnia Akademicka, 159–168.

•  Kulesza M. (2016), Przemiany bohatera heroicznego na przykładzie Brutusa Catherine Bernard i Brutusa Woltera [w:] Przejścia i przemiany w dawnych literaturach romańskich, Warszawa: WUW, 55–63.

•  Kulesza M. (2017), La correspondance de Jean Chapelain: témoignage de l’ amitié sincère et utilitaire entre les hommes de lettres [w:] Romanica Wratislaviensia, LXIV – Amitié, 35–45.

•  Kulesza M. (2017), Teatr Françoise Pascal, czyli o pociesznych wykwintnisiach przed Molierem [w:] Malinowska M. (red.), Kobieta w kulturze i literaturze – od antyku po XXI wiek, Warszawa: Instytut Romanistyki UW, 135–143.

JÓZEF KWATERKO

Magisterium 1975, doktorat – 1986, habilitacja – 1999, profesura – 2009.

Zajęcia dydaktyczne: Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu literaturoznawstwa i frankofonii.

Zainteresowania naukowe: literatura a dyskurs społeczny; literatury frankofońskie Ameryk (Québec, Kanada francuska, Haiti, francuskie Antyle i Gujana); frankofońska powieść na Haiti.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Kwaterko J. (2013), Au-delà de l’altérité: complicités migrantes à travers le dialogue épistolaire entre les écrivains haïtiens et québécois [w:] Lindberg S. (red.), Le roman migrant au Québec et en Scandinavie. The Migrant Novel in Quebec and Scandinavia. Performativité, conflits signifiants et créolisation/Performativity, Meaningful Conflicts and Creolization, Franfurt am Main-Bern-Bruxelles-New York-Oxford-Warszawa-Wien: Peter Lang, 63–73.

•  Kwaterko J. (2016), Violence et altérité dans Éthel et le terroriste de Claude Jasmin [w:] „Interfrancophonies”, vol. 7/2016, 1–11.

•  Kwaterko J. (2017), L’humour: la maladie infantile de Parti pris [w:] Dupuis G., Larose K., Rondeau F., Schwartzwald R. (red.), Avec ou sans Parti pris. Le legs d’une revue, Québec: Nota bene, 407–422.

•  Kwaterko J. (2017), Le »nègre debout«: l’esprit du jazz et du blues chez les poètes de la Harlem Renaissance américaine et de la Négritude franco-caribéenne” [w:] „Romanica Cracoviensia”, vol. XVII, 2/2017, 125–135.

•  Majer K., Fruzińska J., Kwaterko J., Ravvin N. (red.) (2018), Kanade, di Goldene Medine: Perspectives on Canadian Jewish Literature and Culture Perspectives sur la littérature et la culture juives canadiennes, Amsterdam-Leyden: Brill-Rodopi, coll. Francopolyphonies, vol. 25, VIII.

MONIKA MALINOWSKA

Magisterium – 2002, doktorat – 2006, habilitacja – 2014.

Zajęcia dydaktyczne: Historia i kultura Francji; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu literaturoznawstwa.

Zainteresowania naukowe: spór o kobiety w dawnej Francji; kultura oraz literatura epoki ancien régime’u.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Malinowska M. (2013), François Poulain de la Barre (1647–1723) wobec zagadnień swojej epoki, Warszawa: Elipsa.

•  Malinowska M. (2016), François Poulain de la Barre et sonœuvreoubliée, Saarbrücken: Éditions Universitaires Européennes.

•  Malinowska M. (2016), Czy Francja Ludwika XIV interesowała się swoimi sąsiadami zza Renu? [w:] Kolago L. (red.), „Studia Niemcoznawcze”, 57, 69–79.

•  Malinowska M. (red.) (2017), Kobieta w kulturze i literaturze – od antyku po XXI wiek, Warszawa: Instytut Romanistyki UW.

•  Malinowska M. (2017), Poulain de la Barre, un linguiste oublié [w:] Pellegrin M.-F. (red.), François Poulain de la Barre – égalité, radicalité, modernité, Paris: Vrin, 97–113.

ANNA MAŃKOWSKA

Magisterium – filologia romańska (Instytut Romanistyki UW) – 1977, magisterium – filologia włoska (Katedra Italianistyki UW) – 1979, doktorat – 1990, habilitacja – 2000.

Zajęcia dydaktyczne: Fonetyka języka francuskiego; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu językoznawstwa i przekładu; Metodologia badań w językoznawstwie; Podstawy przekładu i lektura tekstów; Przekład a badania kontrastywne.

Zainteresowania naukowe: analiza dyskursu, zwłaszcza dyskursu medialnego; zagadnienia przekładu – w powiązaniu z problematyką mowy przytoczonej i subiektywności w dyskursie – badania kontrastywne francusko-polskie.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Dutka-Mańkowska A. (2013), De l’ opposition à la colère: protester et ses équivalents polonais en contexte” [w:] Chuquet H., Nita R., Valetopoulos F. (red.), Des sentiments au point de vue: études de linguistique contrastive, Rennes: Presses Universitaires de Rennes, coll. Rivages Linguistiques, 79–94.

•  Dutka-Mańkowska A. (2015), L’ attitude énonciative d’ opposition introduite par mais – l’ approche contrastive français-polonais, „Roczniki Humanistyczne”, LXIII, 5, 7–20.

•  Dutka-Mańkowska A. (2016), Le démonstratif comme marqueur d’un point de vue subjectif en français et sa traduction en polonais [w:] Wołowska K., Krzyżanowska A. (red.), Les valeurs et les émotions dans la communication I. Découvrir l’univers de la langue, Frankfurt am Main-Bern-Bruxelles-New York-Oxford-Warszawa-Wien: Peter Lang, 35–44.

•  Dutka-Mańkowska A. (2017), Le segment contextualisant annonceur du discours cité – l’interprétation des textes littéraires français traduits en polonais [w:] Dutka-Mańkowska A., Kostro M. (red.), Le discours représenté dans les genres écrits et oraux, Lublin: Werset, 57–73.

•  Dutka-Mańkowska A., Kostro M. (red.) (2017), Le discours représenté dans les genres écrits et oraux, Lublin: Werset.

MAŁGORZATA MOLSKA

Magisterium – 2006, doktorat – 2014.

Zajęcia dydaktyczne: Praktyczna nauka języka francuskiego.

Zainteresowania naukowe: ocenianie kształtujące; certyfikacja; dydaktyka ortografii dźwięku języka obcego w pracy z uczniem o szczególnych potrzebach edukacyjnych; rozwijanie umiejętności rozumienia ze słuchu.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Molska M. (2015), W poszukiwaniu inspiracji dydaktycznych – ocenianie kształtujące [w:] „Języki Obce w Szkole”, 4/2015, 77–80.

•  Molska M. (2014), Matura dwujęzyczna w 2015 roku [w:] „Języki Obce w Szkole”, 6/2014, 69–76.

•  Molska M. (2012), Évaluation formative – défi de l’avenir [w:] Tomaszkiewicz T., Vetulani G. (red.), L’ apport linguistique et culturel français à l’Europe. Du passé aux défis de l’avenir, Łask: Oficyna Wydawnicza Leksem, 301–311.

MICHAŁ OBSZYŃSKI

Magisterium – 2004, master 2 (Paris XIII) – 2005, doktorat – 2014.

Zajęcia dydaktyczne: Praktyczna nauka języka francuskiego.

Zainteresowania naukowe: socjokrytyka w zakresie literatury frankofońskiej; frankofoński rynek wydawniczy.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Obszyński M. (2016), Manifestes et programmes littéraires aux Caraïbes francophones. En/jeux idéologiques et poétiques, Lejda: Brill/Rodopi.

•  Obszyński M. (2016), Entre l’indifférence et la »littérature-monde en français«: la place des écrivains québécois sur le marché du livre en France au début du XXIe siècle [w:] „Études canadiennes/Canadian studies. Revue interdisciplinaire des etudes canadiennes en France”, 81/2016, 71–84.

•  Obszyński M. (2017), Vers une francophonie littéraire en manifestations: le festival Étonnants Voyageurs et les Rencontres québécoises en Haïti [w:] „Il Tolomeo”, 19/2017, 83–98.

HELENA OKĘCKA

Magisterium – 1975.

Zajęcia dydaktyczne: Praktyczna nauka języka francuskiego.

Zainteresowania naukowe: nauczanie wymowy/fonetyki i sprawności mówienia w języku francuskim.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Okęcka H. (2013), Studia romanistyczne na UW dla osób nieznających francuskiego [w:] „Języki Obce w Szkole”, 2013/01, 42–45.

ANNA OPIELA-MROZIK

Magisterium – 2005, doktorat – 2011.

Zajęcia dydaktyczne: Analiza tekstu literackiego; Filozofia francuska; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu literaturoznawstwa.

Zainteresowania naukowe: komparatystyka interdyscyplinarna – związki literatury z muzyką; krytyka muzyczna uprawiana przez pisarzy i poetów; twórczość francuskich symbolistów ze szczególnym uwzględnieniem Mallarmégo.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Opiela A. (2015), La Musique dans la pensée et dans l’œuvre de Stendhal et de Nerval, Paris: Honoré Champion.

•  Opiela-Mrozik A. (2016), Du jeu au non-jeu. Le personnage du musicien romantique en mouvement [w:] Le jeu dans tous ses états. Études dix-neuviémistes, Frankfurt am Main: Peter Lang, 141–152.

•  Opiela-Mrozik A. (2017), „Mallarmé et la musique dissimulée [w:] „Écho des études romanes”, tom 2, zeszyt XIII, 81–92.

•  Opiela-Mrozik A. (2017), Mallarmé, Valéry et le silence (dés)incarné [w:] Le silence en mots, les mots en silence, „Quêtes littéraires”, 8, 82–92.

•  Opiela-Mrozik A., (2017), Nieustające powroty. O literackim i artystycznym odkrywaniu Mallarmégo [w:] „Przegląd Humanistyczny”, tom 4, zeszyt 61, 163–171.

ELŻBIETA PACHOCIŃSKA

Magisterium – 1979, doktorat z nauk politycznych (Wydz. Dziennikarstwa i Nauk Politycznych UW) – 1992, habilitacja – 2002.

Zajęcia dydaktyczne: Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu językoznawstwa; Wstęp do językoznawstwa.

Zainteresowania naukowe: analiza dyskursu; język polemiki; dyskurs społecznie zaangażowany we francuskiej przestrzeni publicznej; dyskursywna konstrukcja znaczenia społecznego.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Pachocińska E. (2015), Les communiqués dans les débats politiques [w:] Mémoires de la Société Néophilologique de Helsinki, Société Néophilologique, t. XCIII, 247–259.

•  Pachocińska E. (2016), Les slogans d’auto-identification comme énoncés d’émotions et de valeurs [w:] Krzyżanowska A., Wołowska K. (red.), Les émotions et les valeurs dans la communication. Entrer dans l’univers du discours, Frankfurt am Main-Bern-Bruxelles-New York-Oxford-Warszawa-Wien: Peter Lang, 39–48.

•  Pachocińska E. (2016), La construction du message dans les discours sur la crise des migrants [w:] Cook J., Wysłobocki T. (red.), Orbis Linguarum, Au carrefour des sens 2, vol. 45, Dresden-Wrocław-Neisse Verlag: Oficyna Wydawnicza ATUT, 109–120.

•  Pachocińska E. (2017), Le rôle de l’intox dans la construction de l’ethos de Marine Le Pen pendant la campagne présidentielle en France 2017 [w:] „Studia Romanica Posnaniensia”, 44/3, 121–136.

•  Pachocińska E. (2017), La parole polémique représentée dans l’interview politique [w:] Dutka-Mańkowska A., Kostro M. (red.), Le discours représenté dans les genres écrits et oraux, Lublin: Werset, 149–160.

PASCALE PEETERS

Magisterium – 1985.

Zajęcia dydaktyczne: Praktyczna nauka języka francuskiego; Konwersatoria i seminaria tematyczne z zakresu kulturoznawstwa (Belgia).

Zainteresowania naukowe: gry i kultura w dydaktyce.

EWA PILECKA

Magisterium – 1988, doktorat – 1998, habilitacja – 2011.

Zajęcia dydaktyczne: Fonetyka języka francuskiego; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu językoznawstwa.

Zainteresowania naukowe: środki intensyfikacji w języku polskim i francuskim; nauczanie fonetyki języka francuskiego na poziomie uniwersyteckim.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Pilecka E. (2014), Quelques remarques sur un complément circonstanciel qui n’en est pas toujours un [w:] „Travaux de linguistique”, 68, 49–63.

•  Pilecka E. (2015). Le pourquoi et le comment des verbes intensifieurs en discours [w:] Kieliszczyk A., Wróblewska-Pawlak K. (red.), L’intensification et ses différents aspects, Warszawa: Instytut Romanistyki UW, 117–131.

•  Pilecka E. (2015), Propositions pour un dictionnaire des moyens d’intensification [w:] „Studia Romanica Posnaniensia”, XLII(1), 83–96.

•  Pilecka E., Rudawska J. (2018). Des pieds à la tête: l’expression des émotions à travers le corps (et à travers le corpus) [w:] Nita R., Valetopoulos F. (red.), L’expression des sentiments: de l’analyse linguistique aux applications, Rennes: Presses universitaires de Rennes, 117–131.

•  Izert M., Pilecka E. (2018), Quelques moyens d’intensification »non-standard« et leurs usages en français contemporain: une recherche sur corpus [w:] Blanco X., Sfar I. (red.), Lexicologie(s): approches croisées en sémantique lexicale, série Linguistic Insights, Bern: Peter Lang, 67–89.

KAMIL POPOWICZ

Magisterium – filologia romańska (Instytut Romanistyki UW) – 2002, magisterium – nauki polityczne (Wydz. Dziennikarstwa i Nauk Politycznych UW) – 2002, doktorat – 2007.

Zajęcia dydaktyczne: Filozofia francuska; Historia i kultura Francji; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu literaturoznawstwa; Praktyczna nauka języka francuskiego; Wstęp do literaturoznawstwa.

Zainteresowania naukowe: historia idei w pierwszej połowie XIX w. (Lamarck, Mme de Staël, Saint-Simon); historia kolonizacji francuskiej (saintsimoniści w koloniach).

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Popowicz K. (2013), Madame de Staël, Warszawa: Collegium Civitas Press.

•  Popowicz K. (2018), Saint-Simon i saintsimoniści – od rewolucji do kolonizacji. Historia pewnej religii (1803–1870), Warszawa: WUW.

•  Popowicz K. (2016), Ewolucja mitu dobrego dzikusa w dziełach Jeana de Crèvecoeura przed i po rewolucji francuskiej [w:] Przejścia i przemiany w dawnych literaturach romańskich, Warszawa: WUW.

•  Popowicz K. (2016), Ternary nature of man in the light of Gödel’s incompleteness theorems and Penrose’s theory of consciousness [w:] Bielska-Krawczyk J., Żurawska A. (red.), Homo Spiritualis of the 20th and the 21stcenturies, aux XXe et XXIe siècles, Kraków: Wydawnictwo Libron, 67–74.

•  Popowicz K. (2016), Un cas particulier de la mémoire: Arthur de Gobineau et son œuvre [w:] Kroker W., Sobczyk A. (red.), L’écriture entre mémoire et oubli. Hommage à Krystyna Kasprzyk, Warszawa: Instytut Romanistyki UW.

SYLWIA SAWICKA

Magisterium – 1996, doktorat – 2009.

Zajęcia dydaktyczne: Praktyczna nauka języka francuskiego; Tłumaczenie.

Zainteresowania naukowe: literatura frankofońska pozaeuropejska; szczególnie literatura Quebecu.

MACIEJ SMUK

Magisterium – 2002, doktorat – 2010, habilitacja – 2016.

Zajęcia dydaktyczne: Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu dydaktyki języków obcych; Podstawy dydaktyki; Praktyczna nauka języka francuskiego; Psychopedagogiczne zagadnienia dydaktyki.

Zainteresowania naukowe: psychologiczne, społeczne i kulturowe uwarunkowania nauki języków obcych; świadomość i samoświadomość w uczeniu się; kształcenie uniwersyteckie na filologiach.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Smuk M. (2016), Od cech osobowości do kompetencji savoir-être – rozwijanie samoświadomości w nauce języków obcych. Lublin-Warszawa: Werset-Instytut Romanistyki UW.

•  Smuk M. (2017), Construire son identité dans les récits autonarratifs – cas des apprenants en langue [w:] Elmiger D., Racine I., Zay F. (red.), Bulletin suisse de linguistique appliquée (VALS-ASLA), n˚ spécial 2017 – Processus de différenciation: des pratiques langagières à leur interprétation sociale, Neuchâtel: Centre de linguistique appliquée de l’Université de Neuchâtel, t. 2, 195–204.

•  Smuk M. (2018), Compétence de savoir-être dans l’apprentissage des langues. Redéfinitions, applications, défis, „GLOTTODIDACTICA. An International Journal of Applied Linguistics”, XLV/1(2018), 133–146.

•  Smuk M. (2018), Przekonania hamulcem innowacyjnego myślenia [w:] Jaworska M., Makowska M. (red.), Innowacyjność w glottodydaktyce – konteksty badawcze i wdrożenia, „Neofilolog”, 50 (1),  29–43.

•  Smuk M. (2018), Représentations envers les difficultés de la grammaire française – cas de futurs philologues polonais, SHS Web of Conferences 46/2018 – 6e Congrès Mondial de Linguistique Française, 1–12.

AGATA SOBCZYK

Magisterium – 1991, doktorat – 2000, habilitacja – 2013.

Zajęcia dydaktyczne: Historia literatury francuskiej średniowiecza-XVI w.; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu literaturoznawstwa.

Zainteresowania naukowe: średniowieczna literatura religijna; temat marginalności w literaturze średniowiecznej; wydanie krytyczne manuskryptu z XV wieku.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Sobczyk A. (2012), Langue, texte, image. L’ enfant muet dans les recueils et le vitrail des Miracles de Notre-Dame de Chartres [w:] „Cahiers de Civilisation Médiévale”, 58, 113–121.

•  Sobczyk A. (2012), Les jongleurs de Dieu. Sainte simplicité dans la littérature religieuse de la France médiévale, Łask: Oficyna Wydawnicza Leksem.

•  Sobczyk A. (2012), Mots et reliques: enchâssement et stratification dans les Miracles de Notre-Dame de Gautier de Coinci [w:] „Études Médiévales”, 53, 234–244.

•  Kroker W., Sobczyk A. (red.) (2016), L’ écriture entre mémoire et oubli. Hommage à Krystyna Kasprzyk, Warszawa: Instytut Romanistyki UW.

•  Sobczyk A. (2017), Verger et psautiers: le sacré, le profane et l’idylledans Galeran de Bretagne [w:] Buschinger D., Rosenstein R. (red.), De Christine de Pizan à Hans Robert Jauss. Études offertes à Earl Jeffrey Richards par ses collègues et amis à l’occasion de son soixante-cinquième anniversaire, Amiens: Presses du Centre d’Études Médiévales de Picardie, 299–308.

MAŁGORZATA SOKOŁOWICZ

Magisterium – filologia romańska (Instytut Romanistyki UW) – 2004, magisterium – filologia polska (Wydz. Polonistyki UW) – 2005, magisterium – filologia angielska (Instytut Anglistyki UW) – 2011, doktorat – 2011.

Zajęcia dydaktyczne: Historia i kultura Francji; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu literaturoznawstwa; Wybrane problemy badawcze w literaturoznawstwie.

Zainteresowania naukowe: motywy romantyczne w literaturze francuskiej i polskiej; literatura i malarstwo podróżnicze (XVIII–XX wiek): podróże na Wschód; przedstawianie innego; relacja między tekstem a obrazem; literatura (post)kolonialna rejonów Maghrebu.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Sokołowicz M. (2014), La Catégorie du héros romantique dans la poésie française et polonaise au XIXe siècle, Varsovie: Publications de l’Institut d’études romanes de l’Université de Varsovie.

•  Sokołowicz M. (2015), Hector Berlioz, Potępienie Fausta. Libretto, tłumaczenie, opracowanie, wstęp, Warszawa: Wydawnictwa UMFC.

•  Sokołowicz M. (2016), Pisma i płótna Eugène’a Fromentina. Prawdziwe (?) źródło wiedzy o Wschodzie [w:] Bednarczyk A., Kubarek M., Szatkowski M. (red.), Między Wschodem a Zachodem. W poszukiwaniu źródeł i inspiracji, seria Orient in Literature – Literature of the Orient, 4, Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK.

•  Sokołowicz M. (2017), La Présentation des odalisques au sultan? Les premières inspirations orientales d’Émile Friant [w:] „Acta Philologica”, 2017/51, 97–106.

•  Sokołowicz M. (2017), »L’héritage qui m’encombre…«. L’esthétique rhizomorphe dans L’Amour, la fantasia [w:] Asholt W., Gauvin L. (red.), Assia Djebar et la transgression des limites linguistiques, littéraires, littéraires et culturelles, Paris: Classiques Garnier, 169–183.

JOLANTA SUJECKA-ZAJĄC

Magisterium – 1985, doktorat – 1995, habilitacja – 2005, profesura – 2018.

Zajęcia dydaktyczne: Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu dydaktyki języków obcych; Metodologia badań w glottodydaktyce; Podstawy dydaktyki; Trening strategiczny; Wybrane problemy badawcze w glottodydaktyce.

Zainteresowania naukowe: znaczenie kompetencji metapoznawczych w uczeniu się języków obcych; rozwijanie umiejętności uczenia się w różnych grupach wiekowych na lekcjach języka obcego; istota i rozwijanie kompetencji mediacyjnych zarówno w zakresie kognitywnym, jak i relacyjnym dla skutecznego nauczania/uczenia się języków obcych.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Karpińska-Szaj K., Sujecka-Zając J. (2015), Métier d’apprenant, métier d’enseignant: quels outils dans leur atelier cognitif? [w:] Sowa M. (red.), Enseignement/apprentissage du français face aux défis de demain, Lublin: Werset, 239–255.

•  Sujecka-Zając J. (2016), Kompetentny uczeń na lekcji języka obcego. Wyzwania dla glottodydaktyki mediacyjnej, Lublin-Warszawa: Werset-Instytut Romanistyki UW.

•  Sujecka-Zając J. (2016), Le rôle du dialogue cognitif dans le développement du sentiment d’efficacité personnelle dans l’enseignement/apprentissage d’une L2 [w:] „Recherches en didactique des langues et des cultures. Les Cahiers de l’ACEDLE”, 2016/13–2.

•  Sujecka-Zając J. (2017), Rola mediacji dydaktycznej w rozwijaniu warsztatu poznawczego ucznia na lekcji języka obcego [w:] Werbińska D. (red.), Różnice indywidualne w uczeniu się i nauczaniu języków obcych: nauczyciel, „Neofilolog”, 48 (2), 169–181.

•  Sujecka-Zając J. (2018), Les apports conceptuels et fonctionnels du Cadre de Référence pour les Approches Plurielles des Langues et des Cultures à la didactique du plurilinguisme [w:] Piotrowska-Skrzypek M., Deckert M., Maslowski N. (red.), Formation et compétences plurilingues, Lublin-Warszawa: Werset-CKNJOiEE, 19–35.

DOROTA SZELIGA

Magisterium – 1986, doktorat – 2001.

Zajęcia dydaktyczne: Historia literatury francuskiej średniowiecza–XVI w.; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu literaturoznawstwa; Praktyczna nauka języka francuskiego.

Zainteresowania naukowe: historia literatury francuskiej (Renesans oraz Średniowiecze) i zagadnienia z kultury Francji (Ancien Régime); renesansowa literatura podróżnicza oraz problematyka „inności” w relacjach z podróży (m.in. Pierre Belon, André Thevet, Jean de Léry); literatura i kultura Szwajcarii romańskiej w ramach współpracy z UAM „Literatury mniejsze” Europy romańskiej.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Szeliga D. (2013), Montaigne et la maladie: de l’expérience au paradigme [w:] Klik M. (red.), Médecine et littérature, Varsovie: Publications de l’Institut d’études romanes de l’Université de Varsovie, 35–45.

•  Szeliga D. (2015), Jean Thenaud i Guillaume Budé – przewodnicy Franciszka I [w:] Dimke Kamola J., Loba A. (red.), Mistrzowie i uczniowie. Przekaz i dialog kulturowy w dawnych literaturach romańskich, Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 81–90.

•  Szeliga D. (2015), Genewa w okresie Reformacji – narodziny mitu [w:] „Literatury mniejsze” Europy romańskiej 2. Między historią a mitem, Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 81–92.

•  Szeliga D. (2017), Między wyobcowaniem a akceptacją – Agota Kristof w poszukiwaniu powieści uniwersalnej [w:] Loba M., Łuczak B., Gregori A. (red.), „Literatury mniejsze” Europy romańskiej 3. Pośród literatur świata, Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 11–23.

KRYSTYNA SZYMANKIEWICZ

Magisterium – 1995, doktorat – 2003, habilitacja – 2018.

Zajęcia dydaktyczne: Ewolucja metod nauczania języków obcych; Interdyscyplinarny wymiar dydaktyki wczesnoszkolnej; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu dydaktyki języków obcych; Praktyczna nauka języka francuskiego; Trening strategiczny.

Zainteresowania naukowe: kompetencja różnojęzyczna i różnokulturowa w uczeniu się i nauczaniu języków; rozwijanie kompetencji nauczycieli języków obcych; rola pisemnej refleksji w kształceniu nauczycieli języków obcych.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Sujecka-Zając J., Jaroszewska A., Szymankiewicz K., Sobańska-Jędrych J. (red.) (2014), Inspiracja – Motywacja – Sukces. Rola materiałów dydaktycznych i form pracy na lekcji języka obcego, Warszawa: Instytut Germanistyki UW i Instytut Romanistyki UW.

•  Szymankiewicz K. (2016), Former à l’enseignement interculturel: le rôle du savoir-être et du savoir-apprendre des futurs enseignants de langue étrangère [w:] Actas del Tercer Congreso Internacional en Lingüística Aplicada a la Enseñanza de Lenguas: En camino hacia el plurilingüismo, 260–269.

•  Szymankiewicz K., Kucharczyk R. (2016), Mapy myśli jako narzędzie badania reprezentacji społecznych wielojęzyczności – przypadek przyszłych nauczycieli języka francuskiego [w:] Jaroszewska A., Sujecka-Zając J. (red.), Badania nad wielojęzycznością i rozwojem kompetencji międzykulturowej, „Neofilolog”, 47 (2), 87–203.

•  Szymankiewicz K. (2017), Przyszli nauczyciele języków obcych na drodze budowania kompetencji zawodowej. Refleksja – Uczenie się – Rozwój, Lublin-Warszawa: Werset-Instytut Romanistyki UW.

KRYSTYNA ZALESKA

Magisterium – 1976.

Zajęcia dydaktyczne: Praktyczna nauka języka francuskiego.

Zainteresowania naukowe: zagadnienia dotyczące przekładu artystycznego i przekładu użytkowego.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

Przekłady z języka francuskiego:

•  Correspondance de Stanislas-Auguste avec Catherine II et ses plus proches collaborateurs (1764–1796), Kraków: Arcana, 2015.

•  Jacob Heinrich von Flemming, Mémoires (1696–1702). Pamiętniki (1696–1702), Warszawa: Wydawnictwo Neriton, 2017.

IZABELLA ZATORSKA

Magisterium – 1982, doktorat – 1994, habilitacja – 2005.

Zajęcia dydaktyczne: Historia literatury francuskiej XVII–XVIII w.; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu literaturoznawstwa.

Zainteresowania naukowe: edycja prozy z podróży Bernardina de Saint-Pierre po Europie Północnej; Biblia i literatura francuska i frankofońska XV–XXI w.; Marivaux – pisarz chrześcijański.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Zatorska I. (2013), Rytm słów, sugestywność obrazów. O prozie Raharimanany i Na początku był Madagaskar [w:] Wasilewska A. i in. (red.), Literatura na świecie, 7–8 (504–505) – Madagaskar, Kraków-Warszawa: Instytut Książki, 307–314 i 340–360.

•  Zatorska I. (2015), Voyage en Silésie de Bernardin de Saint-Pierre ou les enjeux d’un conte philosophique [w:] Zatorska I. (red.), Wiek Oświecenia, 31 – Bernardin de Saint-Pierre i jego koniec wieku/Bernardin de Saint-Pierre et sa fin de siècle, Warszawa: Wydawnictwa Wydziału Polonistyki UW, 125–136.

•  Zatorska I. (2016), La Genèse à réécrire ou comment inventer une origine (selon Rousseau et Diderot) [w:] Zatorska I. (red.), Rousseau et Diderot: traduire, interpréter, connaître. Actes du colloque organisé à Varsovie du 2 au 4 décembre 2013, Warszawa: WUW, 309–318.

•  Zatorska I. (2017), D’Alembert et la Pologne [w:] Le Ru V. (red.), Revue de Métaphysique et de Morale, 2017/1 – D’Alembert (1717–2017), Paris: P.U.F., 31–43.

•  Zatorska I. (2018), Cosmopolite, ou patriotę frustré? Le chevalier de Saint-Pierre et le comte Potocki, errances croisées [w:] Grześkowiak-Krwawicz A., Triaire D., Ugniewski P. (red.), Entre Pologne et France, le cosmopolitisme des Lumières, Roma: Accademia Polacca delle Scienze, Biblioteca e Centro di Studi a Roma, 96–106.

Judyta ZBIERSKA-MOŚCICKA

Magisterium – 1994, doktorat – 2003, habilitacja – 2015.

Zajęcia dydaktyczne: Analiza tekstu literackiego; Historia literatury francuskiej XIX w.; Konwersatoria, seminaria tematyczne i seminaria dyplomowe z zakresu literaturoznawstwa i kulturoznawstwa (Belgia).

Zainteresowania naukowe: związki przestrzeni i tożsamości we francuskojęzycznej powieści belgijskiej XX i XXI w.; związki słowa i obrazu w belgijskiej literaturze francuskojęzycznej; poetyka codzienności w twórczości Nicole Malinconi; twórczość Very Feyder.

Najważniejsze publikacje (ostatnie pięć lat):

•  Zbierska-Mościcka J. (2013), Résister au monde. Déclinaisons historiques de l’identité contemporaine dans quelques romans de Véronique Bergen [w:] Le roman de l’extrême contemporain en langue française, „Studia Romanica Posnaniensia”, XL/4, 77–85.

•  Zbierska-Mościcka J. (2014), Lieux de vie, lieux de sens. Le couple lieu/identité dans le roman belge contemporain. Rolin-Harpman-Feyder-Lalande-Lamarche-Deltenre, coll. Études de linguistique, littérature et art, Frankfurt am Main-Berlin-Bern-Bruxelles-New York-Oxford-Wien: Peter Lang.

•  Zbierska-Mościcka J. (2015), Claude Javeau et Thomas Gunzig, ou quand un guérillero de la Belgitude rencontre un guérillero de la postmodernité [w:] Quaghebeur M., Zbierska-Mościcka J. (red.), Entre Belgitude et Postmodernité. Textes, Thèmes et Styles, coll. Documents pour l’Histoire des Francophonies, Bruxelles: P.I.E. Peter Lang, 239–249.

•  Zbierska-Mościcka J. (2016), La responsabilité historique de Vera Feyder [w:] Teklik J. (red.) Pouvoir de la mémoire. Écriture de l’Histoire. Lettres belges dans les années 1914–1989, „Studia Romanica Posnaniensia”, 43/4, 83–90.

•  Bizek-Tatara R., Quaghebeur M., Teklik J., Zbierska-Mościcka J. (2017), Belgiem być. Fikcja i tożsamość we francuskojęzycznej Belgii (od końca XIX do początku XXI wieku), Kraków: Universitas.

4. Doktoraty i habilitacje

Doktoraty uzyskane przez pracowników i doktorantów Instytutu:

1930

JANINA GÓRSKA, La culture littéraire de Maurice de Guérin

Promotor: prof. dr hab. Maurycy Mann

1931

ZDANA MATUSZEWICZ, Młodość poetycka Gabriela D’Annunzio

Promotor: prof. dr hab. Maurycy Mann

1932

KAZIMIERA MAZURKOWA, Les savants et les artistes dans l’œuvre d’Émile Zola

Promotor: prof. dr hab. Maurycy Mann

1933

HALINA LEWICKA, Le sentiment et l’expression dans l’œuvre de François Villon

Promotor: prof. dr hab. Maurycy Mann

1939 (egzamin doktorski), 1946 (promocja)

MACIEJ ŻUROWSKI, Les poèmes hermétiques de Stéphane Mallarmé

Promotor: prof. dr hab. Stanisław Wędkiewicz[11]

1956

ZOFIA KARCZEWSKA-MARKIEWICZ, Teatr Romain Rollanda

Promotor: prof. dr hab. Mieczysław Brahmer

1962

HALINA SUWAŁA, „Pieniądz” Emila Zoli. Geneza historyczno-literacka

Promotor: prof. dr hab. Maciej Żurowski

JERZY ADAMSKI, O „Pucelle d’Orléans” Woltera (dokument przesłanek wolterowskiego deizmu)

Promotor: prof. dr hab. Mieczysław Brahmer

1964

KRZYSZTOF ŻABOKLICKI, Rozwój twórczości Ferdynanda Galianiego

Promotor: prof. dr hab. Mieczysław Brahmer

JERZY PARVI, Rola „Par les champs et par les grèves” w twórczości Gustave’a Flauberta

Promotor: prof. dr hab. Mieczysław Brahmer

TADEUSZ KOWZAN, Jules Renard i jego teatr

Promotor: prof. dr hab. Mieczysław Brahmer

1966

ADAM WEINSBERG-WAJDA, Pochodzenie tzw. neologizmów rumuńskich

Promotor: prof. dr hab. Halina Lewicka

ALOJZY PAŁŁASZ, Rozwój form dramatycznych francuskiego teatru awangardy (1896–1960)

Promotor: prof. dr hab. Mieczysław Brahmer

ANDRZEJ ZIELIŃSKI, Stefan Żeromski a Włochy

Promotor: prof. dr hab. Mieczysław Brahmer

1967

JERZY SZCZEPAŃSKI, Z problemów stylu Paula Éluarda

Promotor: prof. dr hab. Mieczysław Brahmer

1968

HELENA ŻMIJEWSKA, Teorie estetyczne w XVIII wieku we Francji przed Diderotem

Promotor: prof. dr hab. Ewa Rzadkowska

MARIA JOCZOWA, Wpływ ideologów na genezę twórczości Stendhala

Promotor: prof. dr hab. Mieczysław Brahmer

1970

EWA BIEŃKOWSKA, Poezja i proza w „Tygodniach” Guillaume’a de Saluste du Bartas

Promotor: prof. dr hab. Mieczysław Brahmer

KRZYSZTOF BOGACKI, Pewne typy rzeczownikowych określeń adnominalnych w języku francuskim

Promotor: prof. dr hab. Halina Lewicka

STEFANIA BAŃCER, Recepcja Verlaine’a w Polsce

Promotor: prof. dr hab. Maciej Żurowski

WOJCIECH KARPIŃSKI, Ewolucja bohatera w teatrze Racine’a (od „Andromachy” do „Fedry”)

Promotor: prof. dr hab. Mieczysław Brahmer

1972

JOANNA UGNIEWSKA-DOBRZAŃSKA, Oświeceniowy kryzys pojęcia ładu w twórczości Leopardiego

Promotor: prof. dr hab. Mieczysław Brahmer

KRZYSZTOF CHOIŃSKI, Wczesny okres twórczości Pierre’a Corneille’a. Rozwój techniki dramaturgicznej

Promotor: prof. dr hab. Mieczysław Brahmer

1973

FLORIAN CICHOMSKI, Quelques procédés de dislocation de la phrase chez Nathalie Sarraute

Promotor: prof. dr hab. Halina Lewicka

MARIA ŁOZIŃSKA, Tworzenie przysłówków na -ment we współczesnej francuszczyźnie

Promotor: prof. dr hab. Halina Lewicka

1974

WIESŁAW PIECHOCKI, Metaforyka społeczno-polityczna w dziele Jules’a  Vallès’a

Promotor: prof. dr hab. Halina Lewicka

ZBIGNIEW NALIWAJEK, Romain Rolland w Polsce (1910–1939)

Promotor: prof. dr hab. Maciej Żurowski

1975

Anna KUKUŁKA-WOJTASIK, Montaigne et la liberté

Promotor: prof. dr hab. Krystyna Kasprzyk

HALINA BERNHARDT-KRALOWA, Italo Svevo. Drobne utwory narracyjne

Promotor: prof. dr hab. Mieczysław Brahmer

HENRYK CHUDAK, Metoda krytyczna Gastona Bachelarda (1938– –1948)

Promotor: prof. dr hab. Maciej Żurowski

JOSÉ FELIPE PARDO PARDO, Estudios sobre la sintaxis y la semántica de los adverbios en español contemporáneo

Promotor: prof. dr hab. Halina Lewicka

MONIKA THIEME, Les suites verbales avec l’infinitif en français contemporain

Promotor: prof. dr hab. Halina Lewicka

1976

ALINA KREISBERG, Kategorie czasu i aspektu w języku polskim i włoskim

Promotor: prof. dr hab. Halina Lewicka

LUCJAN GROBELAK, La présence intellectuelle de la France en Pologne aux XVIe–XVIIIe siècles. Enseignement – publications – pédagogie

Promotor: prof. dr hab. Ewa Rzadkowska

TERESA GIERMAK-ZIELIŃSKA, Polskie czasownikowe przedrostki przestrzenne i ich francuskie odpowiedniki

Promotor: prof. dr hab. Halina Lewicka

1977

GRAŻYNA PĘKALA, Montaigne dans la relations avec autrui et soi-même

Promotor: prof. dr hab. Krystyna Kasprzyk

JOANNA ARNOLD-EJSMONT, Souffrance, justice, passion partisane: notions clés des „Tragiques” d’Agrippa d’Aubigné

Promotor: prof. dr hab. Krystyna Kasprzyk

REMIGIUSZ FORYCKI, Recepcja dramaturgii Wiktora Hugo w latach 1928–1963 w krytyce i na scenach polskich

Promotor: prof. dr hab. Jerzy Parvi

1978

ADAM STEPNOWSKI, Początki twórczości dramaturgicznej Racine’a  („Tebaida” i „Aleksander Wielki”)

Promotor: prof. dr hab. Ewa Rzadkowska

EWA ŻÓŁKIEWSKA, Lai et roman – étude des genres narratifs du XIIe et du XIIIe siècles

Promotor: prof. dr hab. Krystyna Kasprzyk

PIOTR SALWA, Le „Décameron” et son adaptation française (A. Verard 1585). Étude des mentalités

Promotor: prof. dr hab. Krystyna Kasprzyk

1979

ANDRZEJ SIEMEK, La recherche morale et esthétique dans le roman de Crébillon fils

Promotor: prof. dr hab. Ewa Rzadkowska

LESZEK WÓJCIK, Praeteritum i Perfectum w języku hiszpańskim i portugalskim

Promotor: prof. dr hab. Halina Lewicka

ZDZISŁAW RYŁKO, Apollinaire i Polska. Więzy rodzinne i początki recepcji

Promotor: prof. dr hab. Maciej Żurowski

1980

JADWIGA WARCHOŁ, Powiastki Woltera w polskim Oświeceniu: przekład czy adaptacja?

Promotor: prof. dr hab. Ewa Rzadkowska

KAZIMIERZ SABIK, Recepcja prozy hiszpańskiej w Polsce w latach 1781–1918

Promotor: prof. dr hab. Halina Lewicka

TERESA JAROSZEWSKA, L’influence de la comédie italienne au XVIe  siècle en France (vue à travers le vocabulaire et d’autres témoignages)

Promotor: prof. dr hab. Halina Lewicka

1981

GRAŻYNA BOGUSŁAWSKA, Verbes de sentiment en français contemporain. Étude sémantique et syntaxique

Promotor: prof. dr hab. Halina Lewicka

MAREK OSTASZEWICZ, Losy tragedii wolteriańskiej w Polsce do roku 1830

Promotor: prof. dr hab. Ewa Rzadkowska

1982

BARBARA OKÓLSKA, Gatunek science-fiction i jego kształtowanie się w literaturze francuskiej końca XIX i na początku XX wieku

Promotor: prof. dr hab. Jerzy Parvi

JOANNA ŻUROWSKA, Polska recepcja Pawła Valéry w latach 1923– –1939

Promotor: prof. dr hab. Maciej Żurowski

1983

MAŁGORZATA SZYMAŃSKA, Explication de textes: nouveaux objectifs, nouvelles techniques

Promotor: prof. dr hab. Halina Suwała

1984

ELŻBIETA JAMROZIK, La syntaxe et la sémantique des verbes informatifs français

Promotor: prof. dr hab. Krzysztof Bogacki

WALDEMAR JANIEC, „Przypadki Telemacha” François Fénélona w Polsce XVIII wieku

Promotor: prof. dr hab. Ewa Rzadkowska

1986

ADAM ELBANOWSKI, Opowiadania fantastyczne Julio Cortazara: struktura, model i funkcja fantastyki w „Relatos”

Promotor: prof. dr hab. Jerzy Parvi

JÓZEF KWATERKO, Le roman québécois de 1960 à 1975: idéologie et représentation littéraire

Promotor: prof. dr hab. Jerzy Parvi

TERESA TOMASZKIEWICZ, Étude comparative de quelques indices du concept d’énonciation en français et en polonais

Promotor: prof. dr hab. Krzysztof Bogacki

1987

AGNIESZKA KURYŚ, „Histoire de ma vie” George Sand – problemy autobiografii

Promotor: prof. dr hab. Jerzy Parvi

1990

ANNA DUTKA, Argumentation et discours de la presse: à l’ exemple de „Les Nouveaux Temps” et „Le Temps”

Promotor: prof. dr hab. Krzysztof Bogacki

1994

IZABELLA ZATORSKA, Le discours utopique dans le théâtre de Marivaux

Promotor: prof. dr hab. Ewa Rzadkowska

1995

JOLANTA ZAJĄC, Od nauczania cywilizacji do refleksji interkulturowej

Promotor: prof. dr hab. Wanda Krzemińska

1996

ANNA KIELISZCZYK, Les connecteurs d’opposition en français et en polonais

Promotor: prof. dr hab. Teresa Giermak-Zielińska

1997

AGNIESZKA KŁOSIŃSKA-NACHIN, Monólogo interior en la novela española. Técnica narrativa y visión del mundo (obrona na Uniwersytecie Łódzkim)

Promotor: prof. UW dr hab. Zbigniew Naliwajek

1998

EWA PILECKA, Proces metaforycznych zmian znaczenia w polu semantycznym przymiotników oznaczających cechy fizyczne

Promotor: prof. dr hab. Teresa Giermak-Zielińska

1999

TOMASZ KACZMAREK, Henri-René Lenormand et l’expressionnisme dramatique (doktorat w systemie co-tutelle z prof. Pierrem Brunelem, obrona na Uniwersytecie Łódzkim)

Promotor: prof. UW dr hab. Zbigniew Naliwajek

2000

MONIKA KULESZA, Le romanesque dans les lettres de Madame de Sévigné

Promotor: prof. dr hab. Halina Suwała

TERESA UTZIG, Argumentacja w podręcznikach do nauki języka francuskiego

Promotor: prof. dr hab. Krzysztof Bogacki

WIESŁAW KROKER, La pensée critique de Georges Poulet

Promotor: prof. dr hab. Henryk Chudak

2001

DOROTA SZELIGA, Jean Parmentier (1494–1529), navigateur, poète, humaniste

Promotor: prof. dr hab. Krystyna Kasprzyk

MARIA ZAŁĘSKA, Gli usi modali dell’indicativo nell’italiano parlato

Promotor: prof. dr hab. Teresa Giermak-Zielińska

2003

ADRIANNA SIENNICKA, Il linguaggio politico del Novecento. Procedimenti retoriciatti a persuadere l’auditorio nelle allocuzioni di Benito Mussolini

Promotor: prof. dr hab. Teresa Giermak-Zielińska

ANITA STAROŃ, L’ art romanesque d’Octave Mirbeau. Thèmes et techniques (obrona na Uniwersytecie Łódzkim)

Promotor: prof. UW dr hab. Zbigniew Naliwajek

JUDYTA ZBIERSKA-MOŚCICKA, Nowela w okresie symbolizmu belgijskiego na przykładzie twórczości Charles’a Van Lerberghe’a

Promotor: prof. dr hab. Halina Suwała

KRYSTYNA SZYMANKIEWICZ, Dyskurs edukacyjny na lekcji języka obcego

Promotor: prof. dr hab. Elżbieta Zawadzka

MAŁGORZATA IZERT, Les expressions Adj comme SN et l’intensification de la propriété

Promotor: prof. dr hab. Teresa Giermak-Zielińska

WANDA JADACKA, Les infinitifs à sujet zéro dans le français contemporain

Promotor: prof. dr hab. Teresa Giermak-Zielińska

2004

JUSTYNA ŚWIĄTKOWSKA, La représentation du feu en français et en polonais

Promotor: prof. dr hab. Krzysztof Bogacki

KRZYSZTOF MRÓZ, Teoria i praktyka przekładu poetyckiego. Mieczysław Jastrun – tłumacz symbolistów francuskich

Promotor: prof. UW dr hab. Zbigniew Naliwajek

MARCIN KLIK, La critique littéraire de Jean Starobinski

Promotor: prof. dr hab. Henryk Chudak

2005

AGNIESZKA STELĘGOWSKA-RABE, La formation de la mémoire de la Révocation de l’Édit de Nantes: les écrits des Réformés rédigés entre 1680 et 1700, 2005 (doktorat w systemie co-tutelle z prof. Bernardem Rousselem)

Promotor: prof. dr hab. Piotr Salwa

Agnieszka WŁOCZEWSKA, Pour une lecture sémiologique du théâtre de Jean-Paul Sartre (1943–1946)

Promotor: prof. dr hab. Henryk Chudak

ALICJA KOZIEJ, Le jeu compensatoire du temps et de l’espace dans la poésie de Saint-John Perse

Promotor: prof. dr hab. Henryk Chudak

EDYTA KOCIUBIŃSKA, La permanence du naturalisme dans l’œuvre de Joris-Karl Huysmans (obrona na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim)

Promotor: prof. UW dr hab. Zbigniew Naliwajek

JOANNA CHOLEWA, Image encyclopédique et linguistique du chat et du chien en français et en polonais contemporains

Promotor: prof. dr hab. Krzysztof Bogacki

KAROL STĘPIEŃ, Mechanizmy przekładu wulgaryzmów z języka francuskiego na język polski w wybranych tekstach literackich

Promotor: prof. UW dr hab. Anna Mańkowska

KATARZYNA MARIA RODRIGO PEREIRA, Charles Péguy i Biblia. Analiza filologicznych i teologicznych cech symbolu biblijnego jako klucz interpretacyjny twórczości Péguy’ego

Promotor: prof. UW dr hab. Zbigniew Naliwajek

2006

KATARZYNA WOŁOWSKA, Le paradoxe en langue et en discours: actualisation et neutralisation

Promotor: prof. UW dr hab. Anna Mańkowska

MONIKA MALINOWSKA, Sytuacja kobiety w siedemnastowiecznej Francji i Polsce

Promotor: prof. UW dr hab. Zbigniew Naliwajek

2007

ALEKSANDRA MARKOWICZ-ŻUKOWSKA, Nominalne konstrukcje utarte we francuskiej i polskiej terminologii medycznej

Promotor: prof. dr hab. Teresa Giermak-Zielińska

DARIUSZ KRAWCZYK, Dialectique de la parole. Étude de la poésie et du théâtre de Marguerite de Navarre (doktorat w systemie co-tutelle z prof. Isabelle Pantin, obrona na uniwersytecie Paris Nanterre)

Promotor: prof. dr hab. Jan Miernowski

ERYK STACHURSKI, Être et avoir dans les textes français du IXe au XIIe siècle: du verbe plein à l’auxiliaire

Promotor: prof. dr hab. Teresa Giermak-Zielińska

KAMIL POPOWICZ, Teorie rasowe i rasistowskie a lamarckizm społeczny

Promotor: prof. dr hab. Remigiusz Forycki

2008

AGATA SADKOWSKA, Edmond et Jules de Goncourt en Pologne (1860– –1918)

Promotor: prof. UW dr hab. Zbigniew Naliwajek

AGATA SYLWESTRZAK-WSZELAKI, L’identité problématique. Langue et mémoire dans les romans d’Andreï Makine

Promotor: prof. dr hab. Józef Kwaterko

AGNIESZKA JANION, Retoryka w wywiadach prasowych. Analiza technik dziennikarskich

Promotor: prof. dr hab. Teresa Giermak-Zielińska

ANNA SIEROSZEWSKA-KWIATEK, Romain Rolland et Stanisław Brzozowski à la recherche d’un nouvel homme

Promotor: prof. UW dr hab. Zbigniew Naliwajek

ZOFIA MACHNICKA, Tristan Tzara et les arts plastiques (1915–1924)

Promotor: prof. dr hab. Henryk Chudak

2009

TINA MOUNEIMNÉ-WOJTAS, Vers l’imaginaire migrant. La fiction narrative des écrivains immigrants francophones au Québec (1980–2000)

Promotor: prof. dr hab. Józef Kwaterko

TOMASZ SZYMAŃSKI, La théorie des „correspondances” dans l’œuvre de Charles Baudelaire

Promotor: prof. dr hab. Remigiusz Forycki

2010

ANNA KOCIUBA, Prépositions françaises exprimant le but et leurs équivalents polonais

Promotor: prof. dr hab. Krzysztof Bogacki

FILIP KWIATEK, Odnowa myśli chrześcijańskiej we Francji i w Polscew I połowie XX wieku. Korespondencja i dzienniki – krytyka literacka – literatura piękna

Promotor: prof. UW dr hab. Zbigniew Naliwajek

RADOSŁAW KUCHARCZYK, Développer la compétence pragmatique àl’oral dans l’ enseignement/apprentissage des langues (exemple du FLE)

Promotor: prof. UW dr hab. Jolanta Zając

MACIEJ SMUK, Wyzwania dla autentyczności w ujęciu glottodydaktycznym

Promotor: prof. UW dr hab. Jolanta Zając

SYLWIA SAWICKA, Le roman policier contemporain au Québec: construction générique et fonctions esthétiques

Promotor: prof. dr hab. Józef Kwaterko

2011

ANNA OPIELA, La musique dans la pensée et dans l’œuvre de Stendhal et de Nerval

Promotor: prof. UW dr hab. Zbigniew Naliwajek

MAŁGORZATA SOKOŁOWICZ, La catégorie du héros romantique dans la poésie française et polonaise au XIXe siècle

Promotor: prof. UW dr hab. Zbigniew Naliwajek

2013

MAŁGORZATA PIOTROWSKA-SKRZYPEK, Rozwijanie wybranych kompetencji kluczowych w procesie uczenia się/nauczania języków obcych (na przykładzie języka francuskiego jako obcego)

Promotor: prof. UW dr hab. Jolanta Sujecka-Zając

MAŁGORZATA ZAWADZKA, Jean Cocteau: Le poète face aux arts plastiques

Promotor: prof. dr hab. Henryk Chudak

2014

DOROTA NOWAK-BARANOWSKA, Lecture anthropologique de l’œuvre de Pierre Jean Jouve

Promotor: prof. UW dr hab. Zbigniew Naliwajek

MAŁGORZATA MOLSKA, Wpływ oceniania kształtującego na rozwój kompetencji pisania rozszerzonej wypowiedzi otwartej w procesie nauczania/uczenia się języka (na przykładzie języka francuskiego)

Promotor: prof. UW dr hab. Jolanta Sujecka-Zając

MICHAŁ OBSZYŃSKI, Idéologie et poétique. Manifestes et programmes littéraires aux Caraïbes francophones (XXe siècle)

Promotor: prof. dr hab. Józef Kwaterko

JUSTYNA ZYCH, L’influence de la psychanalyse sur la critique littéraire en France (1914–1939)

Promotor: prof. dr hab. Henryk Chudak

2015

AGNIESZKA DRYJAŃSKA, Językowe wykładniki kształtowania postaw etycznych uczniów na lekcji języka obcego (na przykładzie polskiego szkolnictwa katolickiego)

Promotor: prof. UW dr hab. Jolanta Sujecka-Zając

SÉBASTIEN DUCOURTIOUX, La tâche multimédia dans un enseignement/apprentissage hybride du FLE en Pologne

Promotor: prof. UW dr hab. Jolanta Sujecka-Zając

KAROLINA ROŻEK, Le spectacle de la guillotine au XIXe siècle en France – entre théâtralité et théâtralisation

Promotor: prof. dr hab. Remigiusz Forycki

DOROTA CHŁANDA, »Tempus edax rerum« (»Le temps rongeur dévore tout«, Ovide). Le voyage sur ses propres pas dans les écrits du prince Henryk Lubomirski

Promotor: prof. UW dr hab. Izabella Zatorska

Współpromotor: prof. Sarga Moussa

2016

CHRISTINE MARTINEZ, Les collocations avec l’adjectif écologique et ses quasi synonymes. Analyse sémantico-discursive

Promotor: prof. UW dr hab. Elżbieta Pachocińska

2017

ANNA CIOSTEK, Polska terminologia unijna i brukselizmy: próba systematyzacji

Promotor: prof. dr hab. Teresa Giermak-Zielińska

MAGDALENA GRYCAN, Język i tożsamość w doświadczaniu potrójnej przynależności: socjolingwistyczne studium przypadków polsko-żydowsko-francuskich

Promotor: prof. UW dr hab. Krystyna Wróblewska-Pawlak

2018

MARTA ŁAZARCZYK, Językowy obraz głupoty. Analiza komparatystyczna dla języków francuskiego, polskiego i angielskiego

Promotor: prof. UW dr hab. Anna Kieliszczyk

KAROLINA WAWRZONEK, Funkcje poradnika metodycznego w praktyce dydaktycznej nauczycieli języków obcych (na przykładzie języka francuskiego)

Promotor: prof. dr hab. Jolanta Sujecka-Zając

EWA BRZESKA, Recepcja twórczości Samuela Becketta w Polsce

Promotor: prof. UW dr hab. Zbigniew Naliwajek

Habilitacje uzyskane przez pracownikówi współpracowników Instytutu

1947

TADEUSZ GOSTYŃSKI, Z dziejów dawnej literatury rumuńskiej i stosunków literackich polsko-rumuńskich

1955

EWA RZADKOWSKA, „Encyklopedia” i Diderot w polskim oświeceniu

1961

JÓZEFA KOWALSKA, Heine a Francja – okres przedparyski

1963

ZOFIA KARCZEWSKA-MARKIEWICZ, Struktura „Jana Krzysztofa”

1965

KRYSTYNA KASPRZYK, Nicolas de Troyes et le genre narratif en France au XVIe siècle

1969

TADEUSZ KOWZAN, Littérature et spectacle dans les rapports esthétiques et sémiologiques

1970

Urszula DĄMBSKA-PROKOP, Quelques propositions d’analyse syntaxiquedu français contemporain en application aux romans de Robbe-Grillet

ZBIGNIEW GIERCZYŃSKI, La science de l’ignorance de Montaigne

1971

KRZYSZTOF ŻABOKLICKI, La poesia narrativa di G.B. Casti (1724–1803)

1974

HALINA SUWAŁA, La formation des idées littéraires et esthétiques de Zola (1859–1865)

1976

JERZY PARVI, Polska w twórczości i działalności V. Hugo

KRZYSZTOF BOGACKI, Les prédicats locatifs statiques en français. Étude de sémantique et de syntaxe

1978

JOANNA UGNIEWSKA-DOBRZAŃSKA, Problematyka postępu i tradycji w kulturze włoskiej pierwszej połowy XIX w.

1987

REMIGIUSZ FORYCKI, Stendhal, geniusz podejrzeń

Teresa GIERMAK-ZIELIŃSKA, Étude sur l’antonymie en français

1990

WIESŁAW BANYŚ, Théorie sémantique et Si... Alors. Aspects sémantico-logiques de la proposition conditionnelle

HENRYK CHUDAK, Krytyka literacka Alberta Thibaudeta

1991

ZBIGNIEW NALIWAJEK, Alain-Fournier romancier

1995

RAJMUNDA PLATA, Le théâtre en marche de Paul Claudel. La conception du travail dans „Le Soulier de satin”

1998

JAN MIERNOWSKI, Znaki niepodobne. Poszukiwanie imion bożych we francuskiej poezji renesansowej

JÓZEF KWATERKO, Le roman québécois et ses (inter)discours. Analyses sociocritiques

1999

Teresa JAROSZEWSKA, Le vocabulaire du théâtre de la Renaissance en France (1540–1585)

2000

ANNA DUTKA, Le discours autre dans des articles de la critique littéraire. Une étude linguistique et discursive

2001

ELŻBIETA PACHOCIŃSKA, La réalisation de l’intention persuasive dans le discours polémique. Approche énonciative

2005

IZABELLA ZATORSKA, Discours colonial, discours utopique. Témoignages français sur la conquête des antipodes XVIIe–XVIIIe siècles

JOLANTA ZAJĄC, Du communicatif au discursif. Apports de la pragmatique du discours à la didactique des langues étrangères

2006

KRYSTYNA WRÓBLEWSKA-PAWLAK, Język – tożsamość – imigracja. O strategiach adaptacyjnych Polaków zamieszkałych we Francji w latach osiemdziesiątych XX wieku

2007

ANNA KIELISZCZYK, De l’explication à la justification dans l’avant-propos

2010

MONIKA KULESZA, L’ amour de la morale, la morale de l’amour. Les romans de Catherine Bernard

2012

EWA PILECKA, Verbes intensificateurs et leur fonctionnement en français contemporain

2013

AGATA SOBCZYK, Les jongleurs de Dieu. Sainte simplicité dans la littérature religieuse de la France médiévale

2014

MONIKA MALINOWSKA, François Poulain de la Barre (1647–1723) wobec zagadnień swojej epoki

2015

MAŁGORZATA IZERT, La construction préfixale de forte intensité en français contemporain

JUDYTA ZBIERSKA-MOŚCICKA, Lieux de vie, lieux de sens. Le couple lieu/identité dans le roman belge contemporain

2016

MARCIN KLIK, Teorie mitu. Współczesne literaturoznawstwo francuskie (1969–2010)

MACIEJ SMUK, Od cech osobowości do kompetencji savoir-être – rozwijanie samoświadomości w nauce języków obcych

2018

KRYSTYNA SZYMANKIEWICZ, Przyszli nauczyciele języków obcych na drodze budowania kompetencji zawodowej. Refleksja – Uczenie się – Rozwój

RADOSŁAW KUCHARCZYK, Nauczanie języków obcych a dydaktyka wielojęzyczności (na przykładzie francuskiego jako drugiego języka obcego)

2019

MONIKA KOSTRO, Panie Prezydencie, Monsieur le Président... Formy adresatywne w polskim i francuskim dyskursie polityczno-medialnym

Perspektywy

Zarówno umocowanie instytucjonalne w ramach Wydziału Neofilologii Uniwersytetu Warszawskiego, jak również najwyższa jakość kształcenia i pracy naukowej wydają się gwarantować dalsze istnienie i rozwój Instytutu. Odmłodzenie kadry, elastyczność w działaniach instytucjonalnych, stałe zainteresowanie kandydatów proponowaną ofertą dydaktyczną oraz wprowadzone rozwiązania systemowe, dotyczące na przykład bieżącego monitorowania skuteczności kształcenia i adekwatności proponowanych treści do oczekiwań studentów sprawiają, że w obecnym kontekście prawnym, społecznym i politycznym można liczyć nie tylko na utrzymanie dotychczasowego dorobku, ale też na jego poszerzenie.

Nie oznacza to, że nie widać pewnych tendencji, które wymagają refleksji i adekwatnej reakcji. Niepokojące wydają się zwłaszcza następujące zjawiska:

•  marginalizacja roli kształcenia humanistycznego, a w szczególności filologicznego i kwestionowanie przydatności tego typu wykształcenia w przyszłości;

•  kwestionowanie roli badań naukowych w humanistyce, a co za tym idzie niewystarczające finansowanie tychże badań oraz tendencja do finansowania dużych projektów badawczych poprzez system grantów, szczególnie w naukach eksperymentalnych, kosztem projektów średnich i małych, które dominują w badaniach właściwych filologiom;

•  niski odsetek uczniów szkół podstawowych i średnich, którzy uczą się języka francuskiego; obecne tendencje pokazują malejące zainteresowanie językami niemieckim, rosyjskim i francuskim na rzecz hiszpańskiego, przy utrzymującej się dominacji języka angielskiego;

•  znaczny odpływ studentów ze studiów w trakcie I roku studiów licencjackich (szczególnie z grup początkujących) oraz zastanawiająco mała liczba studentów, którzy terminowo kończą studia;

•  ograniczone zainteresowanie studentów kontynuowaniem studiów na poziomie magisterskim;

•  bardzo zróżnicowany poziom językowy studentów rozpoczynających studia, zwłaszcza w grupach zaawansowanych I roku studiów licencjackich i studentów I roku studiów magisterskich;

•  podejmowanie przez studentów studiów na kilku kierunkach równolegle, co sprawia, że duża ich część rezygnuje ze studiów filologicznych, które wymagają dużego zaangażowania.

Na niektóre z tych zjawisk pracownicy i dyrekcja Instytutu próbują znaleźć odpowiedź od wielu lat, co zostało już pokazane w tej książce, rozwiązanie innych wymaga działań na wyższym poziomie – uczelni, rządu i instytucji krajów frankofońskich. Dość powiedzieć, że choć przyszłość nie rysuje się w ciemnych barwach, na pewno niepokoi i tym ważniejsza staje się refleksja nad rolą i miejscem instytucji w badaniach naukowych i kształceniu studentów.

Występują również pozytywne tendencje i zjawiska, w których można upatrywać szans na dalszy rozwój, przede wszystkim:

•  wzrost społecznej świadomości potrzeby wielojęzycznego i wielokulturowego kształcenia; język francuski może tu znaleźć swoje miejsce obok języka ojczystego i języka angielskiego, co otwiera zupełnie nowe perspektywy rozwoju osobistego i zawodowego dla absolwentów;

•  niesłabnące zapotrzebowanie na specjalistów w zakresie języka francuskiego (agencje tłumaczeń, przedsiębiorstwa z francuskojęzycznym kapitałem, instytucje kultury i in.);

•  przełamywanie, coraz częściej z powodzeniem, mylnego przekonania o zawężonym charakterze kształcenia filologicznego; w rzeczywistości liczne kompetencje rozwijane podczas studiów filologicznych współgrają ze współczesnymi potrzebami, także z punktu widzenia funkcjonowania na rynku pracy, np. rozumienie współczesnych realiów kulturowych, analiza tekstu, lingwistyka komputerowa, przygotowanie do wykonywania zawodu nauczyciela języka francuskiego, tłumacza, wysokie tzw. kompetencje bazowe (elastyczność myślenia, ability to learn, kultura osobista, współpraca w grupie, autorefleksja, umiejętność argumentacji, redakcji różnych typów tekstów, wypowiadania się na różne tematy i in.);

•  otwarcie na nowe kraje i kultury francuskojęzycznego obszaru kulturowego (np. niektóre dynamiczne gospodarczo kraje afrykańskie) i równocześnie dowartościowanie tych, które dotychczas w niewystarczającym stopniu pojawiały się jako przedmiot badań i kształcenia (Belgia, Kanada, Luksemburg, Szwajcaria i in.) – 29 marca 2019 roku Instytut otrzymał nagrodę Groupe des Ambassades, Délégations, Institutions Francophones (GADIF) za całokształt działalności, w tym zwłaszcza promowanie różnorodnych kultur francuskojęzycznych; nagrodę wręczyli Pani Ambasador Kanady, Leslie Scanlon, i Ambasador Francji, Pierre Lévy;

•  gotowość do współpracy naukowej ze strony partnerów zagranicznych, w tym spoza krajów francuskojęzycznych.

To tylko niektóre ze zjawisk, które wydają się być szansą na rozwój zarówno naukowy, jak i dydaktyczny. Dynamika zmian w obecnych czasach sprawia, że takich szans pojawiać się będzie coraz więcej i będą pojawiać się coraz szybciej. Dotychczasowe doświadczenia pozwalają być pewnym, że Instytut Romanistyki w obecnej lub innej formie potrafi sprostać tym wyzwaniom i dalej będzie kształcił wysokiej klasy specjalistów, cenionych na rynku pracy w Polsce i zagranicą.

Dariusz Krawczyk

Maciej Smuk

Małgorzata Sokołowicz

Bibliografia

Blanco X. i Bogacki K. (2014), Introduction à l’histoire de la langue fran-çaise, Barcelona: Servei de Publicacions de la Universitat Autònoma de Barcelona.

Bogacki K. (2003), Anthologie de l’ancien français, Łask: Leksem.

Bogacki K. i Giermak-Zielińska T. (1992), Introduction à l’histoire de la langue française, Varsovie: Publications de l’Institut de Philologie Romane de l’Université de Varsovie.

Bogacki K. i Giermak-Zielińska T. (1999), Introduction à la grammaire de l’ancien français, Varsovie: Publications de l’Institut de Philologie Romane de l’Université de Varsovie.

Ciostek A. (2015), Apprentissage du français face aux défis posés par la terminologie et le jargon de l’Union européenne: eurolangue en cours de FOS [w:] Sowa M. (red)., Enseignement/apprentissage du français face aux défis de demain, Lublin: Werset, 135–146.

Dryjańska A. (2016), Językowe wykładniki kształtowania postaw etycznych uczniów w nauczaniu/uczeniu się języka obcego (na przykładzie polskiego szkolnictwa katolickiego), Warszawa: Instytut Romanistyki UW.

Dryjańska A. (2019), Ewaluacja wybranych kompetencji jako narzędzie stymulujące poprawność wypowiedzi pisemnej (w druku).

Ducourtioux S. (2015), Dydaktyzacja treści multimedialnych w środowisku e-learningowym: bogactwo możliwości, „Języki Obce w Szkole” 4,24–32.

Ducourtioux S. (2016a), La tâche multimedia dans un enseignement/apprentissage hybride du FLE en philologie, Warszawa: Instytut Romanistyki UW.

Ducourtioux S. (2016b), Pod żaglami interkulturowości – glottodydaktyczne wyzwania dla zadania multimedialnego [w:] Jaroszewska A., Karpeta-Peć B., Smuk M., Sobańska J. i Sujecka-Zając J. (red.), Wielojęzyczność i międzykulturowość na lekcji języka obcego – między teorią a praktyką nauczania, Warszawa: Instytut Germanistyki i Instytut Romanistyki UW, 127–136.

Ducourtioux S. (2017), Why using blended learning to help language teaching [w:] Collection of scholarly papers of Dniprovsk State Technical University, numer specjalny: Proceedings of International conference “Innovations in higher education-2017”, Dniprovsk, 32–38.

Dutka A. i Pilecka E. (1998), Introduction à la phonétique du français contemporain, Varsovie: WUW.

Dutka-Mańkowska A. (2006), La méthodologie de la recherche en lingui-stique [w:] Tomaszkiewicz T. (red.), Vers une nouvelle dimension des études romanes, Łask: Oficyna Wydawnicza Leksem, 13–20.

Dutka-Mańkowska A. (2011), Développer la maîtrise des discours en FLE chez desapprenants polonophones – memoire interdiscursive, prise en chargé énonciative et pratiques du discours rapporté [w:] Trévisiol-Okamura P., Komur-Thilloy G. i Paprocka-Piotrowska U. (red.), Discours, acquisition et didactique des langues. Les termes d’un dialogue, Condé-sur-Noireau: Orizons/L’Harmattan, 195–208.

Dutka-Mańkowska A. (2016), Mowa przytoczona w analizie dyskursu – propozycje dydaktyczne dla II etapu studiów [w:] Czachur W., Kulczyńska A., Kumiega Ł. (red.), Jak analizować dyskurs? Perspektywy dydaktyczne, Kraków: Universitas, 59–79.

Dutka-Mańkowska A. i Pilecka E. (2008), Précis de la phonétique du françaiscontemporain, Varsovie: Publications de l’Institut d’études romanes de l’Université de Varsovie.

Geller I., Kwaterko J. i Miernowski J. (1996), French-Canadian and QuébécoisNovels 1950–1990, Madison: University of Wisconsin-Extension.

Giermak-Zielińska T. (2018), La philologie romane en Pologne mérite-t-elle encore son nom?, „Acta Universitatis Wratislaviensis” 3827, Romanica Wratislaviensia LXV, Wrocław.

Izert M. i Pachocińska E. (1998), Wstęp do językoznawstwa ogólnego, Warszawa: Publikacje Instytutu Romanistyki Uniwersytetu Warszawskiego.

Kieliszczyk A. i Pilecka E. (2001), Exercices de grammaire descriptive du français contemporain, Varsovie: Publications de l’Institut d’études romanes de l’Université de Varsovie.

Kostro M. i Wróblewska-Pawlak K. (2016), Panie Prezydencie, Monsieur le Président... Formy adresatywne w polskim i francuskim dyskursie polityczno-medialnym, Warszawa: WUW.

Kostro M. (2010), Le nouveau défi des études du 2e cycle. Comment empêcher la fuite des titulaires d’une licence? [w:] Jaroszewska T. (red.), Le français dans l’enseignement scolaire et universitaire. État des lieux et nouvelles solutions, Łask: Oficyna Wydawnicza Leksem,213–215.

Krawczyk D. (2015), E-kształcenie a humanistyka: założenia i realizacja kursu. Artystyczno-literackie życie Paryża [w:] „Języki Obce w Szkole”, 4, 40–45.

Krawczyk D. (2019), Enseignement de la culture à l’université à l’heure du numérique – deux cas pratiques (w druku).

Kucharczyk R. i Smuk M. (2013), (Re)découvrir son savoir-être à travers la compétence plurilingue [w:] Pavelin Lešić B. (red.), Francontraste: l’affectivité et la subjectivité dans le langage, Mons: Centre International de Phonétique Appliquée, 321–329.

Kucharczyk R. i Smuk M. (2015), Plurilingual Competence and Existential Competence (savoir-être) of the Language Learner: A Successful Marriage? [w:] Dubrovskaya T.V. i Lobina Y.A. (red.), Young Scholars’ Developments in Linguistics: Tradition and Change, Newcastle: Cambridge Scholars Publishing, 142–150.

Kucharczyk R. (2017), Nowy profil studenta filologii romańskiej a jego specyficzne potrzeby. Kilka słów o treningu strategicznym [w:] Jedynak M. (red.), Specyficzne potrzeby studentów szkół wyższych a nauczanie języków obcych. Tom 1. Nowe doświadczenia i wyzwania, Wrocław: Beta Druk, 43–56.

Kucharczyk R. i Szymankiewicz K. (2015), Kompetencja różnojęzyczna w początkowym kształceniu nauczycieli, „Neofilolog” 45 (1), 73–86.

Kucharczyk R. i Szymankiewicz K. (2016), Teorie osobiste dotyczące rozwijania kompetencji różnojęzycznej na lekcjach języka obcego – przypadek przyszłych nauczycieli języka francuskiego [w:] „Języki Obce w Szkole”, 4/2016, 64–70.

Kucharczyk R., Smuk M., Szymankiewicz K. i Zając J. (red.) (2009), Strategie uczenia się. Poradnik dla studentów I roku Instytutu Romanistyki UW, Warszawa: Instytut Romanistyki Uniwersytetu Warszawskiego.

Okęcka H. (2013), Studia romanistyczne na UW dla osób nieznających francuskiego, „Języki Obce w Szkole”, 1/2013, 42–45.

Pilecka E. (2008a), Quelques remarques sur la formation linguistique de futurs enseignants de langues étrangères à la lumière de leur curriculum scolaire en polonais langue maternelle [w:] Bogacki K., Głowacka B. i Potocka D. (red.), Interdisciplinary Perspectives in Foreign Language Teacher Education, Białystok: Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, 297–307.

Pilecka E. (2008b), La diversité linguistique de l’espace francophone: quelle place dans l’enseignement universitaire? [w:] Lis J. i Tomaszkiewicz T. (red.), Francophonie et interculturalité. Łask: Oficyna Wydawnicza Leksem, 141–149.

Smuk M. (2015), Oczekiwania studentów a profil absolwenta warszawskiej romanistyki. Ku redefinicjom czy modyfikacjom? [w:] Sowa M.,Mocarz-Kleindienst M., Czyżewska U. (red.), Nauczanie języków obcych na potrzeby rynku pracy, Lublin: Wydawnictwo KUL, 53–66.

Smuk M. (2017), Construire son identité dans les récits autonarratifs – cas des apprenants en langue [w:] Elmiger D., Racine I., Zay F. (red.), „Bulletin suisse de linguistique appliquée” (VALS-ASLA), n˚ spécial 2017. Processus de différenciation: des pratiques langagières à leur interprétationsociale, Neuchâtel: Centre de linguistique appliquée de l’Université de Neuchâtel, tom 2, 195–204.

Smuk M. (2018), Représentations envers les difficultés de la grammaire française – cas de futurs philologues polonais, SHS Web of Conferences 46/2018 – 6e Congrès Mondial de Linguistique Française, 1–12.

Sokołowicz M. (2014), Nauczanie języka obcego poprzez literaturę. Co zrobić, żeby porażkę zamienić w sukces? [w:] Sujecka-Zając J., Jaroszewska A., Szymankiewicz K., Sobańska-Jędrych J. (red.), Inspiracja, motywacja, sukces. Rola materiałów dydaktycznych i form pracy na lekcji języka obcego, Warszawa: Instytut Germanistyki i Instytut Romanistyki UW, 219–230.

Sokołowicz M. (2015), Parler français ou parler »un bon français«? Qu’est-ce qui compte le plus pour les jeunes Polonais qui apprennent le français dans le cadre universitaire? [w:] Kucharczyk R. i Smuk M. (red.), Redéfinir la compétence linguistique en classe de langue. Hommage à Ludomir Przestaszewski, Warszawa: Instytut Romanistyki UW, 69–83.

Sujecka-Zając J. (2010), Studia filologiczne od poziomu A1. Strategiczny punkt widzenia [w:] Grzmil-Tylutki H., Krakowska-Krzemińska E. (red.), Enseigner le FLE aux débutants à la philologieromane, Kraków: WUJ, 9–20.

Sujecka-Zając J. (2011), Besoins communicatifs en L1 comme source d’erreurs sociolinguistiques en LE chez les étudiants débutants en philologie romane [w:] Karpińska-Szaj K. (red.), „Studia Romanica Posnaniensia” XXXVIII/2, La didactique intégrée des langues étrangères, Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 5–17.

Szymankiewicz K. (2017), Przyszli nauczyciele języków obcych na drodze budowania kompetencji zawodowej. Refleksja – Uczenie się – Rozwój, Lublin-Warszawa: Werset-Instytut Romanistyki UW.

Szymankiewicz K. (2010), Quelques principes de l’enseignement bilingue au service des études philologiques pour les débutants en FLE [w:] Grzmil-Tylutki H., Krakowska-Krzemińska E. (red.), Enseigner le FLE aux débutants à la philologie romane. Nouveaux défis, Kraków: WUJ,108–114.

Szymankiewicz K. (2014a), O refleksji towarzyszącej (auto)ewaluacji działań dydaktycznych podczas praktyk pedagogicznych [w:] Baran-Łucarz M. (red.), Refleksja w uczeniu się i nauczaniu języków obcych, Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 71–83.

Szymankiewicz K. (2014b), »Nauczanie to świetna sprawa!« O poczuciu sukcesu u studentów odbywających praktyki szkolne [w:] Karpeta-Peć B., Kucharczyk R., Smuk M., Torenc M. (red.), Wyznaczniki sukcesu nauczyciela i ucznia w glottodydaktyce, Warszawa: Instytut Germanistyki i Instytut Romanistyki UW, 99–111.

Szymankiewicz K. (2015a), Droga do kompetencji emocjonalnej nauczyciela – rola czynników afektywnych podczas kształcenia początkowego nauczycieli języka obcego na przykładzie przyszłych nauczycieli języka francuskiego [w:] Kwatera A., Kowal S., Zawisza E. (red.), Nauczyciel – między etosem a presją rzeczywistości. Wielowymiarowość kompetencji współczesnego nauczyciela, Kraków: Wydawnictwo e-bookowo,207–217.

Szymankiewicz K. (2015b), Un prof de langue est comme un guide, un agriculteur ou... une sorcière? Analyse des représentations du métier d’enseignant de FLE chez des étudiants en philologie romane de l’Université de Varsovies [w:] Sowa M. (red.), Enseignement/apprentissage du français face aux défis de demain, Lublin: Werset, 287–297.

Szymankiewicz K. i Kucharczyk R. (2016), Mapy myśli jako narzędzie badania reprezentacji społecznych wielojęzyczności – przypadek przyszłych nauczycieli języka francuskiego, „Neofilolog” 47 (2), 187–203.

Wróblewska-Pawlak K. (1997), Peut-on enseigner la langue de la médecine n’étant pas médecin?, „Acta Philologica” 24, 147–163.

Wróblewska-Pawlak K. i Okęcka H. (2000), Socjologiczny portret studentów Romanistyki UW: motywacje, wyobrażenia, plany i potrzeby [w:] Okęcka H., Wróblewska-Pawlak K., Zając J. (red.), Le français langue étrangère à l’université – nouveaux objectifs, nouveaux besoins. Varsovie: Institut d’Études Romanes – Département de Langues Vivantes de l’Université de Varsovie, 57–85.

Zaleska K. i Okęcka H. (1989), Remarques sur l’emploi des articles. Aperçu et recueil d’exercices, Varsovie: Publications de l’Institut de Philologie Romane de l’Université de Varsovie.

Zaleska K. i Okęcka H. (2000), Les temps passés de l’indicatif. Aperçu et recueil d’exercices, Varsovie: Publications de l’Institut d’études romanes de l’Université de Varsovie.

Zatorska I. i Sokołowicz M. (2019), Quand regarder fait lire. Nouveaux défis dans l’enseignement des littératures (française et francophones) (w druku).

Załącznik – Programy studiów

Programy studiów licencjackich w Instytucie Romanistyki UW na kierunku Filologia romańska dla rozpoczynających studia w roku akad. 2017/2018 i następnych

Studia stacjonarne I stopnia (licencjackie)

Program studiów dla grup Język francuski od podstaw (grupy P)

Program studiów dla grup Język francuski zaawansowany (grupy Z)

Program studiów dla grup Język francuski zaawansowany (grupy Z) z modułem metodycznym (MET)

Skróty stosowane w programach:

p – grupy początkujące: Język francuski od podstaw
z – grupy zaawansowane: Język francuski zaawansowany

MET – przedmioty modułu metodycznego
w – wykład
ćw – ćwiczenia
kw – konwersatorium

*

(gwiazdka przy nazwie przedmiotu, liczbie godzin i ECTS) – przedmiot do wyboru

Rok I p 1

Przedmiot

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 2 (letni)

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

semestr

tydzień

semestr

tydzień

Bezpieczeństwo i higiena pracy (BHP)

4

0,5

zal.

Filozofia francuska

30 kw

2

3

ocena

Fonetyka języka francuskiego

30 w

30 ćw

2

2

1

3

zal. + egz.

Historia i kultura Francji

30 w

2

2

zal.

30 w

2

2

zal. + egz.

Historia literatury francuskiej – średniowiecze

15 w

1

2

zal. + egz.

Historia literatury francuskiej – XVI w.

15 w

1

2

zal. + egz.

Konwersatorium literaturoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

30 kw*

2*

3*

ocena

Język łaciński

30 ćw

2

2

zal.

30 ćw

2

2

ocena

Podstawy ochrony własności intelektualnej (POWI)

4

0,5

zal.

Praktyczna nauka języka francuskiego, w tym:

– Kompetencje zintegrowane

– Wypowiedź ustna i pisemna

– Gramatyka stosowana

– Fonetyka stosowana

– E-learning

180 ćw

60

30

60

30

–

12

4

2

4

2

–

9

3

2

3

1

–

zal.

zal.

zal.

zal.

–

210 ćw

60

60

30

30

30

14

4

4

2

2

2

12

3

4

3

1

1

zal.

zal.

zal.

zal.

zal.

+ egz.

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN) o tematyce społecznej*

30 kw*

2*

2*

ocena

Technologia informacyjna

30 ćw

2

2

ocena

Wstęp do językoznawstwa

30 kw

2

3

zal. + egz.

Wstęp do literaturoznawstwa

30 kw

2

3

zal. + egz.

Wybrane zagadnienia językoznawcze

30 kw

2

2

ocena

Wychowanie fizyczne*

30*

2*

1*

zal.

Liczba godzin i ECTS semestralnie

428 godz. i 30 ECTS

450 godz. i 30 ECTS

Liczba godzin i ECTS rocznie

878 godz. i 60 ECTS

Rok II p 1

Przedmiot

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 2 (letni)

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

semestr

tydzień

semestr

tydzień

Analiza tekstu literackiego

30 kw

2

3

ocena

Gramatyka opisowa języka francuskiego

30 kw

2

3

zal.

30 kw

2

3

zal. + egz.

Historia literatury francuskiej – XVII w.

15 w

1

2

zal. + egz.

Historia literatury francuskiej – XVIII w.

15 w

1

2

zal. + egz.

Konwersatorium językoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

Konwersatorium kulturoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

30 kw*

2*

3*

ocena

Konwersatorium literaturoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

30 kw*

2*

3*

ocena

Lektorat drugiego języka obcego*

60*

4*

2*

ocena

60*

4*

2*

ocena

Praktyczna nauka języka francuskiego, w tym:

– Kompetencje zintegrowane

–

Wypowiedź ustna i pisemna

– Gramatyka stosowana

–

Trening strategiczny LUB Frankofonia*(w formie e-learningu)

180 ćw

30

60

60

30*

12

2

4

4

2*

12

3

4

3

2*

zal.

zal.

zal.

zal.

150 ćw

30

60

60

10

2

4

4

10

3

4

3

zal.

zal.

zal.

+ egz.

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN) o tematyce społecznej*

30 kw*

2*

2*

ocena

30 kw*

2*

2*

ocena

Wychowanie fizyczne*

30*

2*

1*

zal.

30*

2*

1*

zal.

Liczba godzin i ECTS semestralnie

420 godz. i 30 ECTS

420 godz. i 30 ECTS

Liczba godzin i ECTS rocznie

840 godz. i 60 ECTS

Rok III p 1

Przedmiot

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 2 (letni)

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

semestr

tydzień

semestr

tydzień

Analiza składniowa

30 kw

2

2

ocena

Historia literatury francuskiej – XIX w.

15 w

1

2

zal. + egz.

Historia literatury francuskiej – XX w.

15 w

1

2

zal. + egz.

Konwersatorium językoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

30 kw*

2*

3*

ocena

Konwersatorium kulturoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

30 kw*

2*

3*

ocena

Konwersatorium literaturoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

30 kw*

2*

3*

ocena

Lektorat drugiego języka obcego*

60*

4*

2*

ocena

60*

4*

2*

ocena

Egzamin certyfikacyjny z drugiego języka obcego – poziom B2*

2*

egz.

Praktyczna nauka języka francuskiego, w tym:

– Aktualności francuskie i frankofońskie

–

Wybrane aspekty języka ogólnego*

– Wybrane aspekty języka specjalistycznego*

150 ćw

30

60*

60*

10

2

4*

4*

8

2

3*

3*

ocena
ocena
ocena

150 ćw

30

60*

60*

10

2

4*

4*

8

2

3*

3*

ocena
ocena
ocena

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN)*

30 kw*

2*

2*

ocena

30 kw*

2*

2*

ocena

Seminarium licencjackie*

30*

2*

3*

zal.

30*

2*

7 (3+4)*

zal.

+ egz. lic.

Liczba godzin i ECTS semestralnie

420 godz. i 30 ECTS

360 godz. i 30 ECTS

Liczba godzin i ECTS rocznie

780 godz. i 60 ECTS

Praktyczna nauka języka francuskiego: w skali roku student dokonuje wyboru dwóch 60-godzinnych zajęć w ramach modułu „Wybrane aspekty języka ogólnego” (WAJO) i dwóch 60-godzinnych zajęć w ramach modułu „Wybrane aspekty języka specjalistycznego” (WAJS).

Łącznie studia licencjackie Język francuski od podstaw: 2498 godz. i 180 ECTS

Rok I z 1 (bez modułu metodycznego)

Przedmiot

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 2 (letni)

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

semestr

tydzień

semestr

tydzień

Bezpieczeństwo i higiena pracy (BHP)

4

0,5

zal.

Filozofia francuska

30 kw

2

3

ocena

Fonetyka języka francuskiego

30 w

30 ćw

2

2

1

3

zal. + egz.

Historia i kultura Francji

30 w

2

2

zal.

30 w

2

2

zal. + egz.

Historia literatury francuskiej – średniowiecze

15 w

1

2

zal. + egz.

Historia literatury francuskiej – XVI w.

15 w

1

2

zal. + egz.

Konwersatorium literaturoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

30 kw*

2*

3*

ocena

Język łaciński

30 ćw

2

2

zal.

30 ćw

2

2

ocena

Podstawy ochrony własności intelektualnej (POWI)

4

0,5

zal.

Praktyczna nauka języka francuskiego, w tym:

– Kompetencje zintegrowane

– Gramatyka stosowana

– Fonetyka stosowana

– Wypowiedź ustna i pisemna

150 ćw

60

60

30

–

10

4

4

2

–

9

4

4

1

–

zal.

zal.

zal.

–

150 ćw

60

30

–

60

10

4

2

–

4

12

4

4

–

4

zal.

zal.

–
zal.

+ egz.

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN)o tematyce społecznej*

30 kw*

2*

2*

ocena

Technologia informacyjna

30 ćw

2

2

ocena

Wstęp do językoznawstwa

30 kw

2

3

zal. + egz.

Wstęp do literaturoznawstwa

30 kw

2

3

zal. + egz.

Wybrane zagadnienia językoznawcze

30 kw

2

2

ocena

Wychowanie fizyczne*

30*

2*

1*

zal.

Liczba godzin i ECTS semestralnie

398 godz. i 30 ECTS

390 godz. i 30 ECTS

Liczba godzin i ECTS rocznie

788 godz. i 60 ECTS

Rok II z 1 (bez modułu metodycznego)

Przedmiot

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 2 (letni)

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

semestr

tydzień

semestr

tydzień

Analiza tekstu literackiego

30 kw

2

3

ocena

Gramatyka opisowa języka francuskiego

30 kw

2

3

zal.

30 kw

2

3

zal. + egz.

Historia literatury francuskiej – XVII w.

15 w

1

2

zal. + egz.

Historia literatury francuskiej – XVIII w.

15 w

1

2

zal. + egz.

Konwersatorium językoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

Konwersatorium kulturoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

30 kw*

2*

3*

ocena

Konwersatorium literaturoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

30 kw*

2*

3*

ocena

Lektorat drugiego języka obcego*

60*

4*

2*

ocena

60*

4*

2*

ocena

Praktyczna nauka języka francuskiego, w tym:

– Wypowiedź ustna i pisemna

– Gramatyka stosowana

– Trening strategiczny LUB Frankofonia* (w formie e-learningu)

150 ćw

60

60

30*

10

4

4

2*

12

5

5

2*

zal.

zal.

zal.

120 ćw

60

60

–

8

4

4

–

10

5

5

zal.

zal.

–

+ egz.

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN)o tematyce społecznej*

30 kw*

2*

2*

ocena

30 kw*

2*

2*

ocena

Wychowanie fizyczne*

30*

2*

1*

zal.

30*

2*

1*

zal.

Liczba godzin i ECTS semestralnie

390 godz. i 30 ECTS

390 godz. i 30 ECTS

Liczba godzin i ECTS rocznie

780 godz. i 60 ECTS

Rok III z 1 (bez modułu metodycznego)

Przedmiot

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 2 (letni)

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

semestr

tydzień

semestr

tydzień

Analiza składniowa

30 kw

2

2

ocena

Historia literatury francuskiej – XIX w.

15 w

1

2

zal. + egz.

Historia literatury francuskiej – XX w.

15 w

1

2

zal. + egz.

Konwersatorium językoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

30 kw*

2*

3*

ocena

Konwersatorium kulturoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

30 kw*

2*

3*

ocena

Konwersatorium literaturoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

30 kw*

2*

3*

ocena

Lektorat drugiego języka obcego*

60*

4*

2*

ocena

60*

4*

2*

ocena

Egzamin certyfikacyjny z drugiego języka obcego – poziom B2*

2*

egz.

Praktyczna nauka języka francuskiego, w tym:

– Wypowiedź ustna i pisemna

– Gramatyka stosowana

– Trening strategiczny LUB Frankofonia* (w formie e-learningu)

150 ćw

30

60*

60*

10

2

4*

4*

8

2

3*

3*

ocena
ocena
ocena

150 ćw

30

60*

60*

10

2

4*

4*

8

2

3*

3*

ocena
ocena
ocena

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN) *

30 kw*

2*

2*

ocena

30 kw*

2*

2*

ocena

Seminarium licencjackie*

30*

2*

3*

zal.

30*

2*

7 (3+4)*

zal.

+ egz. lic.

Liczba godzin i ECTS semestralnie

420 godz. i 30 ECTS

360 godz. i 30 ECTS

Liczba godzin i ECTS rocznie

780 godz. i 60 ECTS

Praktyczna nauka języka francuskiego: w skali roku student dokonuje wyboru dwóch 60-godzinnych zajęć w ramach modułu „Wybrane aspekty języka ogólnego” (WAJO) i dwóch 60-godzinnych zajęć w ramach modułu „Wybrane aspekty języka specjalistycznego” (WAJS).

Łącznie studia licencjackie Język francuski zaawansowany (bez modułu metodycznego): 2348 godz. i 180 ECTS

Rok I z 1 z modułem metodycznym (MET)

Przedmiot

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 2 (letni)

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

semestr

tydzień

semestr

tydzień

Bezpieczeństwo i higiena pracy (BHP)

4

0,5

zal.

Fonetyka języka francuskiego

30 w

30 ćw

2

2

1

3

zal. + egz.

Historia i kultura Francji

30 w

2

2

zal.

30 w

2

2

zal. + egz.

Historia literatury francuskiej – średniowiecze

15 w

1

2

zal. + egz.

Historia literatury francuskiej – XVI w.

15 w

1

2

zal. + egz.

Konwersatorium literaturoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

30 kw*

2*

3*

ocena

Język łaciński

30 ćw

2

2

zal.

30 ćw

2

2

ocena

Podstawy ochrony własności intelektualnej (POWI)

4

0,5

zal.

Praktyczna nauka języka francuskiego, w tym:

– Kompetencje zintegrowane

– Gramatyka stosowana

– Fonetyka stosowana

– Wypowiedź ustna i pisemna

150 ćw

60

60

30

–

10

4

4

2

–

9

4

4

1

–

zal.

zal.

zal.

–

150 ćw

60

30

–

60

10

4

2

–

4

12

4

4

–

4

zal.

zal.

–
zal.

+ egz.

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN) o tematyce społecznej*

30 kw*

2*

2*

ocena

Technologia informacyjna

30 ćw

2

2

ocena

Wstęp do językoznawstwa

30 kw

2

3

zal. + egz.

Wstęp do literaturoznawstwa

30 kw

2

3

zal. + egz.

Wybrane zagadnienia językoznawcze

30 kw

2

2

ocena

Wychowanie fizyczne*

30*

2*

1*

zal.

MET: Wprowadzenie do pedagogiki

30 w

2

1

ocena

MET: Pedagogika 1

30 kw

2

2

ocena

Liczba godzin i ECTS semestralnie

398 godz. i 30 ECTS

420 godz. i 30 ECTS

Liczba godzin i ECTS rocznie

818 godz. i 60 ECTS

Rok II z 1 z modułem metodycznym (MET)

Przedmiot

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 2 (letni)

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

semestr

tydzień

semestr

tydzień

Gramatyka opisowa języka francuskiego

30 kw

2

3

zal.

30 kw

2

3

zal. + egz.

Historia literatury francuskiej – XVII w.

15 w

1

2

zal. + egz.

Historia literatury francuskiej – XVIII w.

15 w

1

2

zal. + egz.

Konwersatorium kulturoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

Konwersatorium literaturoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

Lektorat drugiego języka obcego*

60*

4*

2*

ocena

60*

4*

2*

ocena

Praktyczna nauka języka francuskiego, w tym:

– Wypowiedź ustna i pisemna

– Gramatyka stosowana

– Trening strategiczny LUB Frankofonia* (w formie e-learningu)

150 ćw

60

60

30*

10

4

4

2*

12

5

5

2*

zal.

zal.

zal.

120 ćw

60

60

–

8

4

4

–

10

5

5

zal.

zal.

–

+ egz.

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN) o tematyce społecznej*

30 kw*

2*

2*

ocena

30 kw*

2*

2*

ocena

Wychowanie fizyczne*

30*

2*

1*

zal.

30*

2*

1*

zal.

MET: Wprowadzenie do psychologii

30 w

2

1

ocena

MET: Psychologia 1

30 kw

2

2

ocena

MET: Emisja głosu

30 ćw

2

1

ocena

MET: Psychopedagogiczne zagadnieniadydaktyki

30 kw

2

2

ocena

MET: Podstawy dydaktyki

30 kw

2

2

ocena

MET: Dydaktyka języków obcych w klasach 0–3

30 kw

2

2

ocena

MET: Praktyki zawodowe psychopedagogiczne

30

2

2

ocena

Liczba godzin i ECTS semestralnie

420 godz. i 30 ECTS

420 godz. + 30 godz. praktyk i 30 ECTS

Liczba godzin i ECTS rocznie

840 godz. + 30 godz. praktyk i 60 ECTS

Rok III z 1 z modułem metodycznym (MET)

Przedmiot

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 2 (letni)

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

semestr

tydzień

semestr

tydzień

Analiza składniowa

30 kw

2

2

ocena

Historia literatury francuskiej – XIX w.

15 w

1

2

zal. + egz.

Historia literatury francuskiej – XX w.

15 w

1

2

zal. + egz.

Konwersatorium językoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

Konwersatorium kulturoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

Konwersatorium literaturoznawcze*

30 kw*

2*

3*

ocena

Lektorat drugiego języka obcego*

60*

4*

2*

ocena

60*

4*

2*

ocena

Egzamin certyfikacyjny z drugiego języka obcego – poziom B2*

2*

egz.

Praktyczna nauka języka francuskiego, w tym:

– Aktualności francuskie i frankofońskie

– Wybrane aspekty języka ogólnego*

– Wybrane aspekty języka specjalistycznego*

150 ćw

30

60*

60*

10

2

4*

4*

8

2

3*

3*

ocena
ocena
ocena

150 ćw

30

60*

60*

10

2

4*

4*

8

2

3*

3*

ocena
ocena
ocena

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN)*

30 kw*

2*

1*

ocena

30 kw*

2*

2*

ocena

MET: Dydaktyka języków obcych w klasach 4–6

30 kw

2

2

ocena

MET: Interdyscyplinarny wymiar dydaktyki wczesnoszkolnej

30 kw

2

2

ocena

MET: Praktyki zawodowe dydaktyczne 1

120

8

6

ocena

Seminarium licencjackie*

30*

2*

3*

zal.

30*

2*

7 (3+4)*

zal.

+ egz. lic.

Liczba godzin i ECTS semestralnie

450 godz. i 30 ECTS

300 godz. + 120 godz. praktyk i 30 ECTS

Liczba godzin i ECTS rocznie

750 godz. + 120 godz. praktyk i 60 ECTS

Praktyczna nauka języka francuskiego: w skali roku student dokonuje wyboru dwóch 60-godzinnych zajęć w ramach modułu „Wybrane aspekty języka ogólnego” (WAJO) i dwóch 60-godzinnych zajęć w ramach modułu „Wybrane aspekty języka specjalistycznego” (WAJS).

Łącznie studia licencjackie Język francuski zaawansowany z modułem metodycznym (MET): 2558 godz. i 180 ECTS

Programy studiów stacjonarnych II stopnia (magisterskich) w Instytucie Romanistyki UW na kierunku filologia romańska dla rozpoczynających studia w roku akad. 2017/2018 i następnych

Studia stacjonarne II stopnia (magisterskie)

– Program studiów dla grup z modułem ogólnym (OGÓL)

– Program studiów dla grup z modułem przekładowym (TRAD)

– Program studiów dla grup z modułem metodycznym (MET)

Skróty stosowane w programach:

MET – przedmioty modułu metodycznego

TRAD – przedmioty modułu przekładowego

* (gwiazdka przy nazwie przedmiotu) – przedmiot do wyboru

Uwaga! Seminaria tematyczne i Wykłady monograficzne – student wybiera dowolne seminaria i wykłady, niezależnie od realizowanego modułu/dyscypliny seminarium magisterskiego. Ich tematyka jest co roku aktualizowana.

Rok I

MODUŁ OGÓLNY (OGÓL)

Przedmiot

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 2 (letni)

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

semestr

tydzień

semestr

tydzień

Praktyczna nauka języka francuskiego, w tym:

– Wypowiedź ustna i pisemna

– Wypowiedź pisemna

– Tłumaczenie

– Przemiany społeczne w krajach obszarufrancuskojęzycznego

90

30

30

30

6

2

2

2

9

3

4

2

ocena

ocena
ocena

60

30

30

4

2

2

7

3

4

ocena
ocena

Metodologia badań w glottodydaktyce/
językoznawstwie/literaturoznawstwie*

30 kw*

2*

6*

zal. + egz.

Wybrane problemy badawcze
w glottodydaktyce/językoznawstwie/
literaturoznawstwie*

30 kw*

2*

6*

ocena

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN)

o tematyce społecznej*

30 kw*

2*

2*

ocena

Seminarium magisterskie*

30*

2*

8*

zal.

30*

2*

8*

zal.

Seminarium tematyczne*

30*

2*

4*

ocena

30*

2*

4*

ocena

Wykład monograficzny*

30*

2*

3*

ocena

30*

2*

3*

ocena

Liczba godzin i ECTS semestralnie

210 godz. i 30 ECTS

210 godz. i 30 ECTS

Liczba godzin i ECTS rocznie

420 godz. i 60 ECTS

Część wspólna dla wszystkich modułów: 300 godz. i 46 ECTS

Rok II

MODUŁ OGÓLNY (OGÓL)

Przedmiot

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 2 (letni)

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

semestr

tydzień

semestr

tydzień

Praktyczna nauka języka francuskiego –Tłumaczenie pisemne LUB Tłumaczenie ustne*

30*

2*

3*

ocena

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN)

o tematyce społecznej*

30 kw*

2*

2*

ocena

30 kw*

2*

2*

ocena

Przedmiot w języku obcym niekierunkowym
na poziomie min. B2+*

30 kw*

2*

2*

ocena

Seminarium magisterskie*

30*

2*

14(8+6)*

zal.

30*

2*

19 (8+11)*

zal.

+ egz. mgr

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN)*

30 kw*

2*

2*

ocena

30 kw*

2*

2*

ocena

Seminarium tematyczne*

30*

2*

4*

ocena

30*

2*

4*

ocena

Wykład monograficzny*

30*

2*

3*

ocena

30*

2*

3*

ocena

Liczba godzin i ECTS semestralnie

210 godz. i 30 ECTS

150 godz. i 30 ECTS

Liczba godzin i ECTS rocznie

360 godz. i 60 ECTS

Część wspólna dla wszystkich modułów: 180 godz. i 42 ECTS

Rok I

MODUŁ PRZEKŁADOWY (TRAD)

Przedmiot

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 2 (letni)

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

semestr

tydzień

semestr

tydzień

Praktyczna nauka języka francuskiego, w tym:

– Wypowiedź ustna i pisemna

– Wypowiedź pisemna

– Tłumaczenie

– Przemiany społeczne w krajach obszarufrancuskojęzycznego

90

30

30

30

6

2

2

2

9

3

4

2

ocena

ocena
ocena

60

30

30

4

2

2

7

3

4

ocena
ocena

Metodologia badań w glottodydaktyce/
językoznawstwie/literaturoznawstwie*

30 kw*

2*

6*

zal. + egz.

Wybrane problemy badawcze
w glottodydaktyce/językoznawstwie/
literaturoznawstwie*

30 kw*

2*

6*

ocena

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN)

o tematyce społecznej*

30 kw*

2*

2*

ocena

Seminarium magisterskie*

30*

2*

8*

zal.

30*

2*

8*

zal.

TRAD: Podstawy przekładu i lektura tekstów

30 kw

2

2

ocena

TRAD: Przekład a badania kontrastywne

30 w

2

2

ocena

TRAD: Przekład na język francuski

30 ćw

2

3

ocena

30 ćw

2

3

ocena

TRAD: Przekład na język polski

30 ćw

2

2

ocena

30 ćw

2

2

ocena

Liczba godzin i ECTS semestralnie

240 godz. i 30 ECTS

240 godz. i 30 ECTS

Liczba godzin i ECTS rocznie

480 godz. i 60 ECTS

Część wspólna dla wszystkich modułów: 180 godz. i 42 ECTS

Rok II

MODUŁ PRZEKŁADOWY (TRAD)

Przedmiot

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 2 (letni)

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

semestr

tydzień

semestr

tydzień

Praktyczna nauka języka francuskiego –Tłumaczenie pisemne LUB Tłumaczenie ustne*

30*

2*

3*

ocena

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN)

o tematyce społecznej*

30 kw*

2*

2*

ocena

30 kw*

2*

2*

ocena

Przedmiot w języku obcym niekierunkowym
na poziomie min. B2+*

30 kw*

2*

2*

ocena

Seminarium magisterskie*

30*

2*

14(8+6)*

zal.

30*

2*

19 (8+11)*

zal.

+ egz. mgr

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN)*

30 kw*

2*

2*

ocena

Seminarium tematyczne*

30*

2*

4*

ocena

Wykład monograficzny*

30*

2*

3*

ocena

TRAD: Język handlowy

30 ćw

2

3

ocena

30 ćw

2

3

ocena

TRAD: Listy dialogowe

30 ćw

2

3

ocena

Liczba godzin i ECTS semestralnie

210 godz. i 30 ECTS

150 godz. i 30 ECTS

Liczba godzin i ECTS rocznie

360 godz. i 60 ECTS

Część wspólna dla wszystkich modułów: 180 godz. i 42 ECTS

Rok I

MODUŁ METODYCZNY (MET)

kontynuacja ścieżki ze studiów licencjackich**

Przedmiot

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 2 (letni)

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

semestr

tydzień

semestr

tydzień

Praktyczna nauka języka francuskiego, w tym:

– Wypowiedź ustna i pisemna

– Wypowiedź pisemna

– Tłumaczenie

– Przemiany społeczne w krajach obszarufrancuskojęzycznego

90

30

30

30

6

2

2

2

9

3

4

2

ocena

ocena
ocena

60

30

30

4

2

2

7

3

4

ocena
ocena

Metodologia badań w glottodydaktyce/
językoznawstwie/literaturoznawstwie*

30 kw*

2*

6*

zal. + egz.

Wybrane problemy badawcze
w glottodydaktyce/językoznawstwie/
literaturoznawstwie*

30 kw*

2*

6*

ocena

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN)

o tematyce społecznej*

30 kw*

2*

2*

ocena

Seminarium magisterskie*

30*

2*

8*

zal.

30*

2*

8*

zal.

Seminarium tematyczne*

30*

2*

4*

ocena

30*

2*

4*

ocena

MET: Pedagogika 2

30 kw

2

3

ocena

MET: Psychologia 2

30 kw

2

3

ocena

Liczba godzin i ECTS semestralnie

210 godz. i 30 ECTS

210 godz. i 30 ECTS

Liczba godzin i ECTS rocznie

420 godz. i 60 ECTS

Część wspólna dla wszystkich modułów: 300 godz. i 46 ECTS

** Studenci zainteresowani realizacją całego modułu metodycznego (pełne uprawnienia pedagogiczne) są proszeni o kontakt z koordynatorem zajęć modułu metodycznego.

Rok II

MODUŁ METODYCZNY (MET)

kontynuacja ścieżki ze studiów licencjackich**

Przedmiot

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 1 (zimowy)

Semestr 2 (letni)

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

Liczba godzin

ECTS

Forma zaliczenia

semestr

tydzień

semestr

tydzień

Praktyczna nauka języka francuskiego – Tłumaczenie pisemne LUB Tłumaczenie ustne*

30*

2*

3*

ocena

Przedmiot ogólnouniwersytecki (OGUN)

o tematyce społecznej*

30 kw*

2*

2*

ocena

30 kw*

2*

2*

ocena

Przedmiot w języku obcym niekierunkowym
na poziomie min. B2+*

30 kw*

2*

2*

ocena

Seminarium magisterskie*

30*

2*

14(8+6)*

zal.

30*

2*

19 (8+11)*

zal.

+ egz. mgr

Seminarium tematyczne*

30*

2*

4*

ocena

Wykład monograficzny*

30*

2*

3*

ocena

MET: Ewolucja metod nauczania języków obcych

30 kw

2

3

ocena

MET: Rozwijanie kompetencji językowych

30 kw

2

3

ocena

MET: Ocenianie i jego formy

30 kw

2

2

ocena

MET: Praktyki zawodowe dydaktyczne 2

120

8

3

ocena

Liczba godzin i ECTS semestralnie

210 godz. i 30 ECTS

120 godz. + 120 godz. praktyk i 30 ECTS

Liczba godzin i ECTS rocznie

330 godz. + 120 godz. praktyk i 60 ECTS

Część wspólna dla wszystkich modułów: 180 godz. i 42 ECTS

** Studenci zainteresowani realizacją całego modułu metodycznego (pełne uprawnienia pedagogiczne) są proszeni o kontakt z koordynatorem zajęć modułu metodycznego.

Notatki

[←1]

Przeszłość Instytutu Romanistyki była już tematem szkicu historycznego zamieszczonego w książce przygotowanej na dziewięćdziesięciolecie Instytutu Les études romanes/françaises hier et aujourd’hui. 90 ans des études romanes à l’Université de Varsovie, pod red. Teresy Giermak-Zielińskiej, Zbigniewa Naliwajka, Joanny Żurowskiej, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2011. Nasi koledzy dotarli do wspomnień i dokumentów, które pozwoliły odtworzyć w głównych zarysach historię naszej instytucji, powstałej na fali odbudowy, rozwoju i kształtowania się niepodległości w 1919 roku. W niniejszej publikacji skupiamy się więc na wydarzeniach teraźniejszych, nie sięgając w przeszłość dalszą niż ostatnie pięć lat.

[←2]

Lista odzwierciedla nazwy jednostek na dzień 1 stycznia 2019. Możliwości wprowadzone ustawą Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce uchwaloną 20 lipca 2018 r. spowodowały, że nazwy jednostek i ich miejsce w hierarchii w poszczególnych uniwersytetach będą się zmieniały od roku akademickiego 2019/2020.

[←3]

Na poziomie podstawowym (przelicznik 0,7) lub rozszerzonym (przelicznik 1).

[←4]

Pełne dane bibliograficzne pozycji przytoczonych w Rozdziale 1. są podane w porządku alfabetycznym w części Bibliografia. Natomiast w Rozdziałach 2. i 3. pojawiają się również pełne opisy bibliograficzne publikacji (publikacje pokonferencyjne, najważniejsze publikacje pracowników i in.), które nie zostały zamieszczone w końcowej Bibliografii. Zgodnie z naszą oceną wkomponowanie tytułów w tekst ciągły jest w tym przypadku uzasadnione merytorycznie, ponieważ tytuły te ilustrują rozpiętość i różnorodność zainteresowań naukowych pracowników Instytutu.

[←5]

W liczbie tej nie uwzględniono zajęć przekładowych.

[←6]

W odpowiedzi na duże zainteresowanie ze strony studentów od kilku lat umożliwiamy zrealizowanie pełnej ścieżki metodycznej w ramach studiów magisterskich. Zdarza się, że w zajęciach uczestniczą nawet doktoranci, którym nie udało się zrealizować profilu metodycznego w trakcie studiów.

[←7]

Część ta nawiązuje do teorii reprezentacji społecznych Serge’a Moscoviciego.

[←8]

Ważnym uzupełnieniem tych danych ilościowych są informacje podane w Rozdziale 3. Każdy pracownik wybrał bowiem na potrzeby tej monografii pięć publikacji, które uważa za najistotniejsze w swoim dorobku.

[←9]

Rozdział stanowi część monografii poświęconej w ogóle nauczaniu języka francuskiego w kontekście uniwersyteckim (Okęcka, Wróblewska-Pawlak i Zając, 2000).

[←10]

Pracownicy Instytutu są również członkami komitetów i rad naukowych prestiżowych czasopism i kolekcji – patrz: Rozdział 2.

[←11]

Na podstawie: Chudak H. i Naliwajek Z. (2003), Maciej Żurowski (1915–2003), Rocznik Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza 38/2003, 171–174.

Table of Contents

Wstęp

Instytut Romanistyki na Wydziale Neofilologii Uniwersytetu Warszawskiego – podstawowe informacje 15 lipca 2019 roku

Rozdział 1 Dariusz Krawczyk, Maciej Smuk Koncepcja kształcenia i programy studiów współczesnej filologii romańskiej

Rozdział 2 Małgorzata Sokołowicz Badania naukowe, współpraca krajowa i zagraniczna na współczesnej filologii romańskiej

Rozdział 3 Dariusz Krawczyk, Maciej Smuk Profil i osiągnięcia pracowników współczesnej filologii romańskiej

Perspektywy

Bibliografia

Załącznik – Programy studiów Programy studiów licencjackich w Instytucie Romanistyki UW na kierunku Filologia romańska dla rozpoczynających studia w roku akad. 2017/2018 i następnych

Programy studiów stacjonarnych II stopnia (magisterskich) w Instytucie Romanistyki UW na kierunku filologia romańska dla rozpoczynających studia w roku akad. 2017/2018 i następnych